thumb|right|Na fumela thumb|right|Fumela vardà dadnans thumb|right|Na carta ëd sò spantiament. An giàon ij pòst andoa a-i é mach l'istà, an verd coj andoa as treuva tut l'ani, an bleu coj andoa as tramuda a passé l'invern
Mergus merganser Descrission Ël Mergus merganser a l'é la pì gròssa dle anie dël géner Mergus. A l'é longh 58-72 cm, con n'aliura ëd 78-97 cm e a peisa an tra 0,9 e 2,1 kg, con ij mas-cc legerment pì gròss dle fumele .
Ël mas-cc a l'ha 'n piumagi motobin caraterìstich: la testa e la part superior dël còl a son nèir-verde con arfluss metalisà, la part inferior (pét e pansa) a l'é bianca con na nuansa reusa . La schin-a a l'é nèira e j'ale a son bianche con le piume primarie nèire, an creand un contrast vistos an vòl. La caraterìstica pì amportanta a l'é 'l bech longh e sutil, color ross viv con ij bòrd tajent, adat për ciapé ij pess . Le piòte a son rossastre.
La fumela a l'é grisa con la testa e 'l cupiss 'd color castan ross, e na crësta curta daré dla testa. La gola e la part inferior dël còl a son bianche . Ël bech a l'é rossastr ma pì smòrt che col dël mas-cc. Ij giovo a smijo a la fumela ma a l'han na strìa bianca an tra l'euj e 'l bech .
Ambient A viv dzortut an sl'eva dossa e ciàira: lagh, fium, torent e ri, an region forestaj, ma d'invern as peul trovesse 'dcò ant j'estuari e ant le baje marin-e . A l'é 'n pëscador përfet e a cassa an picà sota eva, an dovrand ij sò euj për vëdde le prede . A mangia dzortut pess, ma 'dcò crostassé, verm e inset aquàtich . A nidìfica ant le cavità dj'erbo vej (soens ij përtus dij pich), e a duverta 6-17 euv, che la fumela a cheuv për 28-35 di .
Distribussion A l'é spantià ant l'emisfer setentrional, con tre sot-specie: M. m. merganser an Euròpa e Asia setentrional, M. m. orientalis ant l'Asia sentral e M. m. americanus an América dël Nòrd . Le popolassion dël nòrd a son migratris e a passo l'invern pì a sud; cole dle region temperà a son pì sedentarie . An Italia a l'é present com visitator invernal, dzortut ant la Pian-a Padan-a e an sle còste, ma a l'é nen comun. A l'é classificà "Arzigh Minim" (LC) da l'IUCN, con na propolassion mondial stimà an 1,7-2,4 milion d'individuaj.
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
Mergus merganser L., 1758
Categorìa:Mergus