L’òli de palma es un òli vegetal trach per pression a caud de la popa dels fruches del palmièr d'òli, arbre que ne ven tanben l’òli del palmista, tracha del clòsc de sos fruches.
Indonesia e Malàisia son los productors mondials màgers d'aqueste fruch, e concentran ambedós 85 % de la produccion. Amb mai de 50 milions de tonas produchas cada annada, es l'òli vegetal mai consomat al mond (35 % de la consomacion mondiala en 2017). Ingredient tradicional de las cosinas d'Africa, d'America del Sud e d'Asia, es ara massissament utilizada dins los païses non productors per la fabricacion d'aliments transformats, en remplaçament de las grasas animalas (sagin, burre…) e dels òlis vegetals idrogenats (dichs trans). Per aquò venguèt a la fin del sègle XX e al començament del XXI un dels simbòls dels problèmas o limits encontrats per l'agroindustria monoculturala e lo « capitalisme agrari ».
Existís de controvèrsias al subjècte de son impacte sus la santat, coma l'impacte de sa produccion sus l'environament e de condicions de trabalh ligadas a la cultura dels palmièrs d'òli. D'unes critican son taus enauçat en acids grasses saturats. De fach, una metaanalisi utilizant totes los estudis scientifics publicats al subjècte concluson que l'òi de palma a un impacte negatiu sul taus de colesteròl semblabla a aqueste de las grasas animalas, pas plan mendre qu'aqueste de las grasas idrogenèas, e plan mai fòrt qu'aqueste dels òlis vegetals rics en acids grasses insaturats (oliva, arachid, etc.). Las ONG denóncian lo desvelopament de las plantacions de palmièrs d'òli, que provòca un important desboscament en Malàisia, Indonesia e Papoa-Nòva Guinèa, e constituís una menaça grèva per diferentas espècias animalas vivent dins aqueles bòsques e ja en dangièr d'extinccion (orangotans, gibons, tigres…). Mai recentament, Amnistia Internacionala publiquèt un rapòrt denonciant lo trabalh dels enfants e lo trabalh forçat dins las plantacions d'Indonesia.
Istòria vinheta|Palmièr d'òli (). vinheta|Fruchs del palmièr d'òli. vinheta|Un òme culhissent un regim de grana de palma en Còsta d'Evòri L'usatge alimentari e medicinal d'òli de palma ven d'al men far 5 000 ans, coma o mòstran d'escavacions arqueologicas en Egipte.. Los palmièrs d'òli son benlèu originaris dels boscs tropicals umids de l'Africa de l'Oèst, ont son expleitats localament abans d'èsser introduchs en Egipte per de comerçants arabs. e al Brasil pels colons portugueses al sègle XV..
Las noses de palma servisson a noirir los esclaus objècte del comèrci triangular..
Los mercands europèus commercian amb l'Africa mas l'òli de palma es pas per per escasença importada en Euròpa, ont es utilizada per còser e per realizar de sabon e candèlas.. Son comèrci s'i desvelopa subretot a la fin del sègle XVIII, la revolucion industriala el'utilizava coma lubrificant mecanic, per exemple dins los camins de fèrre. Son usatge en Euròpa aumenta encara quand los rèstes de noses de palme son donats coma noiritura pel bestial e que l'òli de palma dintra dins la fabricacion de produchs farmaceutics..
Vèrs 1870, l'òli de palma constituís la màger exportacion d'unes païses d'Africa de l'Oèst, coma lo Ghana e lo Nigeria. En 1885, William Lever fabrica a Liverpool a escala industriala del sabon a base d'òli de palma qu'impòrta d'Africa de l'Oèst.. Sa fabrica de sabon es vengut enseguida la multinacionala Unilever. Fins al sègle XIX, l'esclairatge es assegurat per de candèlas de seu dangierosa e de combustion acre. Las òbras scientificas de Michel-Eugène Chevreul conduson al remplaçament d'aquestas candèlas per las estearicas, per exemple a basa d'òli de palma coma ne fabrica dempuèi alara l'entrepresa londoniana Price's Candles..
