Иван Ладислав Галета (Винковци, 9 мај 1947 – Загреб, 7 јануари 2014 година) – хрватски мултимедијален уметник и филмски режисер.
Биографија Во 1969 дипломирал ликовни уметности на Педагошката академија во Загреб, а се стекнал со своето високо стручно образование на Философскиот факултет во Загреб во 1981 година, каде што дипломирал педагогија.
Од 1977 до 1990 година бил раководител на Центарот за мултимедијални истражувања на Студентскиот центар во Загреб каде Мултимедијалниот центар го направил најсилниот презентер на алтернативни филмски и видео програми во Хрватска, а воедно бил основач и уредник на програмата за уметничко кино „Филмотека 16“ (1991–1994).
Во 1993 година бил стручен соработник на Академијата за ликовни уметности во Загреб, со насока мултимедија, а во 1997 година станал доцент и веќе во 2002 година вонреден професор и во 2007 година редовен професор.
Тој бил предлагач и еден од основачите на Одделот за анимиран филм и насоката мултимедија на Академијата за ликовни уметности во Загреб, а воедно и работел во неколку области на аудиовизуелните уметности и е најпознат по своите експериментални филмови, инсталации, фото инсталации и звучни проекти, а главната тема на неговите дела била чудната перцепција и трансцендентната духовност заснована на неа.
Во уметничкиот свет влегол во текот на 60 години од 20 век како дел од таканаречената „нова уметничка практика“ и се занимавал со експериментален филм, преку кој го истражувал просторот и времето на филмската проекција, а систематското проучување на интегритетот и самобитноста на животниот простор, како и делото на Џејмс Џојс, биле основа на делото под работен наслов ЕНДАРТ, започнато во 1968 година.
Работел со филм и видео како автор од 1968 година, истражувајќи го просторот и времето на филмската проекција и создал серија сценарија што ги развил во самостојна уметничка форма.
Галета снимал филмови од 1969 година, од 1973 година изложувал објекти-инсталации, фото-инсталации, проширени филмски презентации, видео и телевизиски дела, текстови, звучни инсталации, амбиентални интервенции, еколошки проекти и акции, а видео дела од 1975 година.
Од средината на 90 години на 20век, усвојувал еколошко-уметничка ориентација, со која поврзувал наводи на Хенри Дејвид Торо, Карел Чапек, Масаноба Фукуока, Бил Молисон, Џејмс Џојс, Бела Хамваш, Клод Моне и други, а со достапноста на интернетот за пошироката јавност, Галета се свртел кон истражување на можностите на интернетот.
Од 2013 година, предавал на Медиумскиот универзитет во Копривница како редовен професор со постојана позиција и воедно го иницирал воведувањето на студии за нови медиуми (2000) и студии за анимиран филм и нови медиуми (2004) на истата Академија.
Галета го замолил Ласло Беке да му напише хаику за неговиот филм „Вода Пулу“, што и го направил, а за филмот „Вода Пулу“, Галета го зел натпреварот по ватерполо помеѓу Кореја и Франција како модел за својата работа. Филмот на Галета „Сфајра 1985-1895“ (1971/1984) бил епохално експериментално филмско дело во хрватски контекст кој бил посветен на сеќавањето на „2001 Вселенска Одисеја“.
Во креациите на Кларк и Кјубрик, се среќаваме со монолит, предмет на бесконечна неразбирливост и восхит за смртниците, а за творецот на овој филм, познатата сфера на Кожариќ станала ироничен сурогат за мистичниот монолит. Два пати во еден простор на Галета било едно од антологиските дела на хрватскиот експериментален филм создадено во контекст на истражувањата на Галета на идеите за продолжен филм.
Филмографија
Метаноја (1969) Прст (1969) Сеќавајќи се на 2001: Вселенска одисеја (1971) Филмови 1-10 (1975 – 1980) Напред-назад: пијано (1977) Два пати во еден простор (1976/78) ПиРаМидас (1972 – 1984) шфаира 1985 – 1895 (1984) Вода Пулу 1869 – 1896 (1987) Вал(л)зен (1989) Ендарт бр. 1 (2000)
Видеографија
ТВ пинг-понг (1975/78) Медиумска игра 1 (1978) Капка (1979) Железничка станица – Амстердам (1979) Центар за ликовни уметности (1979) Бр. 1, 2,3,4 (1979) Разгледница (1983) Писмо (1995) Ендарт бр. 1 (2000) Ендарт бр. 2 (2001) Ендарт бр. 3 (2003) Ендарт бр. 4 (2004)
Награди Работа на Галета била препознаена од галерии и музеи ширум светот кои ги купувале неговите дела па така тие се денес сместени во Музејот на современа уметност во Загреб, Центарот Жорж Помпиду во Париз, Оберхаузен, Авињон, Хрватското филмско здружение итн, а неговите филмови биле прикажани на престижни филмски и уметнички настани и фестивали на експериментален филм.
Добитник е на неколку национални и меѓународни награди, а меѓу другите, добитник е на:
Во 1988 година, годишната Републичка награда за филмот „Владимир Назор“ (Ватер Пулу 1869 1896) Во 1999 година, високото одликување на Витез на редот на уметностите и литературата на Министерството за култура и комуникации на Република Франција 2012. државна награда „Владимир Назор“ за животно дело во областа на ликовната и применетата уметност.
Наводи
Надворешни врски
25fps PiRaMidas 1972-1984 Хрватско радио 7 декември 2019 година ( Wayback Machine )
Категорија:Видеоуметност Категорија:Хрватски филмски режисери