thumb|200px|Oleu que representa la primitiva imaxe adorada polos guanches antes de la conquista de la isla. Chaxiraxi yera unu de los nomes polos que los guanches, primeros pobladores de la islla de Tenerife −Canaries−, denominaben a una de les sos divinidaes que foi sincretizada darréu cola imaxe de la virxe de Candelaria qu'atoparen na islla antes de la conquista europea.
Chaxiraxi ye considerada la diosa principal de la moderna relixón neopagana llamada Ilesia del Pueblu Guanche.
Etimoloxía El términu Chaxiraxi −que tamién apaez na documentación coles variantes Chaciraxi, Chijoragi, Chijoraji y Chirijoraji− ye de procedencia guanche y foi traducíu como 'la que carga o sostién el firmamentu' dende una posible forma primitiva ta-γdir-aγi.
Tamién yera denominada Achmayex Guayaxerax 'he equí la madre d'él, l'Espíritu que sofita l'universu'.
Mitoloxía
Pa dellos investigadores Chaxiraxi yera una divinidá femenina rellacionada cola lluna y la fertilidá, ente que para otros taría venceyada al Sol. Asina, yera una de les dioses principales de la mitoloxía guanche emparentada cola diosa Juno de la redolada mediterránea-norteafricano y col cultu a la estrella Canopo.
La diosa foi rellacionada polos guanches con una talla cristiana de la virxe de Candelaria qu'habíen atopáu sobre una piedra nes sableres de Güímar ente 1390 y 1401, sincretizándose más tarde el so cultu col de la Virxe por aciu de misioneros cristianos.
Referencies
Bibliografía
Ver tamién Virxe de la Candelaria (Islles Canaries) Mitoloxía guanche Antón Guanche
Categoría:Mitoloxía guanche Categoría:Aboríxenes canarios Categoría:Guanche Categoría:Dioses madre