Paul Newman (26 de genièr de 1925 – 26 de setembre de 2008) foguèt un dels mai celèbres actors e director cinematografic dels Estats Units. Es tanben conegut dins son país gràcias a sa marca de produches alimentaris Newman's Own que sos beneficis partisson finançar d'òbras caritativas.
Newman nasquèt a Shaker Heights, dins l'estat d'Ohio, pas luènh de Cleveland. Es lo filh de Theresa Fetzer e d'Arthur S. Newman, un proprietari d'una botiga d'aliments. Son paire èra josieu e filh d'immigrants europèus, mentre que sa maire èra ongresa e crestiana.
Newman faguèt son servici militar a l'Armada pendent la Segonda Guèrra Mondiala, dins l'ocean Pacific. Abans, assistissiá a l'Universitat d'Ohio a Atenas, Ohio, ont èra a s'iniciar dins la fraternitat Phi Kappa Tau. Acabèt sos estudis a l'Universitat Kenyon aprèp la guèrra e mai tard estudièt lo teatre a Yale University e a l'Actors Studio a Nòva York.
Las competicions esportivas
Paul Newman prenguèt un interès viu per las corregudas automobilas ("the first thing that I ever found I had any grace in") mentre que s'entrainava pel filme Winning, en 1968, aquò malgrat foguèsse daltonian.
La primièra participacion professionala de l'actor se faguèt en 1972, a Thompson, Connecticut. Participèt puèi a las 24 heures du Mans en 1979 e acabèt segond dins la Porsche 935 de Dick Barbour.
Cal remarcar a títol anecdotic qu'es sa votz que dona vida al personatge de Hudson Hornet "Doc Hudson", un dels personatges, un ancian campion retirat dins lo vilatjòt de Radiator Springs, dins lo dessenh animat dels estúdios Disney/Pixar: Cars.
Filmografia 1954 - The Silver Chalice 1955 - Producer's Showcase: Our Town 1956 - Somebody Up There Likes Me 1956 - The Rack 1957 - The Helen Morgan Story 1957 - Until They Sail 1958 - The Long, Hot Summer 1958 - The Left Handed Gun 1958 - Cat on a Hot Tin Roof 1958 - Rally 'Round the Flag, Boys! 1959 - The Young Philadelphians 1960 - From the Terrace 1960 - Exodus 1961 - The Hustler 1961 - Paris Blues 1962 - Sweet Bird of Youth 1962 - Hemingway's Adventures of a Young Man 1963 - Hud 1963 - A New Kind of Love 1963 - The Prize 1964 - What a Way to Go! 1964 - The Outrage 1965 - Lady L - Armand Denis 1966 - Harper - Lew Harper 1967 - Torn Curtain 1967 - Hombre 1968 - The Secret War of Harry Frigg 1969 - Winning 1969 - Butch Cassidy and the Sundance Kid 1970 - WUSA 1971 - Sometimes a Great Notion 1971 - Once Upon a Wheel (1971 TV program) 1972 - Pocket Money 1972 - The Life and Times of Judge Roy Bean 1973 - The Mackintosh Man 1973 - The Sting 1974 - The Towering Inferno 1975 - The Drowning Pool 1976 - Silent Movie 1967 - Buffalo Bill and the Indians 1977 - Slap Shot 1979 - Quintet 1980 - When Time Ran Out... 1981 - Fort Apache, The Bronx 1981 - Absence of Malice 1982 - Come Along with Me 1982 - The Verdict 1984 - Harry & Son 1986 - The Color of Money 1989 - Fat Man and Little Boy 1989 - Blaze 1990 - Mr. and Mrs. Bridge 1993 - La Classe américaine 1994 - The Hudsucker Proxy 1994 - Nobody's Fool 1998 - Twilight - Harry Ross 1999 - Message in a Bottle 2000 - Where the Money Is 2001 - The Blunder Years (dessenh animat The Simpsons) 2002 - Road to Perdition 2003 - Our Town 2005 - Empire Falls 2005 - Magnificent Desolation: Walking on the Moon 3D 2006 - Cars (dessenh animat) 2007 - Dale 2008 - The Meerkats''
Ligams extèrnes
Newman's Own
Categoria:Actor american Categoria:Pilòt automobil american Newman, Paul Categoria:Golden Globe Award : Melhor realizator Categoria:Oscar del melhor actor Categoria:Productor american Categoria:Naissença en Ohio Categoria:Naissença en 1925 Categoria:Decès en 2008 Categoria:Cinèma