врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1d/SNAEflag.jpg/220px-SNAEflag.jpg|мини| Знаме на шкотската национална експедиција на Антарктикот Шкотската национална антарктичка експедиција (ШНАЕ), 1902–1904 година — научна и истражувачка експедиција на Антарктикот во 1902 до 1904 година, организирана и водена од Вилијам Спирс Брус, природен научник и поранешен студент по медицина од Универзитетот во Единбург. Иако екпедицијата била засенета во однос на престижот од истовремената експедиција на „Дискавери“ на Роберт Фалкон Скот, ШНАЕ завршила целосна програма за истражување и научна работа. Нејзините достигнувања вклучуваат воспоставување на метеоролошка станица со персонал, прва на територијата на Антарктикот и откривање на нова земја на исток од Веделското Море. Нејзината голема колекција на биолошки и геолошки примероци, заедно со оние од претходните патувања на Брус, довеле до основање на Шкотската океанографска лабораторија во 1906 година.

Брус го поминал поголемиот дел од 1890-тите ангажиран во експедиции на Антарктикот и Арктичкиот регион, а до 1899 година бил најискусниот британски поларен научник. Во март истата година, тој се пријавил да се приклучи на експедиција на „Дискавери“; сепак, неговиот предлог да се прошири полето на работа на таа експедиција во квадрантот на Веделското Море, користејќи втор брод, бил отфрлен како „немирно ривалство“ од претседателот на Кралското географско друштво, Сер Клементс Маркам. Брус реагирал со добивање независни финансии; неговиот потфат бил поддржан и промовиран од Кралското шкотско географско друштво.

Експедицијата е опишана како „далеку најисплатлива и внимателно планирана научна експедиција на херојското доба“. И покрај ова, Брус не добил формална чест или признание од британската влада, а на членовите на експедицијата им бил ускратен престижниот Поларен медал и покрај енергичното лобирање. По експедицијата, Брус не водел повеќе експедиции на Антарктикот, иако редовно патувал на Арктикот. Неговиот фокус на сериозно научно истражување бил надвор од мода со неговото време, а неговите достигнувања, за разлика од оние на поларните авантуристи Скот, Шеклтон и Амундсен, наскоро исчезнале од јавната свест. Постојаниот споменик на експедицијата е метеоролошката станица „Оркадас“, која била поставена во 1903 година како „Омондова куќа“ на Лориевиот Остров, Јужен Оркнис, и оттогаш е во континуирана работа.

Позадина на експедицијата врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/WilliamBruce.jpg/170px-WilliamBruce.jpg|алт=Heavily bearded man with dark receding hair, wearing a dark coloured jacket, white-collar and pale tie. He is looking slightly to the left, with a solemn expression|мини| Вилијам С. Брус, водач на експедицијата За време на студентските години1880-тите и раните 1890-тиВилијам Спирс Брус го изградил своето знаење за природните науки и океанографијата, учејќи на летни курсеви под истакнати тутори како Патрик Гедес и Џон Артур Томсон. Тој, исто така, поминал време работејќи доброволно под океанографот д-р Џон Мареј, помагајќи да се класифицираат примероците собрани за време на експедицијата Челинџер. Во 1892 година Брус целосно се откажал од медицинските студии и тргнал на патување до Антарктикот со китоловецот Балаена, како дел од Експедицијата за китови Данди од 1892-1893 година. По враќањето, тој започнал да организира своја експедиција во Јужна Џорџија, тврдејќи дека „вкусот што го имав ме натера да грабнам“, но не можел да добие средства. Потоа работел во метеоролошка станица на врвот на Бен Невис, пред да се приклучи на Арктичката експедиција Џексон-Хармсворт во Земјата Франц Јосиф како научен асистент. Помеѓу 1897 и 1899 година тој направил дополнителни патувања на Арктикот, во Шпицберген и во Нова Земја, прво на приватно патување организирано од мајорот Ендру Коутс, подоцна како научник на арктичкиот брод за истражување „Принцеза Алис“. Овој брод бил во сопственост на принцот Алберт од Монако, познат океанограф кој станал пријател и поддржувач на Брус.

