Mohamed Béji Caïd Essebsi (en trescripción francesa del árabe, الباجي قائد السبسي, Muhammad al-Bājī Qā'id as-Sabsī; ) foi un políticu y abogáu tunecín. Ocupó diversos cargos mientres los gobiernos autoritarios de Tunicia (primero'l de Habib Burguiba y Zine El Abidine Ben Ali) y tuvo un papel destacáu na Revolución tunecina que derrocó a esti postreru.

Foi decanu del Colexu d'Abogaos de Tunicia y ministru de rellaciones esteriores mientres la presidencia de Habib Burguiba. Tamién foi presidente de la Cámara de Diputaos mientres el réxime de Ben Ali, ente 1990 y 1991. Ocupó'l puestu de primer ministru dende'l 27 de febreru de 2011, tres la dimisión de Mohamed Ghannouchi de resultes d'una fuerte presión popular, nel contestu de la revolución qu'espulsó del poder al presidente Ben Ali. Foi asocedíu'l 24 d'avientu de 2011 por Hamadi Jebali, depués de celebrase eleiciones llexislatives pa una Asamblea Constituyente.

Tres esto fundó'l partíu laicista Nidaa Tounes pol que foi candidatu nes primeres eleiciones presidenciales llibres del país, nes que resultó vencedor en segunda vuelta col 55% de los votos, convirtiéndose nel primer presidente llaicu del mundu árabe en llegar al poder per mediu d'eleiciones democrátiques. Sol so mandatu, Tunicia convertir nel primer país árabe en llograr la categoría de "Llibre" nel informe de derechos humanos de Freedom House.Freedom in the World 2016

Biografía

Mocedá y activismu nacionalista thumb|left|250px|Fotografía de la promoción de Essebsi nel Colexu Sadiki. Essebsi arrodiáu con un círculu a la derecha. Nacíu en Sidi Bouzid el 29 de payares de 1926, d'una familia agrícola de Majzen, ye bisnietu de Ismaïl Caïd Essebsi, un corsariu tunecín mamelucu de Cerdeña que vivió a principios del sieglu XIX, rellacionáu cola familia beylical y más tarde un miembru importante de l'alministración beylical.

Essebsi estudió nel Colexu Sadiki. Mientres la so dómina d'estudiante, foi testigu de la destrucción de la sede del partíu Neo-Destour per parte de les autoridaes coloniales franceses, lo cual marcó l'entamu de la so militancia política.. En 1941, a los quince años d'edá, xunir al grupu xuvenil de Neo-Destour, mientres retomaba los sos abandonaos estudios secundarios. Mientres la so militancia conoció al posterior líder y dictador del país Habib Burguiba.. Tamién s'axuntó con Slimane Ben Slimane, alto dirixente del Neo-Destour que vivía na so mesma cai y qu'empecipió l'activismu y la llucha pola lliberación nacional de Tunicia.

Como miembru de Neo-Destour, Essebsi diba participar na realización d'un atentáu (clandestín pal partíu y ensin el consentimientu del so lideralgu) que'l so oxetivu yera asitiar una bomba nel camín d'un tren ente la Ciudá de Túnez y Sahel. Poco primero de la so execución, recibió una llamada de Ben Slimane que lu alvirtió de que dichu atentáu yera una violación a les normes del partíu y convencer de nun asitiar la bomba, a pesar de que l'esplosivu yá taba fabricáu. Essebsi darréu tuvo que faese cargu de destruyir toles pruebes de dicha operación..

Estudios En 1950, Essebsi aniciar en París pa siguir los sos estudios na Facultá de Derechu. Foi miembru de la célula desturiana local y del Comité de l'Asociación d'Estudiantes Musulmanes del Norte d'África (AEMNA), que nun tenía enforma contautu cola central de Neo-Destour. Mientres la so estancia en Francia caltuvo contautu con Habib Burguiba Jr. (fíu del líder de Neo-Destour), y con Taïeb Mehiri, posterior ministru d'Asuntos Esteriores, a quien Essebsi referiríase más tarde como "el so mentor".. Burguiba Jr. darréu presentar personalmente col so padre, a quien Essebsi almiraba, pocu dempués de que l'estudiante de derechu fuera nomáu vicepresidente del AEMNA. Llicencióse formalmente en derechu'l 13 de xunetu de 1952. Pola so posición de vicepresidente del AEMNA foi forzáu a abandonar el país pocos díes dempués, el so pasaporte foi confiscado y foi deportáu nuevamente a Tunicia, onde siguiría la so llucha pola independencia..

