Владислав Јагелонски или Владислав II Унгарски (1 март 1456 година, Краков, † 13 март 1516 година, Будим) — чешки и унгарски крал.

Чешките благородници го избрале Владислав, принц од полската династија Јагелонци, за чешки крал кога имал 15 години. Морал да вети дека ќе ги почитува слободите на благородниците и ќе владее според нивни упатства. Ова целосно одговарало на неговата нарав, бидејќи бил прилично неодлучен и несамостоен. Со својот помирувачки пристап, успеал привремено да ги смири верските антагонизми меѓу католиците и умерените хусити (утраквисти) во Чешка, но не ги помирил хуситската Прага и католичкииот Рим.

По смртта на унгарскиот крал Матија Корвин, унгарските благородници го избрале Владислав за свој крал (1490). Тој морал да им вети дека ќе ги почитува повластиците на благородништвото, како и дека ќе ги отстрани „новотариите на Матија“. Моќта во земјата уште еднаш (како пред Матија) била преземена од економски најмоќните земјопоседници (магнати). Владислав станал познат по потврдувањето на секоја одлука на кралскиот совет, добивајќи го потсмевниот прекар Владислав Добже (што значи „добро, добро“ на чешки). Приходите на земјата се намалиле, нејзината воена сила драстично паднала. Ништо не било направено за одбрана од Турците. Турците катастрофално ја поразиле обединетата војска на хрватските и босанските благородници (оставени сами на себе) во Битката на Крбавското Поле (1493). По селанскиот бунт од 1514 година, магнатите ја отежнале состојбата на селаните до крајност.

Владислав на својот десетгодишен син Лајош Втори му оставил две кралства управувани од олигархии на најбогатите домородни благородници.

Младост Владислав бил најстариот син на Казимир IV, крал на Полска и голем војвода на Литванија. Негова мајка била Елизабета Австриска, ќерка на царот Албрехт II, кој исто така бил крал на Чешка и Унгарија, и сестра на Ладислав Посмртчето. Родителите биле свесни за важноста на знаењето и најмиле познати и признати учени да ги образуваат нивните бројни деца. Историчарот Јан Длугош го воспитувал Владислав во духот на католичката побожност.

По смртта на братот на нивната мајка Ладислав Посмртчето, кој умрел без наследник во 1457 година, родителите во името на Владислав поставиле захтев за унгарската и чешката круна. Но, ниту чешките, ниту унгарските земјопоседници не обрнувале внимание на нивните барања и избрале месни благородници за нови кралеви: Унгарците го избрале Матија Корвин, син на познатиот војсководец (24 јануари 1458 година), а Чесите Јиржи Подебрадски, водачот на умерените хусити (утраквисти) (2 март 1458).

На крајот на 1466 година, папата Павле II го изопштил „кривоверниот“ чешки крал Јиржи Подебрадски и прогласил крстоносна војна против него. Католичките чешки благородници го следеле повикот на папата и се побуниле против својот крал. Матија Корвин му објавил војна во март 1468 година и ги зазел Моравија и Шлезија. Во мај 1469 година, католичките благородници во Оломоуц го избрале Матија Корвин за чешки крал, додека хуситските благородници во Кутна Гора го назначиле Владислав за наследник на Јиржи. По многу пресврти на воената среќа во 1469 и 1470 година, Јиржи Подебрадски, веќе доста болен, му понудил на полскиот крал, доколку успее да обезбеди мир, Бохемија да ја наследи неговиот син. Откако Јиржи Подебрадски ја повторил својата понуда, Казимир IV почнал да преговара во негово име со светиот римски цар Фридрих III. Јиржи Подебрадски починал на 22 март 1471 година.Engel, str. 298-304.Teke, str. 288-291.