En 1854, breveta un procediment de distillacion de l'òli de palma que permet de produire la glicerina utilizada dins de nombrosas composicions farmaceuticas e cosmeticas e dins las pelliculas de fotografia: la nitroglicerina. Pasmens l'òli de palma es progressivament remplaçada pels òlis minerals e los derivats del petròli.
Torna al vam al sègle XX dins lo domèni de l'industria alimentària, qu'es ara lo mercat màger a causa de son feble cost de produccion e de sas proprietats fisicas e quimicas (bona conservacion, establa a nauta temperatura, riquesa en β-carotèn)..
Composicion L'òli de palma es en realitat una grassa vegetala mai qu'un òli, qu'es solida a temperatura ambientaLeFigaro - GRAISSES VÉGÉTALES Qu’est-ce que c’est ?.
Principals acids grasses (proporcions mejanas) .: CompausatFamilha d'acid grasTaus per 100 g - - - - - - - - - - Sa riquesa en acids grasses saturats lo fa solid e malleable a temperatura ambienta, son punt de fusion se situa entre e . Alara, es una grassa vegetala (coma lo burre de cacau) e non pas un òli.
L'òli de palma roge (non refinat ni tractat) es considerat coma l'aliment natural mai ric en β-carotèn: ne conten gaireben 15 còps mai que la caròta. Aquestas particularitat foguèt utilizada al Burkina Faso per lutar contra las caréncias en vitamina de las populacions (lo β-carotèn se podent transformar dins lo còrs en vitamina A)Institut de Recherche pour le Développement - De l'huile de palme rouge pour lutter contre les carences en vitamine A.. Es tanben lo segond òli mai ric en vitamina E (tocoferòls), après l'òli de gèrme de blat. Aquesta riquesa en β-carotèn e en vitamina E de l'òli de palma roge diminuís plan fortament après refinatge, caufatge e cóser, es donc pas tan importanta dins l'òli de palma classic.
Usatges vinheta|Extraccion de l'òli de palme au Cameron A l'escala mondiala, l’òli de palma es subretot utilizat dins l’industria alimentària (80 %), dins l’oleoquimia (sabon, cosmetics…) (19 %) e coma agrocarburant (1 %)Mattea Battaglia, « Noyé dans l'huile de palme. L'explosion de la demande mondiale », Le Monde Magazine, n°39, supplément au Monde n°20336, 12 juin 2010, p. 14.. Amb mai de 50 milions de tonas prodchas cada annada, es l'òli vegetal mai consomada al mond (35 % de la consomacion mondiala en 2017).
Ingrédient tradicional de las cosinas d'Africa, d'America del Sud e d'Asia, es ara massissament utilizada dins los païses non productors per la fabricacion d'aliments transformats, en remplaçament de las grasas animalas (sagin, burre…) e d'òlis vegetals idrogenats (dichas trans). Per aquò, es tanben venguda a la fin del sègle XX e començament del XXI un dels simbòls dels problèmas o limitas encontradas per l'agroindustria monoculturala e lo « capitalisme agrari »Centre d’études et de prospective du ministère de l’Agriculture, de l’Agroalimentaire et de la Forêt (2014), Défis sociaux et environnementaux du capitalisme agraire. Le cas des plantations de palmier en huile en Asie du Sud-Est ; Analyse , juin 2014 ; téléchargeable : http://agriculture.gouv.fr/publications-du-cepou https://web.archive.org/web/20090628165253/http://www.agreste.agriculture.gouv.fr/publications/analyse/Barral S (2015), Capitalismes agraires : économie politique de la grande plantation en Indonésie et en Malaisie , SciencesPo les Presses, Paris, 238 p. .
Usatge alimentari 80 % de l'òli de palma consomada dins lo mond lo es per un usatge alimentari.
Usatges tradicionals Las traças mai ancianas d'òli de palma vend e fa cinc mila ans. Foguèron trobadas sus una gèrla de terralha dins una tomba d'Abidòs, en Egipte.
L’òli de palme roge (o iranjat) es utilizat tradicionalament dins los païses productors d’Àsia, d’Africa e del BrasilSupertoinette - Huile de palme et de palmiste..
