Laktaši su grad i banjsko lječilište u sjeverozapadnom dijelu Bosne i Hercegovine, 19km sjeverno od Banje Luke.
Kultura Nacionalni spomenici Na listi nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine za grad Laktaši nalazi se sljedeći spomenik: Pravoslavna crkva brvnara sa pokretnom imovinom i ostacima nekropole u naselju Malo Blaško (graditeljska cjelina). Arheološko nalazište Bakinci (Laktaši)
Arheološki lokaliteti Arheološko nalazište Brdašce (Laktaši)
Stanovništvo
Nacionalni sastav stanovništva – grad Laktaši
Nacionalni sastav stanovništva – naseljeno mjesto Laktaši
Historija
Prahistorija i antika Na prostoru Laktaša potvrđen je kontinuitet naseljenosti kroz više epoha, a među najvažnijim svjedočanstvima prošlosti izdvajaju se arheološko područje u Gornjim Bakincima, ostaci rimskih i kasnoantičkih lokaliteta te više zaštićenih sakralnih i graditeljskih cjelina.
Šire područje Laktaša pripada sjevernoj Bosni, gdje su registrirani tragovi naseljenosti još iz paleolita. U stručnim radovima o arheologiji sjeverne Bosne i Hercegovine lokaliteti na području Laktaša navode se među važnim nalazištima za proučavanje prahistorijskih i ranohistorijskih procesa u dolini Vrbasa i susjednim ravničarskim zonama.
U antičko doba područje Laktaša bilo je uključeno u rimski kulturni i privredni prostor. Arheološki nalazi s lokaliteta na području Laktaša svjedoče o prisustvu rimskih naseobinskih i gospodarskih sadržaja, a Laktaši se u stručnoj literaturi spominju i u okviru pregleda rimskih vila u Bosni i Hercegovini.
Kasna antika Jedan od najznačajnijih lokaliteta na području Laktaša nalazi se na Gradini u Gornjim Bakincima, gdje su evidentirani ostaci kasnoantičkog odnosno ranobizantijskog grada i triju ranohrišćanskih bazilika. Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine proglasila je taj lokalitet nacionalnim spomenikom, ističući njegovu historijsku, arheološku i naučnu vrijednost.
Prema arheološkim istraživanjima objavljenim na Academia.edu, lokalitet u Bakincima pokazuje da je na ovom prostoru postojao razvijen kasnoantički centar, za koji se pretpostavlja da je mogao imati i širi crkveno-upravni značaj u doba obnove utvrđenja u vrijeme cara Justinijana I.
Srednji i novi vijek Za područje današnjih Laktaša očuvani su i tragovi kasnijih historijskih slojeva, naročito u vidu sakralnih objekata i grobaljanskih cjelina. Među zaštićenim dobrima na području grada nalazi se pravoslavna crkva brvnara sa pokretnom imovinom i ostacima nekropole u selu Malo Blaško, koja je proglašena nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine.
Na području Laktaša Komisija je evidentirala i druga dobra od historijskog značaja, među kojima su lokaliteti u Slatini, Romanovcima i Mahovljanima. Ti lokaliteti pokazuju da je prostor Laktaša i u kasnijim stoljećima imao kontinuitet naseljenosti, vjerskog života i lokalne saobraćajne važnosti.
Savremeni period i rat 1992–1995. Tokom rata u Bosni i Hercegovini i područje Laktaša bilo je zahvaćeno progonom i zločinima nad nesrpskim stanovništvom. U presudi Međunarodnog krivičnog tribunala za bivšu Jugoslaviju u predmetu protiv Momčila Krajišnika navedeno je da su oko marta 1992. policija, srpski vojnici iz Laktaša i Veljko Milanković naredili stanovnicima bošnjačkog sela Lišnja da napuste svoje kuće, nakon čega je većina odvedena u pilanu u Vijaci. I žalbena presuda u istom predmetu ponovila je činjenični nalaz o učešću policije i vojnika iz Laktaša u prisilnom uklanjanju stanovništva Lišnje.
Reference
Vanjski linkovi
Zvanični sajt grada Laktaša
Kategorija:Općine Bosne i Hercegovine Kategorija:Općine Republike Srpske * Kategorija:Naselja banje u Bosni i Hercegovini