По враќањето од Арктикот во 1899 година, Брус испратил долго писмо до Кралското географско друштво во Лондон, аплицирајќи за научно место на големата експедиција на Антарктикот (подоцна позната како експедиција на „Дискавери“), која тогаш ја организирал Кралското географско друштво. Неговите неодамнешни искуства направиле да „не е веројатно дека постоело друго лице на Британските Острови во тоа време подобро квалификувано од него“. Писмото на Брус, кое ги детализирало сите негови релевантни квалификации, било признаено, но не било соодветно одговорено додека не поминала повеќе од една година. Дотогаш, идеите на Брус се оддалечиле од неговите првични очекувања за помлада функција во научниот кадар. Тој тогаш предложил втор брод за експедицијата, одделно финансиран од шкотски извори, кој би работел во квадрантот на Веделското Море додека главниот брод бил со седиште во Росовото Море. Овој предлог бил осудуван од претседателот на друштвото, Сер Клементс Маркам, и по некоја жестока кореспонденција, Брус решил да продолжи самостојно. На овој начин се родила идејата за карактеристична шкотска национална антарктичка експедиција. Брус бил поддржан од богатото семејство Коутс, кои биле подготвени да дадат финансиска поддршка со цело срце на шкотската експедиција под негово водство. Меѓутоа, како резултат на тоа, тој го стекнал трајното непријателство на Маркам.

Подготовки

Скоша Кон крајот на 1901 година, Брус купил норвешки китоловец, „Хекла“, по цена од 2.620 фунти (приближно 300,000 фунти од 2022 ). Во текот на следните месеци, бродот бил целосно обновен како истражувачки брод на Антарктикот, со две лаборатории, темна соба и голема специјалистичка опрема. Два огромни вртливи цилиндри, секој со 11.000 метри кабел, биле поставени на палубата за да се овозможи ловење во длабоко море за морски примероци. Била инсталирана друга опрема за правење длабински сондажи, за собирање примероци од морска вода и морско дно, како и за метеоролошки и магнетни набљудувања. Бродот бил зајакнат за да ги издржи притисоците на мразот на Антарктикот, а бродот бил повторно наместен како барка со помошни мотори. Оваа работа ја зголемиле цената на бродот на 16.700 фунти (приближно 1.930.000 фунти заклучно со 2022 ), што било исполнето од семејството Коутс кое целосно донирало 30.000 фунти за вкупните трошоци за експедиција од 36.000 фунти. Преименуван во „Скоша“ (Scotia, англо-латинска верзија на Скотија, името на Шкотска) , бродот бил подготвен за неговитеморски испитувања во август 1902 година.

Персонал Научниот персонал на експедицијата се состоел од шест лица, меѓу кои и Брус. Зоологот бил Дејвид Вилтон, кој, како и Брус, бил член на експедицијата Џексон-Хармсворт. Тој се стекнал со вештини за скијање и санкање во текот на неколку години живеење во северна Русија. Роберт Рудмоз-Браун, од Универзитетскиот колеџ, Данди, и порано асистент во Одделот за ботаника во Британскиот музеј, бил ботаничар на партијата. Д-р Џејмс Харви Пири, кој работел во канцеларијата на Челинџер под Џон Мареј, бил геолог, бактериолог и медицински службеник на експедицијата. Роберт Мосман раководел со метеоролошката и магнетната работа, а Аластер Рос, студент по медицина, бил таксидер.

Брус го назначил Томас Робертсон за капеатан на Скоша. Робертсон бил искусен морнар на Антарктикот и Арктикот кој командувал со китоловецот Актив на експедицијата за китови. Остатокот од 25 офицери и мажи, кои потпишале тригодишни ангажмани, сите биле Шкоти, многумина навикнати да пловат во ледените води на патувањата за лов на китови.