Dintra per exemple dins la composicion de diferents plats tradicionals: la moqueca de peixe (Brasil), l'aloco, attiéké roge (Còsta d'Evòri), la salsa grana (Còsta d'Evòri) e l'eru, lo taro salsa jauna, lo ekwan, lo kock, lo koki (Cameron)
Usatges industrials Per remplaçar los graisseq animals mai cars e dificils de trabalhar (coma lo burre), l'agroindustria utilizèt los òlis vegetals idrogenats (com aquels presents dins de margarinas). Mas, lo procediment d'idrogenacion induch la formacion d'acids grasses trans, reconeguts coma contribuissent a las malautiás cardiovascularasHuile de palme : la Palme de la malbouffe, sur TSR (Télévision Suisse Romande) du 8 octobre 2008.Les gras trans sur le site du Ministère de la Santé du Canada.. Los industrials utilizèron alara l'òli de palmaNotre Planète - Faut-il bannir l'huile de palme de l'alimentation ?, que possedís, un còp refinat, de qualitats fisicas e organolepticas satisfasentas per la fabricacion de fòrça aliments:
amb sa fòrta concentracion d'acids grasses saturats (50 %), l'òli de palma demora solid a temperatura ambienta çò que permet de limitar l'emplec de graisses idrogenats; es mai sovent mai estable al còser que autres òlis; Se pòt desodorizar; Permet una bona conservacion del produch acabat.
Aquestas diferentas qualitats fan que l’òli de palma es plan presada pels industrials, que lo jutjan dificilament substituïble del punt de vista tecnic per lors produccions.
Pasmens, se l'industria ne dona pas l'informacion al consomator, se trapa l'òli de palma dins un grand nombre de produchs realizats per l'industria agroalimentària, mas sovent nomenat sonque « òli vegetal » dins la lista dels ingredients: crostilhetas, crostets, sopas liofilizadas, pastas d'onchar, biscuèits, lach per nenons, sardinas en conserva, bolh de pola instantanèu, maionesa, salsa tomata, cerealas, chocolat, glaças, formatge raspat, substituts de formatge, salsas, crèmas frèscas, pastas pee tartas, plats preparats, biscòtas, pompetas, biscuèits salats e sucrats, etc.http://vivresanshuiledepalme.blogspot.fr/p/le-petit-guide-vert.html
Oleoquimia vinheta|Fabricacion du kabakrou, sanon artesanal de Còsta d'Evòri L'òli de palma es tanben utilizada dins la sintèsi de fòrça produchs cosmetics. Es lo cas per exemple d'unes sabons, ont es utilizada per la saponificacion. Lo cpmausat es alara nomenat sodium palmate (e sodium palm kerenelate per l'òli de palmista). Es tanben utilizada per la perfumeriá jod la forma de civetona., e coma agent idratant dins las crèmas.
Mai, es utilizada dins d'autras industrias coma lubrificant.
Agrocarburants Al respècte dels autres òlis, lo rendiment de l'òli de palma ne fa una causida de tria per la produccion d'agrocarburant. Mas sa composicion ne fa un carburant que se pòt inserir sonque quantitat limitada que calha dins las sèrvashttps://web.archive.org/web/20120424212503/http://www.60millions-mag.com/actualites/archives/vague_de_froid_gare_aux_pannes_de_voiture.
L'òli de palma pòt tanben èsser idrogenada per produire un agrocarburant compausat d'alcans que presenta pas los desavantatges de l'òli bruta o de transesterificacion de triglicerids d'acids grasses: encrassatge del motor, punt de calhatge naut.
Economia
En plen vam esquèrra|vinheta|Contenedors d'òli de palma en Malàisia La demanda en òli de palm aumentèt de 8,7 % par an entre 1995 et 2004. S'obsèrva una fòrt creissença de la consomacion mondiala qui poiriá aténher 40 milions de tonas en 2020, contr 22,5 milions de tonas en 2010. Atal, l'òli de palma es ara la mai consomada pel monde, passant l'òli de sòja e delunh aquestes de còlza e de virasolelh.
Aquesta performança s'explica per son feble cost de produccion. Lo rendiment a l'ectara del palmièr d'òli es detz còps mai naut qu'aqueste del sòja. Atal, 100 kg e fruchs donan unes 22 kg d'òli .. vinheta|Cargament d'un camion-cistèrna en Alemanha