Fabuła Utawarerumono opowiada historię zamaskowanego bohatera, który będąc ciężko rannym zostaje znaleziony w lesie i przeniesiony do domu wiejskiej uzdrowicielki i jej dwóch wnuczek. Bohater ma amnezję, dlatego zostaje mu nadane imię . Mieszkańcy wioski, w której się znalazł, są uciskani przez chciwego cesarza. Hakuowlo staje wkrótce na czele powstania mającego na celu obalenie władcy i udaje mu się przejąć władzę na krajem, który nazywa imieniem Tuskur. Chcąc chronić swoich poddanych, bohater musi uczestniczyć w nieustannych walkach z wrogimi królestwami.
Rozgrywka Utawarerumono charakteryzuje się liniową fabułą, dlatego podejmowane decyzje nie mają wpływu na zakończenie gry. Jednym z elementów rozgrywki są bitwy w rzucie izometrycznym właściwe dla taktycznych gier fabularnych. Gracz ma w nich możliwość poruszania kontrolowanych postaci i atakowania przeciwników. W wersji gry na płycie DVD dodano możliwość zmiany stopni trudności bitew, a konwersje na konsole zostały wzbogacone m.in. o system przedmiotów. Po zakończeniu każdej walki gracz otrzymuje punkty doświadczenia, które pozwalają na zwiększenie poziomu postaci.