Gramática elemental del gallego común é unha gramática da lingua galega de Ricardo Carballo Calero publicada pola Editorial Galaxia en 1966.
O autor explica no prólogo a quen vai dirixida a obra e a escolla do idioma:
Contido I. Orientación bibliográfica A bibliografía do galego e a do portugués Bibliografía lingüística galega Época medieval Formación da lingua Gramáticas históricas galegas Gramáticas históricas portuguesas O léxico medieval A lingua moderna Estudos xerais Dialectoloxía Fonoloxía Dicionarios e vocabularios xerais Métodos prácticos para a aprendizaxe do galego
II. Xeneralidades O galego común Galego e latín Orixes do galego Fontes lexicais distintas do latín Galego e portugués Galego e castelán O galego no occidente ibérico A fragmentación lingüística do complexo occidental Galego coloquial e galego literario Modalidades do galego Historia da lingua O galego-portugués O galego e o portugués Galego-portugués e galego medieval A lingua da lírica galego-castelá O galego medieval posterior O galego medio A lingua do Renacemento A situación actual Perfil histórico do galego
III. Os sons O alfabeto galego As vogais Vogais tónicas. E aberto E pechado O aberto O pechado Vogais átonas O final Metafonía nominal Metafonía verbal Valor significativo do timbre vocálico Vacilación vocálica A protético I epentético E paragóxico Ditongos Tritongos Nasalidade Vogais longas Solucións máis comúns nos casos de alternancias vocálicas Elisión de vogais en fonética sintáctica As consoantes Distribución de vogais e consoantes na palabra O acento A entoación Ortografía
IV. As palabras O substantivo O xénero Formación do feminino O número Formación do plural Aumentativos Diminutivos Despectivos e apreciativos O adxectivo A cualificacións dos substantivos O xénero Formación do plural Gradación apreciativa Comparativos Superlativos O artigo Determinativos do nome O artigo determinado O artigo indeterminado Pronomes persoais Formas O pronome flexivo Observacións Contraccións dos pronomes persoais Contraccións de pronome e preposición Demostrativos Numerais Cardinais e ordinais Multiplicativos Partitivos Colectivos Indefinidos Relativos, interrogativos e exclamativos O verbo Xeneralidades Verbos auxiliares Os verbos regulares Alternancia vocálica Observacións Verbos irregulares Adverbios Adverbios cualificativos Adverbios de tempo Adverbios de lugar Adverbios de cantidade Adverbios de afirmación Adverbios de negación Adverbios de dúbida Adverbios de orde Gradación Locucións adverbiais Preposicións Conxuncións Nexos simples e complexos Conxuncións coordinativas Conxuncións subordinativas Interxeccións
V. Usos e construcións A sintaxe do galego O substantivo Complemento atributivo construído como rexente Determinante de materia construído como atributo O adxectivo. Substantivación O artigo Uso do artigo determinado cos posesivos Uso dos artigo determinados cos antropónimos O artigo con interrogativas O artigo en frases adverbiais Restricións no artigo contracto Pronomes persoais Uso de che e te Dativo de solidariedade Contraccións de preposición e pronome de terceira persoa Se o pronome átono pode iniciar oración Colocación do pronome átono con relación ao verbo Intercalación de palabras entre o pronome e o verbo Concorrencia de formas átonas El suxeito impersoal El reforzo interrogativo Nominativo pleonástico de 3ª persoa en oracións de relativo Predicado pronominal concertado Demostrativos Posesivos Adxectivos cuantitativos Relativos, interrogativos e exclamativos O verbo Réxime pronominal Voces Modos Tempos Infinitivo persoal Adverbios Preposicións Conxuncións
Proxección Nunha conversa con Carmen Blanco lembra Carballo Calero a oportunidade da publicación:
A profesora Pilar Vázquez Cuesta sinalou xa a súa importancia ao pouco de publicarse: Nos primeiros anos reeditouse en 1968 (2ª), 1970 (3ª), 1974 (4ª), 1976 (5ª n.v. e 6ª), 1979 (7ª) .
Esta obra de Carballo Calero está citada como fonte na bibliografía de moitos estudos sobre a lingua galega, como na Gramática galega (1986) ou na Gramática da lingua galega I (1998)
Notas
Véxase tamén Outros artigos Compendio de gramática gallega-castellana (1864).
Categoría:Obras literarias de Carballo Calero Categoría:Obras de gramática da lingua galega Categoría:Ensaios de 1966 Categoría:Ensaios en castelán