Edi Shukriu (Prizren, 22. oktobar 1950 – Priština, 17. januar 2023) bila je kosovska albanska arheologinja, historičarka, univerzitetska profesorica, književnica i političarka. Bila je profesorica arheologije i stare historije na Univerzitetu u Prištini, članica Akademije nauka i umjetnosti Kosova i jedna od istaknutih istraživačica Dardanije i kulturne baštine Kosova.
Pored naučnog rada, bila je aktivna u političkom i institucionalnom životu Kosova tokom 1990-ih i poslije rata na Kosovu. Bila je zastupnica u kosovskim skupštinskim tijelima, suosnivačica Ženskog foruma Demokratskog saveza Kosova, predsjednica Vijeća Kosova za kulturnu baštinu i potpredsjednica Kosovskog PEN centra.
Biografija Shukriu je rođena u Prizrenu, gdje je završila osnovno i srednje obrazovanje. Arheologiju je studirala na Univerzitetu u Beogradu, gdje je diplomirala 1972. i magistrirala 1979. Doktorirala je 1990. na Univerzitetu u Prištini.
Od 1974. do 1979. radila je u Muzeju Kosova, a od 1979. na Univerzitetu u Prištini. Na Odsjeku za historiju predavala je arheologiju, historiju Starog Istoka, historiju Grčke i Rima, a na master-studiju predmet iz upravljanja kulturnom baštinom.
Naučni i univerzitetski rad Njen naučni rad bio je usmjeren na arheološka istraživanja, stari vijek, zaštitu i predstavljanje kulturne baštine te upravljanje baštinskim resursima. Osnovala je Grupu mladih arheologa "Shtjefën Gjeçovi" na Univerzitetu u Prištini, koja je između 1986. i 1990. organizirala arheološke ekspedicije i tematske izložbe.
Shukriu je bila jedna od osnivačica Arheološkog muzeja u Prizrenu 1973. i inicijatorica osnivanja Instituta za arheologiju Kosova 2000. U akademskom radu učestvovala je i u razvoju antropoloških i arheoloških studija na Filozofskom fakultetu Univerziteta u Prištini, gdje je pokrenula smjerove kulturne antropologije i arheologije.
Godine 2012. izabrana je za dopisnu članicu Akademije nauka i umjetnosti Kosova, a 2020. za redovnu članicu. Od 2014. bila je članica Evropske akademije nauka i umjetnosti u Salzburgu.
Shukriu je bila i književnica, naročito poznata kao jedna od prvih kosovskih žena koje su objavile poeziju na albanskom jeziku. Učestvovala je u Međunarodnom programu pisaca Univerziteta u Iowi 2005.
Politički i javni angažman Tokom 1990-ih bila je uključena u političke procese povezane s kosovskim albanskim paralelnim institucijama, demokratizacijom i učešćem žena u javnom životu. Radila je u Ministarstvu vanjskih poslova paralelnih institucija Kosova od 1991. do 1998. i bila zastupnica u Skupštini Republike Kosovo od 1992. do 1998.
Bila je suosnivačica Ženskog foruma Demokratskog saveza Kosova 1990. i njegova predsjednica od 1995. do 2000. Učestvovala je u organiziranju ženskih demonstracija protiv srbijanskog režima na Kosovu, uključujući marš "S hljebom u ruci" prema Drenici 1998.
Nakon rata bila je suvoditeljica Odjela za kulturu pri UNMIK-u od 2000. do 2001. i zastupnica u Skupštini Kosova od 2002. do 2004, gdje je predsjedavala komisijom za kulturu. Suosnovala je Demokratsku alternativu Kosova, bila predsjednica Vijeća Kosova za kulturnu baštinu od 2009. do 2012. te članica i potom potpredsjednica Kosovskog PEN centra.
Priznanja Za životno djelo u oblasti kulturne baštine dobila je nagradu "Dea Dardanciae" Ministarstva kulture, omladine i sporta Kosova 2017. Dobila je i nagradu Udruženja književnika Kosova za pjesničku knjigu Nënqielli 1990, nagradu za naučnu knjigu godine za Dardania paraurbane 1996. i književnu nagradu "Beqir Musliu" 2019.
Smrt Umrla je 17. januara 2023. u Prištini. Sahranjena je 18. januara 2023. na katoličkom groblju u Prizrenu.
Reference
Kategorija:Rođeni 1950. Kategorija:Umrli 2023. Kategorija:Biografije, Prizren Kategorija:Kosovski arheolozi Kategorija:Kosovski historičari Kategorija:Kosovski književnici Kategorija:Kosovski političari