Pierwsze organizacje sokolskie tworzyły się na Śląsku już w XIX wieku. Idea tworzenia towarzystw gimnastycznych rozpowszechniła się wśród Polaków przychodząc z Czech. Pierwsze polskie gniazdo ruchu sokolskiego zostało założone 7 lutego 1867 we Lwowie. Natomiast pierwsze gniazdo „Sokoła” utworzone przez Polaków mieszkających na Śląsku powstało 21 lipca 1894 roku we Wrocławiu.
W 1895 roku w Bytomiu powstało pierwsze górnośląskie gniazdo „Sokoła”, Założył je robotnik Józef Tucholski„Srebrna księga Sokolstwa Polskiego na Śląsku”, s. 24 rozdział. Z dziejów Sokolstwa Polskiego na Śląsku, nakł. Wydziału Dzielnicy Śląskiej ; drukiem Katolika Bytom 1920.. Od 5 stycznia 1896 roku prezesem został dziennikarz, polityk oraz późniejszy poseł do parlamentu w Berlinie Paweł Dombek.
Historia Początkowo spotkanie organizacyjne miało odbyć się 15 marca 1896 r. w lokalu Krystówka („Stadthaus”) przy ulicy Pocztowej w Katowicach. Na pisemne zaproszenie stawiło się tam 19 obywateli Katowic oraz okolicznych miejscowości jednak w ostatniej chwili pomimo wcześniejszej rezerwacji gospodarz odmówił gościny i zaproszeni goście musieli udać się na spotkanie do prywatnego mieszkania jednego z inicjatorów.