Kraków jako stolica Generalnego Gubernatorstwa był przygotowany do obrony: Obrona „dzielnicy rządowej” – okolice budynku obecnej AGH i ulicy Królewskiej Fortyfikacja budynków na skrzyżowaniach ulic i tworzenie wokół nich punktów oporu Wykorzystanie fortów c.k. Twierdzy Kraków rozmieszczonych na wzgórzach pomiędzy Kosocicami i Prokocimiem, a Skotnikami. W grudniu 1944 Wehrmacht wykorzystał forty północnego i wschodniego frontu III pierścienia dla organizacji pozycji obronnej, stawiając krótkotrwały opór Armii Czerwonej. Fort 2 (3) „Kościuszko” przemianowany przez Niemców na „Fort Liszt” pełnił rolę centrum łączności oraz centrali telefonicznej. Osobną rolę spełnił fort 43 „Pasternik” jako rzekoma centrala minerska do odpalenia ładunków wybuchowych w rzekomo zaminowanym mieście – co miało sparaliżować ewentualne próby włączenia się mieszkańców w walkę z Niemcami. Część obiektów została jednak zaminowana i wysadzona – jak np. mosty na Wiśle, czy lotnisko w Rakowicach, ale wielu zniszczeń oszczędzili Krakowowi żołnierze Armii Krajowej, niszcząc połączenia kablowe i rozbrajając część ładunków. Wycofując się, Niemcy wysadzili i zniszczyli kilka obiektów: przygotowania do wysadzenia elektrowni, gazowni, wodociągów, przygotowania do wysadzenia mostów, ciekawym rozwiązaniem były również specjalne betonowe słupy tzw. „Fallkörper”.