Piotr Bieliński (ur. 19 sierpnia 1948 w BernieWho is who w Polsce. Encyklopedia biograficzna z życiorysami znanych Polek i Polaków, Hübners blaues Who is Who, Zug 2007 (dodatek CD).) – polski archeolog śródziemnomorski, profesor nauk humanistycznych, specjalizuje się w archeologii starożytnego Bliskiego Wschodu. Jego zainteresowania badawcze obejmują sztukę – zwłaszcza gliptykę – i architekturę Mezopotamii, Syro-Palestyny, Anatolii i Półwyspu Arabskiego od epoki miedzi po epokę brązu. Kierował kilkunastoma polskimi ekspedycjami archeologicznymi na Bliskim Wschodzie.

Życiorys Jest synem Haliny Bielińskiej i Włodzimierza Haupego. Jego dziadkiem od strony matki był Edmund Krüger.

Kariera naukowa W latach 1967­–1972 studiował archeologię w Katedrze Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem prof. Kazimierza Michałowskiego, zaś od 1969 do 1972 także w Katedrze Archeologii Polskiej i Powszechnej UW. W 1978 na tej samej uczelni uzyskał stopień doktora na podstawie pracy na temat architektury mieszkalnej w Syro-Palestynie w środkowym i późnym okresie epoki brązu. Stopień doktora habilitowanego uzyskał w 1991 w oparciu o rozprawę „'Ubaid Północny' – Mezopotamia pomiędzy Dijalą a Haburem w latach 4800–4000 p.n.e.”

Stanowiska i funkcje Od 1972 jest związany zawodowo z Uniwersytetem Warszawskim, gdzie w 1994 otrzymał stanowisko profesora uczelni w Zakładzie Archeologii Bliskiego Wschodu Instytutu Archeologii UW. W 2012 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego. W latach 1993–1998 piastował funkcję prodziekana, zaś od 1999 do 2005 – dziekana Wydziału Historycznego UW. W latach 2005–2013 był dyrektorem Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego, zaś od 2014 stoi na czele Rady Naukowej CAŚ UW.

Bieliński jest aktywny w środowisku naukowym polskich archeologów śródziemnomorskich, jako członek Komitetu Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN (od 2003, także członek prezydium) oraz Komitetu Nauk o Kulturze Antycznej PAN (2003–2011). Zasiadał też w Radzie Naukowej Zakładu Archeologii Śródziemnomorskiej PAN (2000–2010), (od 2010 Instytutu Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN), a także został powołany do Rady Powierniczej Muzeum Narodowego w Warszawie w kadencji 2013–2018. Należy też do Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (od 2013) oraz do Komisji Archeologii Krajów Śródziemnomorskich Polskiej Akademii Umiejętności (od 2016). W latach 2003–2014 zasiadał w International Coordinating Committee for the Safeguarding of Iraqi Cultural Heritage utworzonego w ramach UNESCO. Jest członkiem Polskiego Komitetu ds. UNESCO.

Wykopaliska W latach 1974–1983 Bieliński uczestniczył w badaniach archeologicznych na Bliskim Wschodzie prowadzonych przez Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej UW. Jako członek ekspedycji pracował w Palmyrze (Syria), Tell Saadija (Irak) oraz na wyspie Bidżan (Irak). Począwszy od 1984 zaczął kierować badaniami wykopaliskowymi CAŚ UW na kolejnych stanowiskach w tym regionie: na Tell Ridżim i Tell Raffaan (Irak), Tell Abu Hafur, Tell Dżassa, Tell Rad Szakra i Tell Arbid (Syria). W 2007, stając z ramienia CAŚ UW na czele Kuwejcko-Polskiej Misji Archeologicznej, rozpoczął pierwsze polskie badania archeologiczne w regionie Półwyspu Arabskiego, w których zakres wchodziły wykopaliska w północnym Kuwejcie (rejon Al-Subijah oraz stanowisko Bahra 1), a także podprojekty na wyspie Fajlaka. W 2015 rozszerzył prace CAŚ UW na Półwyspie Arabskim rozpoczynając projekt badawczy w Dolinie Qumayrah. W latach 2016–2017 kierował też polską ekspedycją na stanowisku Saruq al-Hadid w Dubaju (Z.E.A.).

