«Флагшток» () — беларускае незалежнае рэгіянальнае інтэрнэт-выданне, заснаванае ў Гомелі ў 2020 годзе. Спецыялізуецца на асвятленні грамадска-палітычных і эканамічных падзей Гомеля і Гомельскай вобласці, правядзенні расследаванняў і фактчэкінгу. Акцэнт выданне робіць на маніторынг дзеянняў рэгіянальнай улады, дзяржаўных тэндараў, карупцыі і палітычных рэпрэсій. З-за ціску з боку рэжыму Аляксандра Лукашэнкі і крымінальнага пераследу за іншадумства ў Беларусі, цяпер рэдакцыя знаходзіцца за мяжой. Праект мае афіцыйны статус «экстрэмісцкага фарміравання» ў Рэспубліцы Беларусь.
Гісторыя і ўзнікненне СМІ паўстала летам 2020 года на хвалі лакальных грамадскіх ініцыятыў гамяльчукоў. Яго стварэнне было непасрэдна звязана са спрэчным будаўніцтвам манументальнага 60-мятровага флагштока на цэнтральнай плошчы Леніна, ініцыяванага мясцовымі ўладамі. Праз адсутнасць грамадскага абмеркавання і значны кошт узвядзення канструкцыі (ацэньвалася прыкладна ў 500 тысяч долараў) група актыўных гараджан пачала асвятляць тэму. Аўтарам праекта выступіла Марыя Булавінская. Хоць 18 верасня 2020 года флагшток быў урачыста адкрыты, інфармацыйная кампанія эвалюцыянавала і трансфармавалася ў паўнавартаснае грамадска-палітычнае незалежнае медыя.
Фармат і дзейнасць Ва ўмовах поўнай ліквідацыі незалежных інфармацыйных рэсурсаў і знішчэння грамадзянскай супольнасці, «Флагшток» узяў на сябе функцыю рэгіянальнай праваабарончай і журналісцкай інстанцыі. Паступова кантэнт рэдакцыі значна пашырыўся, і акрамя стандартнага асвятлення навінавай павесткі і мітынгаў, журналісты пачалі развіваць іншыя фарматы.
Рэдакцыя актыўна працуе з інсайдамі і ўцечкамі інфармацыі. У снежні 2023 года выданне апублікавала вынікі пранікнення ў закрыты праўладны чат, які яшчэ з жніўня 2020 года адміністраваўся супрацоўнікам абласнога КДБ. Гэта дазволіла дэталёва высветліць, якім чынам спецслужбы і мясцовая вертыкаль штучна мабілізавалі ўдзельнікаў на так званыя праўладныя аўтапрабегі і мітынгі.
Вялікую ўвагу выданне надае маніторынгу дзяржаўных закупак і аналізу вайсковай інфраструктуры. Вывучаючы адкрытыя тэндары, СМІ неаднаразова публікавала звесткі аб пашырэнні вайсковых магутнасцяў на поўдні Беларусі. Сярод іх — расследаванні пра будаўніцтва новых аб'ектаў у сістэме так званай «Лініі Хрэніна» каля вёскі Калініна блізу Гомеля, а таксама інфармацыя пра новыя комплексы для вайскоўцаў, што мае значны рэзананс на фоне ваенных дзеянняў Расіі супраць Украіны.
Апроч гэтага, журналістыка выдання выходзіць у поле дакументалістыкі і захавання культурнай памяці. У траўні 2025 года рэдакцыя і каманда «Флагштока» выпусціла дакументальны фільм, прысвечаны ахвярам палітычных рэпрэсій і сталінскага тэрору 30‑х гадоў XX стагоддзя ў Беларусі. У стварэнні праекта прынялі ўдзел вядомыя артысты Святлана Зелянкоўская і Алег Гарбуз.
Таксама выданне ажыццяўляе штодзённы маніторынг дзейнасці беларускай дзяржаўнай прапаганды, адсочвае кадравую палітыку афіцыйных СМІ і паслядоўна фіксуе факты парушэнняў праў чалавека ў Гомельскім рэгіёне.
Пераслед з боку ўладаў У лістападзе 2021 года, падчас пашырэння цэнзуры і пераследу журналістаў у Беларусі, сайт выдання быў цалкам заблакаваны на тэрыторыі краіны паводле рашэння Міністэрства інфармацыі Рэспублікі Беларусь.
Хутка публікацыі ў сацыяльных сетках, матэрыялы ўTelegram-канале і іншых сацсетках СМІ пачалі актыўна папаўняць судовыя спісы так званых «экстрэмісцкіх матэрыялаў», падпіска ці рэпосты з якіх прыводзілі і прыводзяць да масавых затрыманняў жыхароў Гомельшчыны.
Рашэннем МУС ад 26 красавіка 2022 года інтэрнэт-выданне «Флагшток» было афіцыйна ўнесена ў рэестр «экстрэмісцкіх фарміраванняў» (група пад нумарам 54 на той момант). Гэты статус прадугледжвае наяўнасць высокай небяспекі крымінальнай адказнасці ў выглядзе доўгіх тэрмінаў зняволення не толькі для саміх супрацоўнікаў (ст. 361-1 КК РБ), але таксама для ўсіх грамадзян, якія перадаюць СМІ інфармацыю ці маюць кантакт з яго журналістамі (напрыклад, фота вайсковай тэхнікі) — гэта кваліфікуецца судом як «садзейнічанне экстрэмісцкай дзейнасці». Для захавання свабоды аўтары «Флагштока» вымушаныя захоўваць прынцып ананімнасці.
У 2024 годзе Генпракуратура Расійскай Федэрацыі беспаспяхова рабіла запыты на імя адміністрацыі амерыканскіх сервераў Amazon і патрабавала глабальнай блакіроўкі беларускага выдання на падставе ўласных законаў аб «ваеннай цэнзуры».
Гл. таксама Беларуская асацыяцыя журналістаў Пратэсты ў Беларусі (2020—2021) Пагром незалежных медыя ў Беларусі (2021)
Зноскі
Спасылкі Афіцыйны сайт выдання «Флагшток» Тэлеграм-канал СМІ — Флагшток Катэгорыя:Журналістыка Катэгорыя:Цэнзура ў Беларусі Катэгорыя:Сродкі масавай інфармацыі Беларусі Катэгорыя:Беларускія СМІ ў замежжы Катэгорыя:Беларускія СМІ