I aminuacid a hinn mulecul urganigh che gh'hann un grüp carbussiligh e un grüp aminigh. In biuchimiga se parla püssee di L-α-aminuacid, cun furmula generiga NH2CHRCOOH e che gh'hann el grüp carbussiligh e quel aminigh a hinn ligaa a l'istess atum de carboni, ciamaa dunca carboni α, cun cunfigüraziun L (asca la glicina che l'è achirala perchè R=-H).

El röl di aminuacid in di esser vivent a l'è quel de furmà i pruteinn.

I aminuacid principaj I aminuacid che gh'hinn in di pruteinn de tücc i esser vivent a hinn 20 (anca se di stüdi disen che pudarien vess 23) e la sò presenza in d'una pruteina a l'è cudifegada in del DNA. A l'è pussibil truà di aminuacid, püssee rar, ciamaa "ucasiunaj" che vegnen prudot per mudifegh chimigh dopu de la biosintesi de la pruteina.

160px|(+) Alanina (Ala, A) 260px|(+) Arginina (Arg, R) 190px|(—) Asparagina (Asn, N) 190px|(+) Acid aspartigh (Asp, D) 160px|(—) Cisteina (Cys, C) 150px|Glicina (Gly, G) 200px|(+) Acid glutamich (Glu, E) 200px|(+) Glutamina (Gln, Q) 190px|(—) Istidina (His, H) 190px|(+) Isoleucina (Ile, I) 190px|(—) Leucina (Leu, L) 240px|(+) Lisina (Lys, K) 210px|(—) Metionina (Met, M) 200px|(—) Fenilalanina (Phe, F) 130px|(—) Prolina (Pro, P) 150px|(—) Serina (Ser, S) 150px|(—) Treonina (Thr, T) 240px|(—) Triptofan (Trp, W) 270px|(—) Tirosina (Tyr, Y) 150px|(+) Valina (Val, V)

Una manera de classifegà i aminuacid a l'è in bas a la pularità e a la carega, prupietà che dipenden tüt e dü di carateristigh del grüp R:

Pular (senza carega). Gly, Ser, Thr, Cys, Tyr, Asn, Glu. Apular (senza carega) o idrofobigh Ala, Val, Leu, Ile, Pro, Phe, Trp. Carega negativa (acid). Asp, Glu. Carega pusitiva (basigh). Lys, Arg, His.

Categoria:Aminuacid Categoria:Biologia