right|upright=0.9|miniatura|Réplica do telégrafo óptico de Claude Chappe en Litermont preto de Nalbach, Alemaña A telegrafía (do grego τῆλε tele, "distancia", e γράφειν graphein, "escribir") é a transmisión a longa distancia de mensaxes escritas, sen o transporte físico das letras que compoñen a mensaxe.
Os primeiros sistemas telegráficos foron ópticos, utilizando sinais remotos, como os sinais de fume ou os sistemas de semáforos máis sofisticados de Chappe. No século XIX aparece o telégrafo eléctrico, en que a transmisión se fai mediante impulsos eléctricos a través dun cable e logo a telegrafía sen fíos, que usa a radio.
Nun sentido xeral, o termo "telegrafía" tamén inclúe as formas máis modernas de transmisión de información, como o fax, o correo electrónico e as redes informáticas en xeral.
Primeiras sinalizacións Enviar mensaxes a distancia é unha práctica antiga. Un dos exemplos máis antigos son as torres de sinalización da Gran Muralla China. No 400 a.C., os sinais podían ser enviados por lumes de balizamento ou tambores. No 200 a.C. desenvolveuse a sinalización complexa mediante bandeiras e coa dinastía Han (200 a.C.-220 d.C.) os sinalistas tiñan a posibilidade de escoller luces, bandeiras ou disparos para enviar sinais. Coa dinastía Tang (618-907) podía enviarse unha mensaxe a 1100 quilómetros en 24 horas. A dinastía Ming (1368–1644) engadiu artillaría aos posibles sinais. Aínda que a sinalización era complexa (por exemplo, empregábanse bandeiras de diferentes cores para indicar a forza do inimigo), só se podían enviar mensaxes predeterminadas.Christopher H. Sterling, "Great Wall of China", pp. 197-198 in, Christopher H. Sterling (ed), Military Communications: From Ancient Times to the 21st Century, ABC-CLIO, 2008 . O sistema de sinalización chinés estendíase moito máis alá da Gran Muralla. As torres de sinalización afastadas da muralla utilizáronse para avisar rápido dun ataque. Outras construíronse aínda máis lonxe como parte da protección das rutas comerciais, especialmente a Ruta da Seda.Morris Rossabi, From Yuan to Modern China and Mongolia, p. 203, Brill, 2014 .
Os sinais con lume foron moi utilizados en Europa e noutros lugares con fins militares. O exército romano fixo un uso frecuente deles, do mesmo xeito que os seus inimigos, e aínda existen restos dalgunhas das estacións. Rexistráronse poucos detalles dos sistemas de sinalización europeos e mediterráneos e das posibles mensaxes. Un dos poucos dos que se coñecen detalles é un sistema inventado por Aeneas Tacticus (século IV a.C.). O sistema de Tacticus tiña potas cheas de auga nas dúas estacións de sinal que se drenaban sincronizadas. A anotación nunha escala flotante indicaba que mensaxe se estaba a enviar ou recibir. Os sinais enviados mediante fachos indicaban cando comezar e deixar de escorrer para manter a sincronización.David L. Woods, "Ancient signals", pp. 24-25 in, Christopher H. Sterling (ed), Military Communications: From Ancient Times to the 21st Century, ABC-CLIO, 2008 .
Ningún dos sistemas de sinalización comentados anteriormente son verdadeiros telégrafos no sentido dun sistema que poida transmitir mensaxes arbitrarias a distancias arbitrarias. As liñas de estacións de retransmisión de sinalización poden enviar mensaxes a calquera distancia requirida, mais todos estes sistemas están limitados nunha ou outra medida no rango de mensaxes que poden enviar. Un sistema como o semáforo de bandeiras, cun código alfabético, pode enviar calquera mensaxe, mais o sistema está deseñado para a comunicación de curto alcance entre dúas persoas. Un telégrafo de ordes, usado para enviar instrucións desde a ponte dun barco á sala de máquinas, non cumpre os dous criterios; ten unha distancia limitada e un conxunto de mensaxes moi sinxelo. Só se describiu un antigo sistema de sinalización que cumpra estes criterios. Ese era un sistema que usaba o cadrado de Polibio para codificar un alfabeto. Polibio (século II a.C.) suxeriu usar dous grupos sucesivos de fachos para identificar as coordenadas da letra do alfabeto que se transmite. O número de fachos sostidos sinalaba o cadrado da reixa que contiña a letra. Non hai ningún rexistro definitivo de que o sistema chegase a empregarse, mais hai varias pasaxes en textos antigos que algúns pensan que o suxiren. Holzmann e Pehrson, por exemplo, suxiren que Livio está describindo o seu uso por Filipe V de Macedonia no 207 a.C. durante a Primeira Guerra de Macedonia. Nada máis que se puidese describir como un verdadeiro telégrafo existiu ata o século XVII. Posiblemente o primeiro código de telégrafo alfabético da era moderna se deba a Franz Kessler que publicou o seu traballo en 1616. Kessler usou unha lámpada colocada dentro dun barril cunha persiana móbil accionada polo sinalista. Os sinais observáronse a distancia co telescopio recentemente inventado.
