thumb|250px|Мост Мастацтваў вядзе да французскай Акадэміі ад Луўра

Французская Акадэмія () — навуковая ўстанова ў Францыі, мэтай якога з'яўляецца вывучэнне французскай мовы і літаратуры і фарміраванне моўнай і літаратурнай нормы французскай мовы. Штогод Акадэмія ўручае каля 60 літаратурных прэмій. Гісторыя стварэння thumb|Заснавальнік французскай Акадэміі кардынал Рышэльё

Заснавана дараванай граматай кардынала Рышэльё ад 29 студзеня 1635 года. Як указвалася ў грамаце, Акадэмія створана, «каб зрабіць французскую мову не толькі элегантным, але і здольным тлумачыць усе мастацтвы і навукі». У ліку першых членаў Акадэміі — Валантэн Канрар, Жан Дэмарэ дэ Сен-Сарлен, Жан Аж'е дэ Гамбо, Франсуа Лё Метэль дэ Буарабер, Жан Шаплен, Нікаля Фарэ, Антуан Гадо, Франсуа Мейнар, Марэн Леруа дэ Гамбервіль, Гіём Кальтэ, Жан-Луі Гез дэ Бальзак, Анора дэ Бюэй (маркіз дэ Ракан), Клод Фаўр дэ Важла, Марк-Антуан Жырар дэ Сент-Аман, Венсан Вуацюр.

Членства Акадэмія налічвае 40 членаў. Абранне ў Акадэмію з'яўляецца пажыццёвым, акадэмікаў завуць «несмяротнымі» () паводле дэвізу Акадэміі, уведзенаму яшчэ пры Рышэльё — «Для неўміручасці»; знак адрознення, пачынаючы з часоў Напалеона III, — зялёны фрак (). Пасля смерці акадэміка на яго месца (крэсла, ) выбіраюць новага; ізноў выбраны член у дзень свайго «прыняцця пад скляпенні Акадэміі» павінен прачытаць прамову ў гонар свайго памерлага папярэдніка. Шэраг акадэмікаў па розных прычынах не былі ўрачыста «прыняты» ў Акадэмію, сярод іх Жорж Бенжамен Клемансо і Ален Роб-Грые; большасць з іх саміх адмовіліся ад гэтай цырымоніі, але ў 1923 годзе быў выпадак, калі прамова ў гонар папярэдніка была палічана нездавальняльнай і акадэмік адмовіўся яе пераробліваць.

Пасля Другой сусветнай вайны некалькі акадэмікаў былі выключаны па прысуду суда за калабарацыянізм, сярод іх — маршал Анры Філіп Петэн. Пры гэтым месца Петэна, а таксама месца філосафа-нацыяналіста Шарля Мараса па прапанове абавязковага сакратара Акадэміі Жоржа Дзюамеля было абвешчана вакантным, але пры іх жыцці не замяшчалася (у адрозненне ад двух іншых калабарацыяністаў, Абеля Банара і Абеля Эрмана).

Часам у Акадэмію выбіраюць людзей, вядомых першым чынам не як пісьменнікі ці вучоныя, а як ваенныя ці палітыкі (хоць звычайна такія акадэмікі маюць тыя ці іншыя публікацыі, мемуары і іншае).

Спіс дзеючых членаў Акадэміі

Нумар месца Імя Дата абрання 1 Клод Дажан 2008 2 Дані Лафер'ер 2013 3 Жан-Дэні Брэдэн 1989 4 Жан-Люк Марыён 2008 5 Андрэй Макін 2016 6 Марк Фюмаролі 1995 7 Жуль Хофман 2012 8 Мішэль Дэон 1978 9 Ален Дэко 1979 10 Флоранс Дэле 2000 11 Габрыэль дэ Бройль 2001 12 Жан д'АрмесонДуаен (старэйшына) Акадэміі. 1973 13 Маўрыцыа Сера 2020 14 Элен Карэр д’АнкосАбавязковы сакратар. 1990 15 Фрэдэрык Віту 2001 16 вакантнаПасля сканання 2 снежня 2020 года Жыскара. 17 Эрык Арсена 1998 18 Мішэль Сер 1990 19 Жан-Лу Дабадзі 2008 20 Анжэла Рынальдзі 2001

Нумар месца Імя Дата абрання 21 вакантнаПасля сканання 7 сакавіка 2012 года Ф. Марса. 22 Рэнэ дэ Абальдзіа 1999 23 П'ер Розанберг 1995 24 Макс Гало 2007 25 Дамінік Фернандэз 2007 26 Жан-Мары Руар 1997 27 П’ер Нара 2001 28 Жан-Крыстоф Руфен 2008 29 Амін Маалуф 2011 30 Даніэль Саленаў 2011 31 вакантнаПасля сканання 17 студзеня 2011 года Ж. Дзютура. 32 Франсуа Веерган 2009 33 вакантнаПасля сканання 17 жніўня 2011 года Мішэля Морта 34 Франсуа Чэн 2002 35 Іў Пулікан 2001 36 Філіп Басан 2007 37 Рэнэ Жырар 2005 38 Марк Ламброн 2014 39 Жан Клер 2008 40 вакантнаПасля сканання 28 красавіка 2010 года П’ера-Жана Рэмі.

Спасылкі Афіцыйны сайт Французскай акадэміі Члены Французскай акадэміі (па крэслах) Прэміі Французскай акадэміі

Катэгорыя:Адукацыя ў Францыі Катэгорыя:Французская мова Катэгорыя:Літаратура Францыі * Катэгорыя:Нацыянальныя акадэміі Катэгорыя:Навуковыя арганізацыі Францыі