Centralnoafrički čimpanza ili centralni čimpanza, lokalno čego (latinski Pan troglodytes troglodytes) je podvrsta običnog čimpanze (jedan od najbližih živih srodnika ljudi , zajedno sa bonoboom). Javlja se uglavnom u Gabonu, Kamerunu i Republici Kongo, ali i, u manjoj mjeri, u drugim centralnoafričkim regijama..
Rasprostranjenje i stanište Centralni čimpanza živi u Centralnoj Africi, uglavnom u Gabonu, Kamerunu i Republici Kongo, ali i u Centralnoafričkoj Republici, Evatorijalnoj Gvineji, eksklavama u Cabindi, Angola, jugoistoku Nigerije i (moguće) obalnim pojasom Demokratske Republike Kongo. Njegov domet se prostire na sjeveru do rijeke Sanaga u Kamerunu, istočno do rijeke Ubangi, koja definira granicu između dva Konga i južno do rijeke Kongo, koja definira veliki dio iste granice.WWF: Central chimpanzee – Population & Distribution . Retrieved 18 July 2008.
Čimpanze pretežno žive u tropskim vlažnim šumama i vlažnim savanaskim šumama, kao i šumsko-savanskim mozaicima, na mjestima gjde se susreću ova dva bioma s nivoom mora do 3.000 m n/v.WWF: Chimpanzee facts and issues . Retrieved 18 July 2008. Imaju tendenciju da za veće raspone u mozaicima šuma-savana. Prosječni domet im je 12,5 km2, ali može varirati od 5 km2 do 400 km2.
Konzervacija U 2007, Međunarodna unija za zaštitu prirode (IUCN), u svojoj Crvenoj knjizi, klasificirala je ovu podvrstu u kategoriju ugrožene vrste. Prije toga, 1988., označena je bi tkao "osjetljiva vrsta", ali se barem od najmanje 1996. smatraju "ugroženima". Centralni čimpanza ima velike, robusne populacije tamo gdje velike šumske površine ostaju neometane; manje, izolirane populacije također ostaju. Prema IUCN-u, očekuje se da će se pad populacije ovih čimpanzi nastaviti još 30 do 40 godina.
Glavne prijetnje populacijama centralnih čimpanzi uključuju bolest virusa ebole, krivolov u grmlju i uništavanje staništa. IUCN to pripisuje sve većem ljudskom prisustvu (poljoprivreda, uklanjanje šuma, razvoj) i političkoj nestabilnosti.
Zbog svog bliskog genetičkog odnosa s ljudima, čimpanze su ranjive na viruse koji pogađaju ljude, poput ebole, prehlada, gripe, upale pluća, hripavca, tuberkuloze, ospica, žute groznice, HIV-a i mogu dobiti druge parazitne bolesti kao što su shistosomijaza, filarijaza, giardijaza i salmonelloza.
Veza sa HIV-1 Dva tipa virusa ljuudske imunodeficijencije (HIV) prelaze na ljude: HIV-1 i HIV-2. HIV-1 je virulentniji i lakše se prenosi, a izvor je većine HIV infekcija širom svijeta; HIV-2 je uglavnom ograničen na zapadnu Afriku. Oba tipa potiču iz zapadne i centralne Afrike, prelazeći od tamošnjih ostalih primata na ljude. HIV-1 je evoluirao iz virusa imunodeficijencije simi (SIVcpz) pronađenog kod centralnoafričkog čimpanze. Kinshasa, u Demokratskoj Republici Kongo, ima najveću do sada otkrivenu genetičku raznolikost HIV-1, što sugerira da je virus tamo duže nego bilo gdje drugdje. HIV-2 ukrštenog tipa iz drugog soja SIV, pronađene u čađavom mangabeju, majmunu u Gvineji Bisao.
Također pogledajte Čimpanze
Reference
Vanjski linkovi Jane Goodall Institute: Chimpanzee Central Animal Diversity Web: Pan troglodytes
Kategorija:Ćimpanze Kategorija:Sisari Kategorija:Primati Kategorija:Fauna Afrike