Carrera política temprana thumb|left|Béji Caïd Essebsi xunto al secretariu xeneral de la ONX, Dag Hammarskjöld, en 1961. El 20 de marzu de 1956, el Reinu de Tunicia llogró la so independencia como una monarquía constitucional, con Lamine Bey como xefe d'Estáu. Por cuenta de que un requisitu pa ser escoyíu diputáu yera ser mayor de trenta años, Essebsi, que tenía 29, nun pudo presentase a les eleiciones constituyentes de 1956, pero sí militó viviegamente mientres la campaña en favor de Neo-Destour, qu'acabó consiguiendo tolos escaños, convirtiendo a Burguiba en primer ministru. Essebsi convertir n'asesor d'Asuntos Sociales nel nuevu gabinete de Burguiba, presentáu'l 17 d'abril... Cuando Burguiba entamó una serie de reformes radicales tocantes a la emancipación de la muyer y la so representación política, Essebsi encamentó-y non faelo, alegando que'l choque cola sociedá conservadora islámica sería bien fuerte, y que la reforma tenía de faese gradualmente. Burguiba respondió-y que, si nun faíen la reforma, esta enxamás llegaría..

El 30 de xunu, Essebsi viaxó a Xinebra, Suiza, como parte d'una delegación unviada por Burguiba con Mohamed Chakroun, ministru de Trabayu, a la cabeza, que'l so oxetivu yera presentar la candidatura de Tunicia pa la Organización Internacional del Trabayu.. Una vegada rematáu'l viaxe, Essebsi recibió un mensaxe de Burguiba, nel que solicitaba la so presencia en París p'axuntase col primer ministru francés Guy Mollet. Essebsi volvió a Francia per primer vegada dende la so deportación en 1952. Ellí, Burguiba comunicólu que decidiera da-y un cargu pal Ministeriu del Interior, que yera nesi entós dirixíu por Taieb Mehiri, pa una misión de seis meses como cabeza de l'alministración rexonal..

Unu de los principales problemes que'l Ministeriu del Interior tenía d'encarar nesi momentu yera la Guerra d'Independencia d'Arxelia, que nesi momentu yera una colonia francesa vecina y atopábase somorguiada nuna revuelta ente l'exércitu francés y el Frente de Lliberación Nacional, provocando una gran arribación de refuxaos escontra Tunicia. Tunicia intentó internacionalizar el problema ante'l Altu Comisionáu de les Naciones Xuníes pa los Refuxaos, y Essebsi tuvo de faese cargu del ficheru y evaluar el problema xunto a Zouhir Chili, un funcionariu del Ministeriu d'Asuntos Esteriores. L'exércitu francés violó la soberanía tunecina en diverses ocasiones. El 29 de mayu de 1957, Francia atacó la gobernación tunecina de Jendouba, dempués de que'l gobernador Naceur Ben Jaafar arrestara a oficiales franceses qu'enfusaren na frontera illegalmente.. Essebsi y dellos funcionarios que s'atopaben nel llugar guardaron un intensu tirotéu. Essebsi foi mancáu pol exércitu francés, rompiéndose una pierna, pero iguar p'aselar la situación ente los bandos engarraos y abandonar el llugar xunto colos sos compañeros.. El 25 de xunu, Burguiba dio un golpe d'estáu silenciosu, abolió la monarquía y proclamó la república.

En febreru de 1958, Essebsi formó parte d'una importante delegación al cargu d'esixir a Francia que respetara la soberanía tunecina mientres la guerra d'Arxelia, buscando restaurar la socavada autoridá del gobiernu. La crisis diplomática nun se solucionaría por sigo sola hasta que finalmente'l conflictu arxelín terminó cola independencia del país vecín en 1962. Esi mesmu añu, Burguiba dio-y a Essebsi una nueva misión dientro del Ministeriu del Interior: el desenvolvimientu del turismu, yá que agora dichu Ministeriu llograra recuperar la estabilidá dempués de la crisis con Francia.. Essebsi siguiría esguilando posiciones dientro del Ministeriu a lo llargo de la primer metá de la década, conforme'l ministru Taïeb Mehiri diba careciéndose de diabetes y vía empeorada la so condición..

