Але́сь Дзяні́саў — беларускі музыкант, спявак і журналіст з Гродна. З’яўляецца фронтмэнам фолк-панк-гурта «Dzieciuki», а таксама сузаснавальнікам і ўдзельнікам калектываў «КальЯн» і «Людзі на балоце». Вядомы выкананнем песень на гістарычную тэматыку і на вершы беларускіх класікаў, а таксама сваёй актыўнай грамадзянскай пазіцыяй.
Біяграфія і раннія гады Музыка прысутнічала ў жыцці Алеся з дзяцінства. Яго маці ўсю жыццё працавала настаўніцай музыкі па класе фартэпіяна. Сам ён правучыўся ў музычнай школе толькі адзін год, пасля чаго кінуў заняткі. Знаёмства з рок-музыкай адбылося ў шасцігадовым узросце, калі бацька прывёз з Венгрыі вінілавыя кружэлкі «The Rolling Stones», «The Beatles» і «Led Zeppelin». Самастойна асвойваць гітару Дзянісаў пачаў у 10-м класе, а першай песняй, якую ён зайграў, стала «Электрычка» Віктара Цоя.
Алесь Дзянісаў атрымаў гістарычную адукацыю ва ўніверсітэце і на працягу 10 гадоў працаваў настаўнікам у школе. Сваю педагагічную дзейнасць ён сумяшчаў з удзелам у андэграўндным панк-гурце «КальЯн». Музыка адзначаў, што першая палова 1990-х гадоў прайшла для яго пад уплывам трэш-металу («Slayer», «Metallica», «Testament»), а ў канцы 1990-х ён далучыўся да хвалі панк-року, якая, на яго думку, несла больш свабоды.
Музычная дзейнасць «КальЯн» Пачатак сур’ёзнай музычнай кар’еры Дзянісава звязаны з гродзенскім панк-гуртом «КальЯн», які выконваў песні з вострымі сацыяльна-палітычнымі тэкстамі. Гурт існаваў перыядамі: запісваў альбом, даваў канцэрты, пасля чаго прыпыняў дзейнасць да набору новага матэрыялу і складу. Першы альбом «У краіне цудаў» выйшаў у 1997 годзе. Да моманту запісу апошняга альбома «Антыпазітыў» у 2011 годзе Дзянісаў заставаўся адзіным удзельнікам з першапачатковага складу. Пасля гэтага музыка вырашыў паставіць кропку ў гісторыі калектыву, каб шукаць новыя формы выказвання свайго светапогляду.
«Людзі на балоце» і «Dzieciuki» У 2011 годзе Дзянісаў пачаў працаваць з акустычным гучаннем, у выніку чаго ўзнік гурт «Людзі на балоце». Калектыў актыўна гастраляваў па фестывалях у Беларусі, Польшчы і Літве.
У 2012 годзе з падачы Дзяніса Жыгаўца і Паўла Трубліна быў створаны фолк-панк-гурт «Dzieciuki». Ініцыятары прапанавалі Дзянісаву стварыць праект на гістарычную тэматыку, але з вясёлым і драйвовым падачай, у адрозненне ад традыцыйнай трагічнай манеры выканання такіх песень, як у Андрэя Мельнікава ці Сяржука Сокалава-Воюша. Нягледзячы на папулярнасць, гурт не стаў камерцыйным праектам: музыкі працягвалі працаваць на асноўных працах, а каля 70 % канцэртаў «Dzieciuki» давалі ў Польшчы з-за абмежаванняў і негалосных забарон на выступы ў Беларусі.
Сольныя і іншыя праекты З часам Алесь Дзянісаў пачаў усё больш адыходзіць ад панк-року і хардкору ў бок акустыкі і працы з беларускай паэзіяй. Ён запісаў сольны альбом на вершы Уладзіміра Караткевіча «Леаніды вяртаюцца». У планах музыкі — стварэнне альбомаў на вершы гродзенскіх паэтаў, у прыватнасці, Дануты Бічэль, а таксама праект з беларускамоўнымі перакладамі песень Булата Акуджавы (у супрацоўніцтве з паэтам Андрэем Хадановічам).
