mini|220px|Maketa oppiduma Manching u Njemačkoj.
Oppidum (lat., množina: oppida) je naziv kojim su Rimljani opisivali veća - poluurbana ili urbana - naselja na područjima Zapadne i srednje Europe pred kraj željeznog doba. Ona se obično vezuju uz Kelte i njihovu kulturu, ali su ih gradili i njima susjedni narodi. Nakon što se Rimsko Carstvo konsolidiralo, izraz opidum je ušao kao službeni pojam za administrativno središte u provincijama.
Opidumi su se obično gradili na vrhovima brežuljaka, odnosno nastajali su od manjih utvrđenja koja bi se kasnije ogradila rovom, palisadom, grudobranom ili kamenim zidom. U međuprostorima su se gradile kuće za stanovnike, odnosno civilni objekti. Kao takvi, oppidumi su igrali važnu ulogu u postupnoj urbanizaciji sjevera Europe. Rimljanima su često služili kao dio infrastrukture za urbanizaciju i romanizaciju novoosvojenih provincija.
Primjeri U Francuskoj Alesia Bibracte (Mont Beuvray), 135 ha Corent, Gergovia, 75 ha Montlaurès Oppidum d’Altimurium kraj Murviel-lès-Montpelliera Oppidum d'Ensérune Pech Maho Salon-de-Provence Toulouse
U Belgiji i Nizozemskoj Oppidum Aduaticorum/Atuatucorum (Namur), Valonija, Belgija Canteleux, Huissignies, Chièvres, Valonija, Belgija Cheslé, Bérisménil, Samrée La Roche-en-Ardenne, Valonija, Belgija Chession, Han-sur-Lesse, Rochefort, Valonija, Belgija Flobecq, Valonija, Belgija Gilly-Ransart, Charleroi, Valonija, Belgija Gougnies, Gerpinnes, Valonija, Belgija Orchimont, Vresse-sur-Semois, Valonija, Belgija Sinsin, Somme-Leuze, Valonija, Belgija Titelberg, Luksemburg
U Njemačkoj Heidengraben, 1400 ha Kelheim, 600 ha Manching, 380 ha Donnersberg, 240 ha Glauberg, Alcimoennis,
U Srednjoj i Istočnoj Europi Sisak, Hrvatska Basel-Münsterhügel, Švicarska Závist, Češka, 170 ha Stradonice, Češka Přerovská hůra, Češka Bratislava, Slovačka Devín, Slovačka Mukačevo, Ukrajina
Na Pirenejskom poluotoku Iruña-Veleia, Španjolska Mesa de Miranda, Španjolska Óbidos, Portugal
Na Britanskom Otočju Traprain Law, Škotska Verlamion, Engleska Nanstallon, Cornwall
U srednjovjekovnoj Kraljevini Mađarskoj, oppidum se koristio kao službeni izraz za trgovišta (mezőváros na mađarskom), koja su bila slabijeg statusa od slobodnih kraljevskih gradova ali važnija od sela.Budapest Review of Books, Volume 7 * Number 2 * Spring 1997
Izvori
Literatura Collis, John (1984) Oppida, earliest towns north of the Alps. Sheffield Garcia, Dominique (2004) La Celtique Méditeranée: habitats et sociétés en Languedoc et en Provence, VIIIe - IIe siècles av. J.-C. chapter 4 La « civilisation des oppida » : dynamique et chronologie. Paris, Editions Errance. Sabatino Moscati (ed.), Otto Hermann Frey (ed.), Venceslas Kruta (ed.), Barry Raftery (ed.), Miklos Szabo (ed.) (1998) The Celts, Rizzoli
Kategorija:Stari Rim Kategorija:Utvrdno graditeljstvo