Цели Целите на експедицијата биле објавени во Шкотскиот географски магазин и во Географскиот журнал, во октомври 1902 година. Тие вклучувале воспоставување на зимска станица „колку што е изводливо блиску до Јужниот пол“, длабинско море и други истражувања на Антарктичкиот океан и систематски набљудувања и истражувања на метеорологијата, геологијата, биологијата, топографијата и копнената физика. Суштински шкотскиот карактер на експедицијата бил изразен во Шкотланѓанецот непосредно пред поаѓањето: „Водачот и сите научни и наутички членови на експедицијата се Шкоти; средствата се собрани во најголем дел од оваа страна на границата. тоа е производ на доброволни напори и за разлика од експедицијата која истовремено ќе биде ангажирана во истражувањето на Антарктикот, таа не должи ништо на владината помош“. Бидејќи работата на експедицијата би била главно на море, или во границите на зимската станица, биле земени само неколку кучиња, за да се олесни повременото патување со санки. Рудмоз Браун запишал дека од оригиналните осум кучиња, четири ја преживеале експедицијата; тие „добро се вовлекуваа, а единствена слаба точка им беа шепите кои... беа погодни да се сечат кога се наоѓаа на груб мраз“.

Експедиција

Прво патување, 1902-1903 година Скоша го напуштила Трон, Шкотска, на 2 ноември 1902 година. На пат кон југ, бродот се појавил во ирското пристаниште Кингстаун, во Фуншал во Мадејра, а потоа и на Зеленортските Острови пред да се направи неуспешен обид да слета во малиот, изолиран екваторијален архипелаг познат како Карпите на Свети Павле. Овој обид за малку ќе го чинело животот на геологот и медицинскиот службеник на експедицијата, Џејмс Харви Пири, кој имал среќа да побегне од морињата преполни со ајкули откако погрешно го проценил својот скок на брегот. Скоша стигнала до Порт Стенли на Фолкландските Острови на 6 јануари 1903 година, каде што повторно се обезбедила за патувањето на Антарктикот што претстоело. врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3c/South Orkney Islands-en.svg/330px-South Orkney Islands-en.svg.png|алт=Outline map of a group of irregular-shaped islands the largest of which is labelled "Coronation Island". Laurie Island is shown at the eastern (right) end of the group.|лево|мини| Јужни Оркниски Острови На 26 јануари, Скоша испловила кон водите на Антарктикот. Екипажот морал да маневрира околу тешкиот мраз на 3 февруари, 40 километри северно од Јужните Оркниски Острови. Следниот ден, Скоша можела повторно да се движи кон југ кон Седловиот Остров, каде што биле собрани голем број ботанички и геолошки примероци. Ледените услови спречиле каков било понатамошен напредок до 10 февруари, по што Скоша продолжила кон југ, „ножејќи се по седум јазли под едрото“. На 17 февруари позицијата била 64°18′С, а пет дена подоцна поминале 70°С, длабоко во Веделското Море. Набргу по ова, кога се формирал нов мраз и му се заканувал на бродот, Робертсон свртел кон север, достигнувајќи 70°25′С.

Бидејќи не успеала да најде земја, експедицијата морала да одлучи каде да презима. Работата била од одредена итност, бидејќи морето наскоро ќе замрзне, со ризик бродот да остане заробен. Брус решил да се врати во Јужните Оркниски Острови и да најде сидро таму. За разлика од неговиот наведен објект, до зимата што е можно подалеку на југ, Јужните Оркниски Островибиле повеќе од 3,200 километри од Јужниот пол, но северната местоположба имала предности. Релативно краткиот период во кој бродот би бил замрзнат ќе овозможи повеќе време за операции. Исто така, островите биле добро сместени како место за метеоролошка станицанивната релативна близина со јужноамериканското копно ја отворило можноста за воспоставување постојана станица. врска=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/05/Omond House - Laurie Island.jpg/220px-Omond House - Laurie Island.jpg|мини| „Омондова куќа“