__NOTOC__ 10 верасня — дзвесце пяцьдзясят трэці (дзвесце пяцьдзясят чацвёрты ў высакосны год) дзень года па Грыгарыянскім календары.
Падзеі
587 да н.э.: Паводле загаду вавілонскага цара Навухаданосара спалены храм і палац Іерусаліма. 422: Цэлесцін I становіцца Папам Рымскім. 1607: Ілжэдзмітрый II пачаў паход на Маскву. 1894: Упершыню вадзіцель аштрафаваны за кіраванне аўтамабілем у нецвярозым стане (у Лондане). 1919: Падпісаны Сен-Жэрменскі мірны дагавор паміж краінамі Антанты і Аўстрыяй. 1932: Адкрыты 29 станцый Нью-Ёркскага метрапалітэна. 1990: Папа Рымскі Ян Павел II асвяціў храм Нотр-Дам-дэ-ла-Пэ — самую вялікую царкву ў свеце. 1990: Пачалася ўстаноўчая канферэнцыя Згуртавання беларусаў свету «Бацькаўшчына». 2019: Удмурцкі навуковец Альберт Разін здзейсніў акт самаспалення ў абарону ўдмурцкай мовы. 2023: Сербскі тэнісіст Новак Джокавіч выйграў Адкрыты чэмпіянат ЗША, здабыўшы дваццаць чацвёрты тытул Вялікага шлема.
Нарадзіліся
904: Го Вэй, заснавальнік Позняй Чжоу 920 або 921: Людовік IV, кароль Францыі 1487: Юлій III, Папа Рымскі (пам. 23.3.1555) 1758: Філіп Фрыдрых фон Хеч, нямецкі мастак 1892: Артур Комптан, амерыканскі фізік (пам. 15.3.1962) 1893: Аляксандр Ляўданскі, беларускі гісторык і археолаг (пам. 27.8.1937) 1897: Жорж Батай, французскі філосаф і пісьменнік 1923: Мікалай Бірыла, беларускі мовазнавец (пам. 30.9.1992) 1928: Бернар Бюфэ, французскі мастак 1929: Яўген Глебаў, беларускі кампазітар 1931: Рэнальд Кныш, беларускі трэнер па спартыўнай гімнастыцы 1935: Джакама Лозі, італьянскі футбаліст 1948: Тоні Гатліф, французскі кінарэжысёр цыганскага паходжання 1960: Колін Фёрт, брытанскі акцёр 1968: Гай Рычы, брытанскі кінарэжысёр, сцэнарыст, прадзюсар. 1974: Яўген Чычваркін, расійскі прадпрымальнік. 1977: Віктар Ганчарэнка, беларускі футбаліст і трэнер па футболе 1979: Янка Лайкоў, беларускі паэт 1996: Жулі Дэрон, швейцарская трыятланістка, алімпійская медалістка
Памерлі 954: Людовік IV, кароль Францыі 1627: Ян Грутэр, нямецкі філолаг 1842: Вільям Гобсан, першы губернатар Новай Зеландыі, сааўтар Пагаднення Вайтангі. 1866: Міхаіл Мураўёў (з мянушкай «Вешальнік»), расійскі дзяржаўны дзеяч, губернатар Паўночна-Заходняга края 1916: Аляксандр Ельскі, беларускі пісьменнік, гісторык, этнограф, краязнавец (нар. 16.6.1834) 1937: Язэп Мамонька, беларускі палітык, публіцыст, сябра Рады БНР (нар. 28.1.1889) 1966: Хелмі Ліндэлёф, фінская актрыса 1975: Джордж Паджэт Томсан, англійскі фізік 1983: Фелікс Блох, швейцарскі фізік 2000: Уільям Нірэнберг, амерыканскі фізік-тэарэтык, акіянограф 2001: Ахмад Шах Масуд, афганскі палявы камандзір 2011: Кліф Робертсан, амерыканскі акцёр 2019: Альберт Аляксеевіч Разін, удмурцкі навуковец
Святкуюць Сусветны дзень прадухілення самагубстваў. . . Першы рэферэндум пра суверэнітэт (1967). Дзень настаўніка .
910