Verín é un concello da provincia de Ourense en Galicia, pertencente á comarca de Verín, da que é capital. Cunha poboación de 13 817 persoas segundo o padrón municipal de 2018, é o terceiro concello da provincia en poboación, despois de Ourense e O Carballiño.
Onomástica O topónimo Verín ten orixe no antropónimo latino Verinus a través da forma en xenitivo () . O xentilicio é /-esa ou verinense. Xeografía O concello, de 93,9 km², abrangue 15 parroquias. Limita ao norte co concello de Castrelo do Val, ao leste co concello de Vilardevós, ao sur con Chaves (Portugal), ao oeste co concello de Oímbra e ao noroeste co concello de Monterrei.
Este concello está situado no cuadrante suroriental da provincia de Ourense, lindando polo sur coa fronteira portuguesa. Dista 72 km de Ourense, 170 km de Vigo e 25 km de Chaves. A vila, localizada no corazón da fértil comarca do Val de Monterrei, xurdiu ao pé dunha importante fortaleza medieval e constitúe un dos principais e máis prósperos núcleos urbanos da provincia.
Situado na depresión de Verín, o relevo deste municipio mostra dous sectores diferentes: un formado polo val do río Támega e o outro polos relevos montañosos que o circundan ao oeste, onde a altitude chega aos 940 metros no Alto de Valdeagua. Tamén atravesa o municipio unha falla denominada Creba dá Corga, pola que flúen moitos mananciais de augas minerais.
A rede hidrográfica organízase en torno ao río Támega, cos seus afluentes Abedes, Búbal, Rego Novo e Rego dous Gondulfes. Este río pertence á conca do Douro.
As superficies forestais están formadas por árbores de ribeira, piñeiros e por matogueiras. As terras de cultivo son de gran fertilidade e sitúanse na zona do val, onde abundan as viñas, que proporcionan o famoso viño de Monterrei. As condicións climáticas, que favorecen a calidade do viño, caracterízanse pola súa suavidade térmica no inverno, a calor estival e as escasas precipitacións.
Demografía Censo total 13 817 (2018) Menores de 15 anos 1.777 (12.86 %) Entre 15 e 64 anos 8.559 (61.95 %) Maiores de 65 anos 3.481 (25.19 %)
Instituto Nacional de Estadística
Historia Nas terras do concello quedaron restos de poboamento neolítico e castrexo, ademais de restos romanos, polo paso das vías XVII e XVIII do Itinerario de Antonino.
En 1868, coa entrada en vigor do Tratado de Lisboa de 1864, perdeu a parroquia de Lamadarcos, que foi anexada a Portugal.
Cultura miniatura|Casa do Escudo ou do Asistente Casa do Escudo ou do Asistente en Turgalicia. Patrimonio Igrexa parroquial de Santa María a Maior Igrexa de Santa María a Maior en Turgalicia. Pazo dos AcevedoCasa dos Acevedo en Turgalicia. Igrexa da Mercede Igrexa da Mercede en Turgalicia. Capela de San Lázaro Capela de San Lázaro en Turgalicia. Casa do Escudo ou do Asistente Santuario dos Remedios Santuario dos Remedios en Turgalicia. Balneario de Sousas Balneario de Cabreiroá
Balneario de Caldeliñas Fonte do Sapo Fonte do Sapo en Turgalicia.
Festas e celebracións As celebracións de máis sona son as do Entroido, das que destaca a súa vestimenta tradicional e as súas máscaras típicas, os cigarróns.
O 15 de agosto celébranse as festas patronais na honra de Santa María. Outras festas a destacar son as de San Lázaro, que inclúen unha feira gastronómica, e que teñen lugar no mes de marzo ou abril. Por outra parte, os días 3, 11 e 23 de cada mes celébrase a feira na Praza da Alameda de Verín. Cabe destacar finalmente os maios e as Xornadas do Folclore, o 15 de agosto.
Na literatura popular Do outro lado do río/ ouvín cantare e vin:/ eran os meus amores/ que ían para Verín Xaquín Lorenzo Fernández (1973), Cantigueiro popular da Limia Baixa, 72. No orixinal: vín..
Recoñecementos 2012: Xuíz Honorario do Couto Mixto.
Economía
Política e goberno
Galería de imaxes
Parroquias
Lugares de Verín Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Verín vexa: Lugares de Verín.
Notas
Véxase tamén Bibliografía
Outros artigos
Condado de Monterrei Castelo de Monterrei Gastronomía da provincia de Ourense
Ligazóns externas Verin.es Cidade da Auga.
Categoría:Topónimos de concellos galegos con etimoloxía