Najważniejsze publikacje

Bieliński, P. (2018). Bahrah 1: eight years of excavations of an Ubaid culture-related settlement in the al-Sabiyyah desert (Kuwait). Proceedings of the Seminar for Arabian Studies, 48, 22–30. Bieliński, P. (2017). The architecture of Bahra 1, an Ubaid culture-related settlement in Kuwait. Ash-Sharq, 1(1), 104–111. Bieliński, P., Białowarczuk, M., Reiche, A., Smogorzewska, A., & Szymczak, A. (2016). Bahra 1. Excavations in 2014 and 2015. Preliminary report on the sixth and seventh seasons of Kuwaiti-Polish archaeological investigations. Kuwait–Warsaw: National Council for Culture, Arts and Letters of the State of Kuwait; PCMA UW. Bieliński, P., Białowarczuk, M., Kiersnowski, H., Piątkowska-Małecka, J., Reiche, A., Smogorzewska, A., & Szymczak, A. (2015). Bahra 1. Excavations in 2013: Preliminary report on the fifth season of Kuwaiti-Polish archaeological explorations. Kuwait–Warsaw: National Council for Culture, Arts and Letters of the State of Kuwait; PCMA UW. Bieliński, P. (2013). Four Assyrian cylinder seals from Polish excavations in Northern Iraq. Études et Travaux, 26, 129–134. Bieliński, P. (2013). Preliminary results of the fifteenth field season of joint Polish–Syrian explorations on Tell Arbid (2010). Polish Archaeology in the Mediterranean, 22, 351–370. Bieliński, P. (2012). A lead “Ishtar” type figurine from Tell Djassa el Gharbi. In P. Quenet & M. Al-Maqdissi (Eds.), “L’heure immobile” entre ciel et terre : mélanges en l’honneur d’Antoine Souleiman (pp. 5–7). Turnhout: Brepols. Bieliński, P. (2009). Some cylinder seal impressions on pottery from Tell Arbid. In O. Drewnowska (Ed.), Here & there across the ancient Near East: Studies in honour of Krystyna Łyczkowska (pp. 5–11). Warsaw: Agade. Bieliński, P., & Stępniowski, F. M. (Eds.). (2005). Aux pays d’Allat: mélanges offerts à Michał Gawlikowski. Warszawa: Instytut Archeologii, Uniwersytet Warszawski. Bieliński, P. (2003). Ninevite 5 burials at Tell Rijim. In E. Rova & H. Weiss (Eds.), The origins of north Mesopotamian civilization: Ninevite 5 chronology, economy, society (pp. 493–511). Turnhout: Brepols. Bieliński, P. (2002). A small limestone head from Tell Rad Shaqrah and its distant “cousin” from Tell Brak. In L. Al-Gailani Werr, J. Curtis, H. P. Martin, J. Oates, & J. Reade (Eds.), Of pots and plans: Papers on the archaeology and history of Mesopotamia and Syria presented to David Oates in honour of his 75th birthday (pp. 1–4). London: NABU. Bieliński, P. (2000). An Early Iron Age stamp seal from Tell Arbid. In K. M. Ciałowicz & J. A. Ostrowski (Eds.), Les civilisations du bassin Méditerranéen: hommages à Joachim Śliwa (pp. 327–330). Kraków: Instytut Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Bieliński, P. (1997). Preliminary report on the first season of Syro-Polish excavations on Tell Arbid. Polish Archaeology in the Mediterranean, 8, 203–211. Bieliński, P. (1996). Tell Rad Shaqrah. Excavations 1995. Polish Archaeology in the Mediterranean, 7, 160–170. Bieliński, P. (1992). Metrological aspects of Mesopotamian pottery of the 3rd millenium BC. Archaeologia Polona, 30, 53–59. Bieliński, P. (1992). The first campaign of excavations on Tell Rad Shaqrah (Hasake Southern Dam Basin). Polish Archaeology in the Mediterranean, 3, 77–85. Bieliński, P. (1991). “Ubaid Północny”: Mezopotamia pomiędzy Dijalą a Haburem w latach 4800–4000 p.n.e. [“Northern Ubaid”: Mesopotamia between Dijala and Khabur in the years 4800–4000 BC]. Warsaw: Wydawnictwo Fundacji “Historia pro Futuro.” Bieliński, P. (1990). Polish excavations in northeast Syria 1988–1989. Polish Archaeology in the Mediterranean, 1, 17–25. Bieliński, P. (1990). Two zoomorphic vessels from Northern Mesopotamia. Études et Travaux, 15, 51–56. Bieliński, P. (1987). Les vases en pierre de Tell el-Saadiya et des autres sites obeidiens. In Préhistoire de la Mésopotamie : la Mésopotamie préhistorique et l’exploration récente du djebel Hamrin, Paris, 17–18–19 décembre 1984 (pp. 261–275). Paris: Éditions du Centre national de la recherche scientifique. Bieliński, P. (1985). Starożytny Bliski Wschód: od początków gospodarki rolniczej do wprowadzenia pisma. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. Bieliński, P., & Kozłowski, S. K. (1984). Tell el-Saadiya. A preliminary report on the first season of excavations. Sumer, 40, 103–106. Bieliński, P. (1978). Deux cylindres assyriens des fouilles polonaises à Nimrud. Études et Travaux, 10, 63–68. Bieliński, P. (1974). A prism-shaped stamp seal in Warsaw and related stamps. Berytus, 23, 53–69.

Odznaczenia

Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2009)Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 grudnia 2009 r. o nadaniu orderów i odznaczeń (). Odznaka Bene Merito (2016)

Przypisy

Kategoria:Polscy archeolodzy Kategoria:Absolwenci Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Członkowie Towarzystwa Naukowego Warszawskiego Kategoria:Członkowie Komitetu Nauk Pra- i Protohistorycznych PAN Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową Bene Merito Kategoria:Urodzeni w 1948 Kategoria:Ludzie urodzeni w Bernie Kategoria:Członkowie Komitetu Nauk o Kulturze Antycznej PAN