Борба за Чешка (1471–1479) И покрај наклонетоста што ја покажало мнозинството чешки благородници кон Јагелонците, Владислав сè уште не бил целосно уверен во чешката круна. Некои благородници се заземале за признавање на Матија Корвин, кој повторно ќе ги обедини сите чешки територии и ќе стави крај на војната. Но, поддржувачите на Полјаците биле посилни. На 27 мај 1471 година, Владислав бил избран за нов чешки крал, откако приврзаниците на Матија го напуштиле собранието два дена претходно. Светата Столица не се согласила со изборот, а папскиот легат Лоренцо Роверела го потврдил Матија Корвин за чешки крал следниот ден. Царот Фридрих III имал обратно мислење од изборните кнезови кои го поддржале Владислав.

На 16 јуни, Владислав ги прифатил изборите и ветил дека ќе ги признае двете „националности“ во кралството (се мислело на католичките и утраквистичките земјопоседници) и во согласност со Прашките договори (кои биле потврдени од Базелскиот собор, но Светата Столица секогаш ја отфрлалаglej tukaj) ја почитувал нивната слобода. На 22 август 1471 година, Владислав бил свечено крунисан за чешки крал во Прага.Teke, str. 292.Priebatsch.

Одлуката за Владислав значело продолжување на војната меѓу Чешка и Унгарија. Јагелонците негувале скриена желба повторно да ја освојат Унгарија. Кон крајот на 1471 година Казимир IV му овозможил на својот втор син Казимир да ја нападне Горна Унгарија (сега Словачка) од Полска, откако некои унгарски прелати и барони, незадоволни од војната на Корвин против католичкиот Владислав, му ја понудиле на младиот Казимир унгарската круна. Но, потфатот завршил бедно. Пред крајот на годината, приврзаниците на Матија го победиле младиот Казимир и го принудиле да се повлече од Унгарија. Папата Сикст IV го овластил легатот Барко Барбома да ги изопшти Владислав и неговиот татко доколку ја продолжат војната. Полскиот крал немал друг избор освен да склучи мир (31 март 1472 година), а Владислав му се придружил во примирјето. Започнале долготрајни мировни преговори кои траеле во текот на 1473 година. Често кај нив бил присутен и папскиот легат, кој ги поддржувал барањата на Матија.Teke, str. 293-294.Engel, str. 304.

Царот и западните кнезови биле сè позагрижени поради желбата на Матија да се искачи на римско-германскиот престол. Под водство на бранденбуршкиот граничен гроф Албрехт III Ахил против него почнала да се создава голема коалиција на царства, Бургундија, Полска, Бохемија, Бранденбург и некои германски кнежевства. Поради загриженоста на полскиот крал, предвидениот летен датум за напад бил пропуштен. Меѓутоа, есента кога полската и чешката војска ја нападнале Шлезија и ја опколиле војската на Матија во Вроцлав во октомври 1474 година, Унгарците ги прекинале нивните патишта за снабдување. Владислав и Казимир IV биле принудени да потпишат нов мир (8 декември 1474 г.), кој ја потврдил состојбата на терен и ја одложил конечната одлука за три години.Priebatsch.Teke, str. 296-297.Engel, str. 305.

Во март 1476 година, починал Хенрик XI Глогувски, еден од шлеските војводи кој го признал суверенитетот на Матија Корвин во 1468 година. Како крал на Чешка, Владислав ѝ дозволил на својата дванаесетгодишна вдовица Барбара, ќерка на Албрехт III, бранденбуршкиот граничен гроф, да го наследи Војводството Глогув во Долна Шлезија. Набргу потоа, тројца брачни посредници се појавиле во Франкфурт на Одер и ја побарале раката на Барбара во име на кралот. На 19 август бракот бил склучен со полномошник. Со бракот, кралот дошол до имот што се наоѓал во областа на власта на Корвин. Матија тогаш се борел против Турците на јужната граница на Унгарското Кралство и на Владислав не му било тешко да се обедини против него со неговите незадоволни вазали во Шлезија и Моравија како и со царот.Priebatsch.Kubinyi, str. 176.