Ministerios mientres el réxime de Burguiba

Ministru del Interior thumb|270px|El Ministru del Interior Béji Caïd Essebsi axuntar col presidente Habib Burguiba, alredor de 1965. Gravemente aquexáu pola diabetes, Mehiri finalmente finó'l 29 de xunu de 1965. Tres seis díes de vacancia del cargu, Burguiba nomó a Essebsi ministru del Interior el 5 de xunetu. Foi'l primer cargu ministerial ocupáu por Essbesi Ocupó tamién, por orde de Burguiba, el cargu de secretariu de Seguridá Pública.

Col españíu de la Guerra de los Seis Díes ente Israel y los países árabes, hubo diverses manifestaciones en tol país, nes que s'atacó principalmente'l centru d'información los Estaos Xuníos y la embaxada del Reinu Xuníu, que foi amburada. A pesar del incentivu del réxime, Essebsi negar a ordenar al exércitu reprimir a los manifestantes, y a cencielles díxo-yos que protexeren los edificios públicos ensin estropiar a naide. Aparentemente, l'únicu miembru del gobiernu que sofitó la decisión de Essebsi de nun recurrir a les fuercies armaes foi Ahmed Mestiri.. El baturiciu siguió mientres la nueche, los manifestantes escalaron les cais, escalando tiendes y glayando conseñes contra Israel, los EE.XX. y la OTAN. A pesar d'estos acontecimientos, Essebsi sostuvo firmemente a la so decisión de nun usar armes, ordenó poner los edificios estranxeros so proteición y esixó la detención de los lladrones; dalgunos pertenecíen al Partíu Socialista Desturiano (DSP) y fueron deteníos por error y lliberaos.

A pesar de les sos intenciones, les sos aiciones valiéron-y acusaciones de fracasu y d'alteración del orde públicu. Nos díes posteriores, Essebsi visitó los edificios atacaos y evaluó les estroces.. Burguiba nun reaccionó ante la situación y nun pidió a la dimisión de Essebsi, como se creyera primero que fadría. El 9 de xunu, pela nueche, Essebsi finalmente axuntóse col presidente y espúnxo-y el so puntos, argumentando que nun podíen faer dañu a los sos propios compatriotes mientres los árabes yeren masacraos n'Israel, y enseñó al presidente una semeya d'un manifestante que sostenía una semeya de Burguiba, alegando que yeren persones que se manifestaben "nel so nome". Tahar Belkhodja foi nomáu Secretariu de Seguridá Pública, pero Essebsi caltuvo'l Ministeriu del Interior..

Essebsi caltuvo'l cargu hasta'l 13 de setiembre de 1969, cuando Burguiba reformó'l so gabinete, y foi nomáu embaxador ante los Estaos Xuníos. En 2012, mientres la transición tunecina, empecipióse una causa contra l'ex-ministru del Interior por crímenes de lesa humanidá cometíos mientres el so periodu en dichu cargu, pero fueron tornaes.xunir/62-fokus/national/8940-tunisie-beji-caid-essebsi-acolumbre-le-corps-des-avocats.html « Tunisie. Béji Caïd Essebsi acolumbre le corps des avocats », sur Kapitalis, 22 mars 2012

Arrenunciu y activismu democrático thumb|left|270px|Essebsi como Ministru de Defensa xunto a miembros del exércitu tunecín. El 2 de payares de 1964, celebrárense eleiciones xenerales, con Burguiba como únicu candidatu pa la presidencia, y el Partíu Socialista Desturiano ganando tolos escaños, teniendo de competir solo contra'l Partíu Comunista, que recibió unos pocos votos. Les eleiciones fueron vistes como fraudulentas y antidemocrátiques. Essebsi, que fuera escoyíu na so circunscripción, criticó les acusaciones.. El 7 de payares de 1969, foi nomáu por Burguiba ministru de Defensa, siendo Slaheddine Goulli el so reemplazu como embaxador nos Estaos Xuníos. Foi mientres esti periodu que Essebsi empezó a adoptar postures abiertamente crítiques a les polítiques represives del gobiernu tunecín, y a abogar por una mayor democracia nel país africanu, lo que-y valió refugos per parte de la élite política, pos lo consideraben un opositor tapáu al réxime.

El 8 de xunu de 1970, presentó la so dimisión al cargu, arrenunciu que se fixo efeutiva a los pocos díes. Sicasí, permaneció como parte del Partíu Socialista Desturiano y Burguiba solicitó-y el so regresu al gabinete en diverses ocasiones, ensin ésitu..