thumb|Cząsteczka octanu etylu, zawierająca grupy alkilowe: metylową (jako fragment grupy acetylowej) i etylową
Grupa alkilowaTermin „grupa alkanylowa” nie jest używany., potocznie alkil – fragment organicznego związku chemicznego, jednowartościowa grupa utworzona formalnie przez oderwanie jednego atomu wodoru od cząsteczki alkanu. Oznacza się ją często literą R (symbol „R”, od ang. residue, nie jest jednak dla niej zarezerwowany i może symbolizować dowolną grupę funkcyjną), a jej wzór ogólny to CnH2n+1.
Najprostszą z nich jest grupa metylowa ():
50px|grupa metylowa (W tym wzorze R to pozostała część związku chemicznego.)
Podobnie jak alkany, grupy alkilowe mogą być liniowe, rozgałęzione oraz cykliczne. W przypadku alkilowych grup cyklicznych wzór ogólny przedstawia się następująco: CnH2n−1.
Grupy alkilowe występują powszechnie w ogromnej większości związków organicznych, stanowiąc ich podstawowy budulec.
Grupy alkilowe są niereaktywne w większości reakcji chemicznych, jednak ze względu na stosunkowo duże rozmiary ich obecność decyduje o konformacji cząsteczek, a także stereochemii i kinetyce reakcji chemicznych.
Przykłady grup alkilowych Nazwy grup alkilowych i ich macierzyste alkany: metan, : grupa metylowa (metyl, Me), etan, : grupa etylowa (etyl, Et), lub propan, : grupa propylowa (n-propylowa, propyl, n-propyl, Pr), lub Niejednoznaczny wzór sumaryczny, obejmujący więcej niż jeden izomer. grupa izopropylowa (izopropyl, i-Pr, Pri), lub butan, : grupa butylowa (n-butylowa, butyl, n-butyl, Bu), lub grupa sec-butylowa (sec-butylowa, sec-butyl), lub izobutan (2-metylopropan), : grupa tert-butylowa (t-butylowa, t-butyl, But), lub grupa izobutylowa (izobutyl, Bui), lub cykloheksan, : grupa cykloheksylowa,
Zobacz też grupa arylowa grupa acylowa alkilowanie i dealkilowanie
Uwagi
Przypisy
Alkilowa