Мікалай Мацвеевіч Грыбачоў (, сяло Лопуш, цяпер Выганіцкага раёна Бранская вобласць Расія — 10 сакавіка 1992, Масква) — расійскі пісьменнік (паэт, празаік, публіцыст), грамадскі дзеяч. Дэпутат Вярхоўнага Савета РСФСР, старшыня Вярхоўнага Савета Расійскай СФСР. Кандыдат у члены ЦК КПСС у 1961—1990 гадах.
Біяграфія Нарадзіўся ў сялянскай сям’і. Пасля заканчэння сямі класаў вучыўся ў гідрамеліярацыйным тэхнікуме (1927—1930). З 1926 года выступаў з газетнымі публікацыямі, з 1927 года — з вершамі. Працаваў у пошукава-будаўнічых партыях Карэліі, публікаваў, акрамя карэспандэнцый па спецыяльных пытаннях, вершы і фельетоны (у прыватнасці, у газеце «», дзе з 1932 года ўзначальваў аддзел).
У 1934 годзе быў дэлегатам першага з’езда савецкіх пісьменнікаў. У 1935 годзе выйшла першая кніга «Северо-Запад». З 1936 г. працаваў у газеце «Рабочий путь» у Смаленску, дзе ў 1939 годзе выдаў зборнік «Стихи и поэмы».
Ваяваў за далучэнне Заходняй Беларусі да Савецкага Саюза. Удзельнічаў у савецка-фінскай вайне. У 1941 годзе пайшоў добраахвотнікам на нямецка-савецкую вайну: быў камандзірам стралкоў узвода сапёрнага батальёна, ваяваў за Дон і Сталінград. З 1943 года — спецыяльны карэспандэнт газеты «Боевой товарищ», дзе ўпершыню быў надрукаваны яго верш «Россия».
Член ВКП(б) з 1943 года.
Пасля заканчэння вайны працаваў у газеце Паўднёвай групы войскаў «Савецкі воін». У 1950—1954 і 1956—1986 гадах — галоўны рэдактар часопіса «Советский воин». У 1953—1954 і з 1959 гг — сакратар праўлення Саюза пісьменнікаў СССР.
У 1980—1990 гадах — старшыня Вярхоўнага Савета Расійскай СФСР.
Грыбачоў увайшоў у свядомасць сучаснікаў перш за ўсё як афіцыйны аўтар, які свядома ставіў сваю паэзію на службу ўладзе. Аднак часам займаў незалежную пазіцыю і дапамагаў апальным пісьменнікам (напрыклад, ), дамагаўся ўзнагароджвання годных людзей.
У 1961 годзе ён узначаліў Усесаюзны камітэт па святкаванні 100-годдзя з дня смерці Тараса Шаўчэнкі. Аўтар артыкула пра Шаўчэнку «Пясняр братэрства народаў» (1964), верша «Тарас Шаўчэнка» (1964).
Напісаў (у сааўтарстве) кнігу падарожных нарысаў «Десна — краса» (1956). Некаторыя творы Грыбачова перакладзены на ўкраінскую мову.
Пераклаў на рускую мову раман П. Броўкі «Калі зліваюцца рэкі».
Узнагароды і прэміі
Герой Сацыялістычнай Працы (27.09.1974) чатыры ордэны Леніна (19.12.1960; 28.10.1967; 27.09.1974; 18.12.1980) Ордэн Кастрычніцкай Рэвалюцыі (18.12.1970 г.) Ордэн Чырвонага Сцяга (17.08.1944) Ордэн Айчыннай вайны 1 ст (15.05.1945) Ордэн Айчыннай вайны ІІ ст. (11.03.1985) Ордэн Дружбы народаў (16 лістапада 1984 г.) два ордэны Чырвонай Зоркі (14.12.1942; 17.03.1944) медалі Ленінская прэмія (1960) — за кнігу «Тварам да твару» (1959, адзін з аўтараў). Сталінская прэмія I ступені (1948) — за паэму «Калгаснік-бальшавік» (1947). Сталінская прэмія ІІ ступені (1949) — за верш «Вясна ў „Перамозе“» (1948).
Літаратура
Різниченко Т. М. Грибачов Микола Матвійович // Українська літературна енциклопедія . — Т. 1. — К., 1988. — З. 487. Энцыклапедыя «Кругосвет» Ильин В. Николай Грибачёв: Гнев и нежность. — М., 1968
Катэгорыя:Паэты СССР Катэгорыя:Грамадскія дзеячы Расіі Катэгорыя:Публіцысты Расіі Катэгорыя:Паэты Расіі Катэгорыя:Пісьменнікі Расіі Катэгорыя:Кандыдаты ў члены ЦК КПСС Катэгорыя:Удзельнікі савецка-фінскай вайны Катэгорыя:Народныя дэпутаты Расіі Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 5-га склікання Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 6-га склікання Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 7-га склікання Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 8-га склікання Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 9-га склікання Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 10-га склікання Катэгорыя:Дэпутаты Вярхоўнага Савета РСФСР 11-га склікання