Zmiana położenia palca odczytywana jest jako przesunięcie punktu o określonej pojemności elektrycznej.
Gładzik odwzorowuje płaszczyznę w sposób względny – nie ma bezwzględnego odniesienia między jego powierzchnią a ekranem. Przesunięcie palca w określonym kierunku powoduje odpowiedni ruch kursora. Obok panelu (najczęściej pod nim, rzadziej nad nim lub po bokach) znajdują się przyciski działające analogicznie do przycisków myszy. Kliknięcie można również wywołać poprzez pojedyncze uderzenie palcem w powierzchnię płytki. Przemieszczanie obiektów (metoda „przeciągnij i upuść”) wykonuje się po ich uprzednim zaznaczeniu.
Niektóre panele dotykowe posiadają wydzielone strefy (tzw. gorące miejsca) umożliwiające wydawanie dodatkowych komend. Przykładowo, przesunięcie palcem wzdłuż prawej krawędzi panelu może przewijać zawartość okna w pionie, a wzdłuż dolnej krawędzi – w poziomie. Funkcje te kontrolowane są przez sterownik, który często oferuje zaawansowane możliwości konfiguracji gładzika (np. symulację prawego przycisku myszy poprzez stuknięcie dwoma palcami lub przewijanie zawartości przesunięciem dwóch palców).