Алеу́цкая мова (Unangam Tunuu, Уна́ӈам тунуу́) — паўночнаамерыканская мова, распаўсюджаная на поўдні і захадзе Аляскі (ЗША) і Камандорскіх астравах (Расія), родная мова алеутаў. Уваходзіць у склад эскімоска-алеуцкай моўнай сям’і. Колькасць носьбітаў — каля 200 чалавек.
Падзяляецца на буйныя 2 дыялекты: усходні і заходні. У кожным дыялекце вылучаюць асобныя тэрытарыяльныя гаворкі (напрыклад, гаворкі астравоў Прыбылова, Ату, Берынга і г. д.). У Расіі берынгаўская гаворка лічыцца асобным дыялектам.
Першыя алеуцкі алфавіт і граматыка былі распрацаваны на аснове кірыліцы расійскім святаром Іаанам Венеамінавым у 1846 г. У 1930-х гг. савецкая этнограф Лізавета Арлова распрацавала алфавіт і граматыку для берынгійскага дыялекта на аснове лацінкі, аднак яна не была апублікавана. У нашы дні ў Расіі часцей карыстаюцца эскімоскім алфавітам на аснове кірыліцы, распрацаваным у 1950-я гг. — 1980-я гг.
У ЗША распрацоўка алеуцкага алфавіта і граматыкі ў Цэнтры па вывучэнню моў карэнных народаў Аляскі пачалася толькі ў 1970-я гг. Канчаткова яе завершыў калектыў пад кіраўніцтвам нарвежскага лінгвіста Кнута Бергсланда ў 1997 г.
Алеуцкая мова знаходзіцца пад пагрозай знікнення.
Спасылкі Aleut (Unangam Tunuu / Уна́ӈам тунуу́) Alaska Native Language Center Языки народов Сибири — Языки и культуры — Алеутский язык
Катэгорыя:Эскімоска-алеуцкія мовы Катэгорыя:Мовы ЗША Катэгорыя:Мовы Расіі Катэгорыя:Алеуты