Од сето ова, повторно избувнала војна, во која Матија со брзи удари ги казнил водачите на незадоволните вазали (Казимир IV тогаш бил зафатен со војната против Прусите). Тој му помогна на Јан II Жагански, внук на Хенри XI, да го заземе Војводството Глогув. Така, Барбара останала без наследство. Меѓутоа, без мираз, Владислав не можел да ја доведе својата жена пред чешките благородници. На почетокот го одложил нејзиното доаѓање, но потоа почнал да се изјаснува дека брачните посредници се овластени само да склучуваат веридби, а не бракови. Кралскиот совет и забранил на Барбара да дојде во Бохемија.Priebatsch.

На 10 јуни 1477 година, царот го устоличил Владислав за чешки крал и изборен кнез. Два дена подоцна, Матија му објавил војна на Фридрих III, ја нападнал Австрија и ја блокирал Виена додека царот (1 декември) не го признае за легитимен чешки крал и го устоличи.Teke, str. 300-301.Engel, str. 306.

На 15 јануари 1478 година, папскиот легат Балдасаре де Пиша го изопштил Владислав и неговите поддржувачи, што поттикнало нови мировни преговори меѓу двајцата противници, кои конечно доведоа до компромис. И двајцата биле признати со титулата чешки крал, но само Матија бил должен да му се обраќа на Владислав во својата преписка. Земјите на чешката круна биле поделени меѓу нив: Владислав бил оставен со Бохемија, додека на Матија му бил дозволено да ја задржи власта во Моравија, Шлезија и Лужица ; компромисот го овласти Владислав да ги откупи овие провинции за 400.000 златни форинти по смртта на Матиус. Со голема раскош и славење, двајцата кралеви го ратификувале мировниот договор во Оломуц на 21 јули 1479 година.Engel, str. 305.Teke, str. 302.

Владеење во Бохемија (1480-1489) Мирот на Оломуц им овозможи на католичките благородници кои го поддржувале Матија да се вратат во Бохемија. Владислав, кому му бил потребна поддршката од Светата столица за да ја зајакне својата позиција во Европа, се обиде да ја подобри положбата на католиците во неговото кралство. Тој не можел да постигне обнова на Римокатоличката епархија во Прага, но почнал да ги заменува утраквистите со католици во градските совети. Двајцата синови на неговиот претходник, Јиндрих и Хинек Подебради, исто така се преобратиле во католичката вера.Kubinyi, str. 177.

Притискањето за рекатолизација ги иритирало хусите. Во септември 1483 година, граѓаните на Прага се кренале на бунт. Бунтовниците убивале и протерале католички свештеници и градски советници, а ги прогонувале Германците и Евреите. Владислав исто така морал да го напушти главниот град. Слични востанија избувнале во Нимбурк, Жатец и Храдец Кралове. Не можејќи да испрати војска против Прага, Владислав ја променил својата политика и во 1484 година потврдил нови хуситски градски советници.Kubinyi, str. 177.Boubin, str. 181.

Успехот на бунтот на прашките мештани ги зближил умерените хусити и католичките благородници, кои ги презирале мештаните. Владислав ги натерал да се договорат за верски прашања. Во март 1485 година, Националното собрание во Кутна Гора го одобри нивниот компромис, кој во следните децении им дозволувал на чешките граѓани, благородници и неблагородници, слободно да припаѓаат и на католичката и на утраквиистичката религија. Владислав не се мешал многу во чешките внатрешни спорови. Најпрво ги поддржувал благородниците кои се обидувале да го ограничат влијанието на буржоазијата во Народното собрание само на проблемите на градовите, но подоцна се обиде да се потпре на градовите за да ја ограничи моќта на големото благородништво, но имал само многу ограничен успех. Дури и подоцна, тој сè уште ги поддржувал католиците, но не на таков начин што ќе ги иритира Утраквистите. И покрај неговите напори, тој не успеал да ја помири Прага со католичкиот Рим.Boubin, str. 181.