Сеўрукі (, ) — дыялектная і этнаграфічная група ўсходніх славян, якая пераняла культурныя традыцыі севяранаў — даўняга насельніцтва Северскай зямлі або Севершчыны, паходжанне якога застаецца да канца невысветленым.
Частка аўтараў лічыць, што яно належала, як і скіфы, да іранскай моўнай групы, але ў этнагенэзе сеўрукоў таксама ўдзельнічалі цюркамоўныя групы насельніцтва і іншыя. Сеўрукі зафіксаваны ў крыніцах XV—XVII стагоддзяў у раёне Ноўгарада-Северскага, Чарнігава, Бранска, Рыльска, Пуціўля, Курска. Асноўнымі заняткамі сеўрукоў былі земляробства, птушкагадоўля і паляванне. Наменклатура мясцовых бортных «сцягоў» (знакаў уласнасці на бортных дрэвах), зафіксаваная ў матэрыялах перапісаў XVII стагоддзя, дазваляе рэканструяваць некаторыя моўныя асаблівасці сеўрукоў. Аднак у цэлым характар іх этнічнай ідэнтычнасці, з-за адсутнасці адпаведнага археалагічнага, іканаграфічнага і апісальнага матэрыялу, да гэтага часу застаецца незразумелымБалушок В. Загадкові севрюки: 1. Формування спільноти // Сіверянський літопис. — 2015. — № 6. — С. 30-41..
Знікненне сеўрукоў як этнаграфічнай супольнасці было вынікам інтэнсіўных міграцыйных працэсаў, якія адбываліся на Севершчыне на працягу XVII—XVIII стагоддзяўРусина О.В. Сіврюки // Енциклопедія історії України : у 10 т. / редкол.: В. А. Смолій (голова) та ін. ; Інститут історії України НАН України. — К. : Наукова думка, 2012. — Т. 9 : Прил — С. — С. 572. — ISBN 978-966-00-1290-5.. Былая Севершчына страціла тэрытарыяльную еднасць і ідэнтычнасць, большая частка яе тэрыторыі падзеленая паміж Украінай і Расійскай Федэрацыяй, невялікая частка знаходзіцца ў межах Беларусі (крайні ўсход Гомельскай вобласці). Паўночна-усходняя частка былой тэрыторыі да пачатку XX стагоддзя (захад сучаснай Бранскай і поўнач Чарнігаўскай абласцей) мела беларускія этнаграфічныя рысы, у тым ліку моўныя. У розных частках сучаснай Беларусі і ў Літоўскай Рэспубліцы вядома некалькі населеных пунктаў з назвай Сеўрукі, якія, магчыма, захаваныя выхадцамі з гэтага рэгіёну. Таксама існуе прозвішча Сеўрук, носьбітам якога быў і вядомы беларускі мастак Міхась Сеўрук.
У XVII—XX ст. у польскамоўнай літаратуры часта цытаваўся вершаваны гістарычны анекдот, крыніцай якога была Хроніка Мацея Стрыйкоўскага: Moskwa Siewruków litewskich rozbiła i kadź miodu im wzięła; a o te to Siewruki sroga wojna się wszczęła (Масква разбіла літоўскіх Сеўрукоў і забрала ў іх кадзь мёду; і за гэтых то Сеўрукоў пачалася лютая вайна)Encyklopedia staropolska / Siewruk, пра памежную вайну паміж ВКЛ і Маскоўскім княствам на пачатку XV стагоддзя.
Крыніцы
Катэгорыя:Севершчына