Акрамя сур’ёзных праектаў, Дзянісаў з’яўляецца ўдзельнікам гумарыстычнага дуэта «Byhder & Mixalych», у рамках якога выконвае смешныя тэксты на трасянцы.
Грамадская дзейнасць і пераслед Алесь Дзянісаў з маладосці займаў актыўную грамадзянскую пазіцыю. У канцы 1990-х — пачатку 2000-х гадоў ён уваходзіў у канфедэрацыю дзейных суполак «Разам», якая аб’ядноўвала левую моладзь Мінска, Гомеля і Гродна. Удзельнічаў у экалагічных пратэстах (напрыклад, у лагеры на рацэ Нёман супраць будаўніцтва ГЭС), а таксама ў акцыях у падтрымку незалежнай газеты «Пагоня» і яе журналістаў Міколы Маркевіча і Паўла Мажэйкі.
У ліпені 2018 года ў кватэрах Дзянісава і яго сваякоў адбыліся ператрусы з канфіскацыяй тэхнікі. Яны праводзіліся ў межах праверкі заявы аб паклёпе пасля выхаду сюжэта на тэлеканале «Белсат» пра ўмовы жыцця ў адным з гродзенскіх інтэрнатаў. Восенню таго ж года супраць музыкі была заведзена адміністрацыйная справа за распаўсюд экстрэмісцкіх матэрыялаў (частка 2 артыкула 17.11 КаАП). Падставай сталі рэпосты з відэаролікамі аб удзеле брэсцкіх анархістаў у «Маршы недармаедаў», зробленыя ў сакавіку 2017 года з пабліка, які пазней быў прызнаны экстрэмісцкім. 2 лістапада 2018 года суд Кастрычніцкага раёна Гродна аштрафаваў Дзянісава на 25 базавых велічынь (612,5 рублёў). Падчас гэтага працэсу Дзянісаў таксама накіраваў скаргі ў пракуратуру на дзеянні невядомага міліцыянера, які па тэлефоне праводзіў жорсткі «допыт» яго 16-гадовай дачкі, што музыка расцаніў як псіхалагічны ціск на сям’ю.
Падчас палітычнага крызісу 2020 года Дзянісаў быў адным з нешматлікіх мясцовых музыкаў, якія адкрыта выступалі перад шматтысячнымі мітынгамі ў Гродне. 11 жніўня 2020 года ён быў жорстка затрыманы і збіты сілавікамі, калі ехаў на ровары і спыніўся паглядзець на затрыманне жанчыны. Пасля гвалту і наступных падзей у краіне музыка сутыкнуўся з цяжкай дэпрэсіяй і творчым крызісам, з-за якога доўгі час не мог пісаць новыя песні, але працягнуў працу над ужо пачатымі акустычнымі праектамі. Актыўна падтрымліваў беларускіх палітвязняў, у тым ліку Ігара Банцара і загінулага Вітольда Ашурка.
Асабістае жыццё Маці музыкі была настаўніцай фартэпіяна. Мае дачку Дар’ю, якая таксама 7 гадоў адвучылася ў музычнай школе, але ў выніку абрала сферу выяўленчага мастацтва і графікі. Дар’я стала аўтаркай вокладкі для сольнага альбома бацькі на вершы У. Караткевіча.
Крыніцы
Катэгорыя:Музыканты Беларусі Катэгорыя:Спевакі і спявачкі XXI стагоддзя Катэгорыя:Журналісты Беларусі Катэгорыя:Настаўнікі Беларусі Катэгорыя:Постаці Гродна Катэгорыя:Dzieciuki Катэгорыя:Спевакі і спявачкі Беларусі