mały|Most Aleksandra III w Paryżu, symbol sojuszu francusko-rosyjskiego mały|Marine nationale w Kronsztadzie mały|Le Petit Journal z 1893

Sojusz francusko-rosyjski, zwany dwuporozumieniem – tajny sojusz pomiędzy Republiką (III) Francuską a Imperium Rosyjskim, który został zawarty w 1892 roku (sojusz polityczny wszedł w życie w 1894) i przetrwał aż do roku 1917. Miał osłabić pozycję Cesarstwa Niemieckiego, które stanowiło największe zagrożenie dla obu krajów ze względu na chęć dominacji w Europie.

Historia Między dotychczasowymi sojusznikami Niemcami i Rosją pojawił się rozłam, głównie z powodu utrudnień w udzieleniu Rosji niemieckiej pożyczkiAndrzej Chwalba Historia powszechna. Wiek XIX, wyd. 2009, s. 407–408..

W 1882 roku Królestwo Włoch, Cesarstwo Niemieckie oraz Austro-Węgry podpisały trójprzymierze, które sprawiło, że Rosja znalazła się w sąsiedztwie potencjalnie wrogiego sobie sojuszu wojskowego (szczególne zagrożenie stanowiły Niemcy), natomiast Francja przeżywała dyplomatyczną izolację po klęsce w wojnie francusko-pruskiej (1870-1871), a jej pozycja na arenie międzynarodowej znacząco spadła. Zarówno Rosja, jak i Francja uważały trójprzymierze za zagrożenie wojskowe oraz ekonomiczne, a ponadto – co bardzo istotne – nie istniały między tymi państwami sprzeczności co do pożądanych stref wpływów.