Trzebiel (tuż po wojnie Trebuła, niem. Triebel, dlnłuż. Trjebule lub Trjebul, 1945-46 Trąby) – wieś i siedziba gminy w województwie lubuskim, w powiecie żarskim, dawniej miasto. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.
Trzebiel leży około 5 km od granicy z Niemcami, przy drodze krajowej nr 12 i autostradzie A18.
W 2009 roku miejscowość liczyła 1347 mieszkańców.
Historia Pierwsza wzmianka historyczna dotycząca miejscowości pochodzi z 1301 roku, choć na pewno powstała ona dużo wcześniej. Do 1337 pozostawało w granicach piastowskiego księstwa jaworskiego, powstałego w wyniku postępującego rozbicia dzielnicowego Polski. W 1318 roku miasto otrzymało przywilej sądowniczy. Od pierwszej połowy XIV w. (pomiędzy 1319 a 1329 r.) do 1765 roku było własnością różnych rodów rycerskich: Hackebornów, Hornów, Bibersteinów i Promnitzów. Od pierwszej połowy XIV w. do 1815 roku było też stolicą trzebielskiego państwa stanowego. Miasto zostało niemal całkowicie zniszczone podczas wojny trzydziestoletniej (1618–1648). Ocalało wówczas zaledwie 180 mieszkańców. W drugiej połowie XIX wieku powstały dwie huty szkła będące największymi miejscowymi zakładami, które w 1924 roku zatrudniały 283 robotników. W 1939 roku w mieście zamieszkiwały 2354 osoby. . Po wojnie utraciło prawa miejskie.
Zabytki Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są: Układ urbanistyczny z XIV–XIX wieku Zamek-pałac, barokowo-renesansowy z XVI–XVII wieku, przebudowany w 1729 roku Wieża mieszkalna „Zameczek”, z początku XIV w., przebudowana w XVI wieku Miejskie mury obronne, fragmenty z XV wieku Ruina baszty wieży miejskiej przy dawnej Bramie Żarskiej z połowy XIV w. Miejsce straceń z pozostałością szubienicy studniowej z XVI wieku Domy, ul. Żarska 11, 13, 15, 16, 20, z XVIII–XIX wieku
inne zabytki: Przyziemie dawnego kościoła parafialnego, z XIV w. Przyziemie dawnego ratusza, z XVI w. Kaplica cmentarna z 1 połowy XIX w. Stacja kolejowa z 1871 r.
Ludzie związani z Trzebielem
Galeria
Przypisy Pierwsza powojenna mapa Polski wydana przez WIG Sztabu Generalnego w roku 1945.
Bank Danych Lokalnych.
Linki zewnętrzne Historia miejscowości
Kategoria:Dawne miasta w województwie lubuskim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XIV wieku