Telégrafo de tambores En varios lugares de todo o mundo desenvolveuse un sistema de transmisión de mensaxes de aldea en aldea empregando tambores. Isto desenvolveuse especialmente en África. No momento en que os europeos chegaron a África, a velocidade de transmisión das mensaxes era máis rápida que calquera sistema europeo existente que empregaba telégrafos ópticos. O sistema africano de tambores non era alfabético. Pola contra, as batidas seguían os tons da linguaxe. Isto facía que as mensaxes fosen altamente ambiguas e o contexto era importante para a súa correcta interpretación.James Gleick, "Drums that talk", ch. 1 in, The Information: A History, a Theory, a Flood, Fourth Estate, 2011
Telegrafía óptica miniatura|esquerda|Demostración dun semáforo no século XIX Un telégrafo óptico é un telégrafo que consiste nunha liña de estacións en torres ou puntos altos naturais que se comunican entre si mediante persianas ou paus. A sinalización mediante punteiros indicadores chamábase semáforo. As primeiras propostas para un sistema de telégrafo óptico foron feitas á Royal Society por Robert Hooke en 1684 e foron implementadas por primeira vez a nivel experimental por Sir Richard Lovell Edgeworth en 1767. A primeira rede de telégrafos ópticos con éxito foi inventada por Claude Chappe e operou en Francia desde 1793. Os dous sistemas máis extenidos foron os de Chappe en Francia, con ramificacións en países veciños e o sistema de Abraham Niclas Edelcrantz en Suecia.Gerard J. Holzmann; Björn Pehrson, The Early History of Data Networks, IEEE Computer Society Press, 1995 .
Durante 1790-1795, no auxe da Revolución Francesa, Francia necesitaba un sistema de comunicación rápido e fiable para frustrar os esforzos bélicos dos seus inimigos. En 1790, os irmáns Chappe comezaron a idear un sistema de comunicación que permitise ao goberno central recibir intelixencia e transmitir ordes no menor tempo posible. O 2 de marzo de 1791, ás 11 da mañá, enviaron a mensaxe si vous réussissez, vous serez bientôt couverts de gloire ("se o consegue, pronto gozará da gloria") entre Brulon e Parce, a unha distancia de 16 quilómetros. Os primeiros medios utilizaron unha combinación de paneis en branco e negro, reloxos, telescopios e libros de códigos para enviar a súa mensaxe.
En 1792, Claude foi nomeado "Ingénieur-Télégraphiste" e foi o encargado de establecer unha liña de estacións entre París e Lille, a unha distancia de 230 quilómetros. Usábase para transportar despachos para a guerra entre Francia e Austria. En 1794, trouxo a noticia da captura francesa de Condé-sur-l'Escaut dos austríacos menos dunha hora despois de que se producise.How Napoleon's semaphore telegraph changed the world, BBC News, Hugh Schofield, 16 de xuño de 2013 A decisión de substituír o sistema por un telégrafo eléctrico tomouse en 1846, mais pasou unha década antes de que o telégrafo óptico estivese completamente fóra de servizo. O telégrafo Chappe informou da caída de Sebastopol en 1855.
O sistema prusiano púxose en marcha na década de 1830. Non obstante, dependían moito do bo tempo e da luz do día para traballar e aínda así só podían acomodar aproximadamente dúas palabras por minuto. O último enlace de semáforo comercial cesou de funcionar en Suecia en 1880. A partir de 1895, en Francia aínda operaban estacións de telégrafo de semáforos comerciais costeiros para a comunicación dos barcos á terra."A Semaphore Telegraph Station", Scientific American Supplement, 20 de abril de 1895, páx. 16087.
Telegrafía eléctrica miniatura|esquerda|Esquema da instalación dun telégrafo Co desenvolvemento da electricidade durante o século XIX, chegou a era do telégrafo eléctrico. En 1832, Samuel Morse inspirouse no traballo dos seus antecesores para inventar un sistema sinxelo e robusto. En 1838, Charles Wheatstone construíu o primeiro telégrafo eléctrico, que funcionaba entre Londres e Birmingham. O sistema baseábase no seguinte proceso: Unha liña eléctrica conecta dous puntos, en cada extremo unha máquina idéntica envía e recibe mensaxes cifradas. A máquina consta dun transmisor e un receptor. O transmisor é un manipulador manual, un sinxelo interruptor que alimenta a liña, cunha batería, durante un período de tempo máis ou menos curto. O receptor é un electroimán conectado directamente á liña e que activa un mecanismo encargado de transcribir o código, mediante a impresión de marcas nunha banda de papel, que avanza á velocidade dos impulsos emitidos pola liña. Cando un operador preme o manipulador do remitente, o receptor remoto entra en acción deixando unha marca na banda de papel e facendo ruído. A banda de papel permite levar un rexistro da mensaxe e permite unha posible ausencia do operador na recepción.
O código inventado por Morse é a transcrición, nunha serie de puntos e trazos, das letras do alfabeto e a puntuación máis común. O punto é unha unidade curta e a liña, unha unidade longa. Este código e esta máquina eléctrica permitiron unha transmisión moi rápida e fiable das mensaxes.Lewis Coe, The Telegraph: A History of Morse's Invention and Its Predecessors in the United States, McFarland, p. 69, 2003 .
Telegrafía sen fíos miniatura|Telegrama da embaixada española en Bruxelas referente ao doutor Mariano Carsí (1960) Desde as primeiras experiencias de transmisión de radio, o principio do telégrafo Morse empregouse para asegurar as transmisións de mensaxes de radio. O principio de codificación é o mesmo, pero agora as pulsacións non se transmiten por un medio físico (o cable), senón por ondas de radio. Naquel momento, a transmisión de información acababa de liberarse de practicamente todos os obstáculos e só quedaba perfeccionar o sistema para alcanzar os sistemas de transmisión máis modernos dos séculos XX e XXI.
O código Morse, aínda que obsoleto, aínda se usa hoxe como un sistema de transmisión de alivio no exército e como un hobby entre os radioafeccionados. O seu mérito é que é facilmente descodificado "por oído" por un operador especialmente adestrado e un transceptor pouco sofisticado. A grande eficiencia da transmisión por radio Morse é a capacidade de descifrar un sinal de "todo ou nada" cunha relación de sinal moi pequena.
Declive