Wojna ze sprzymierzeńcami, wojna sprzymierzeńcza (łac. bellum sociale, wojna italska, marsyjska)Bellum Marsicum, Italicum vel sociale: o nazwach wojny sprzymierzeńczej używanych w starożytności – toczony w latach 91–88 p.n.e. konflikt Republiki Rzymskiej z italskimi sprzymierzeńcami (socii). Były to jedne z najbardziej krwawych walk w dziejach Rzymu, których przegrana mogła oznaczać unicestwienie imperium.
Geneza Podbój Italii przez Rzymian w ciągu czwartego i trzeciego wieku p.n.e. zaowocował licznymi sojuszami, których warunki zależały od tego, czy zawarte zostały dobrowolnie, czy sprzymierzeńcy zostali do nich zmuszeni przez porażkę w wojnie. Sprzymierzeńcy, choć obciążeni obowiązkiem pomocy wojskowej (auxilia, w drugim wieku p.n.e. sprzymierzeńcy stanowili między połową a dwoma trzecimi rzymskiej armii), nie mieli jednak obywatelstwa rzymskiego. Rzym kontrolował również całkowicie ich politykę zagraniczną, zabraniając posiadania innych sojuszników poza nim samym. Państwa sprzymierzone zachowywały jednak pełnię odrębności ustrojowej.