Dla zapewnienia większej stabilności i obronności Izraela, instytucja królewska została jednak wprowadzona – najpierw w formie dziedzicznej władzy sędziów, miał ją np. Gedeon i jego syn Abimelek (por. Sdz 8,22). Tak rozumiana była władza Saula. Dążenie do ustanowienia króla było postrzegane w tym czasie jako sprzeczne z bezpośrednią władzą Pana nad swym ludem (Sdz 8,22, 23; 1 Sm 8,7). Przeważyły jednak względy praktyczne. Ostatecznie monarchia w Izraelu połączyła ustrój plemienny z rozwiązaniami zapożyczonymi od sąsiadujących społeczeństw. Ustrój królewski Izraela kształtował się pod wpływem wzorców kananejskich, mezopotamskich i egipskich. Proces tworzenia się monarchii teokratycznej zakończył się za panowania Dawida i jego syna Salomona. thumb|left|Król Salomon (ur. około 1000 p.n.e., zm. około 931 p.n.e.), za jego panowania w Izraelu królestwo Pana otrzymało zewnętrzną formę zbliżoną do królestw innych narodów. Tempera na papierze (ok. 1873 r.) brytyjskiego malarza Simona Solomona, National Gallery of Art w Waszyngtonie Król był pomazańcem, namaszczonym Pana / Meshi'ah YHWH) – wybranym przez Boga. Tradycyjnie w czasie intronizacji nowego króla były śpiewane Psalmy 20, 101 oraz 110. Namaszczenie oznaczało zmianę statusu, uświęcenie i osadzenie na urzędzie.