Cz. 2, Komentarz, indeksy, Warszawa 1993, s. 105.. W 1629 roku właścicielem wsi w powiecie sandomierskim województwa sandomierskiego był Stanisław LubomirskiWłasność ziemska w powiecie sandomierskim w roku 1629, w:Przegląd Nauk Historycznych, 2012, r. XI, Nr 2, s. 58..
W 1472 r. powstała tu parafia, posiadająca aktualnie status Sanktuarium pw. Przemienienia Pańskiego.
W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Cmolas.
W 2024 roku dokonano zmiany numeracji wsi Cmolas, w ramach której wprowadzono nazwy ulic.
Gospodarka W miejscowości znajdują się duże zakłady rolno-spożywcze: Lestello oraz Cmol-Frut. Znajduje się także Zakład Produkcji Wody, który dostarcza swój produkt trzem gminom (Cmolas, Kolbuszowa, Dzikowiec).
Sport W Cmolasie znajduje się Ośrodek Wypoczynku i Rekreacji, w skład którego wchodzi: kryta pływalnia, hala widowiskowo-sportowa, kort tenisowy, kompleks boisk oraz hotel.
We wsi działa założony w 1968 roku klub piłkarski KS Tempo Cmolas, który w sezonie 2015/2026 występuje w klasie A w grupie Rzeszów III-Mielec. Wykorzystuje on boisko o wymiarach 107 x 62 m, którego trybuny mogą pomieścić 300 widzów (w tym 200 na miejscach siedzących).
Ludzie związani z Cmolasem
Zobacz też Cmolas – przystanek kolejowy