Ubezpieczenie społeczne rolników – system zabezpieczenia emerytalnego utworzony z myślą udzielania wsparcia rolnikom indywidualnym i ich rodzinom w okresie po zakończeniu aktywności zawodowej oraz w przypadku inwalidztwa.

Fundusz finansowany jest ze składek osób ubezpieczonych oraz z dotacji budżetu państwa.

Ubezpieczenie w ramach Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

W ustawie z 1990 r. stwierdzono, że ubezpieczenie obejmuje rolników i pracujących z nim domowników: Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.. Ubezpieczenie realizuje Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego.

Ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu podlega z mocy ustawy: rolnik, którego gospodarstwo obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowych lub dział specjalny; domownik rolnika.

Składka kwartalna za każdego ubezpieczonego wynosiła jedną czwartą emerytury podstawowej. Świadczeniami z ubezpieczenia emerytalno-rentowymi są: emerytura rolnicza lub renta inwalidzka rolnicza; renta rodzinna; emerytury i renty z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin; dodatki do emerytur i rent; zasiłek pogrzebowy.

Emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu rolnikowi, który spełniał łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny – kobiety: 60 lat; mężczyźni: 65 lat; podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 100 kwartałów.

Emerytura rolnicza przysługuje także ubezpieczonemu rolnikowi, który spełniał łącznie następujące warunki: osiągnął wiek 55 lat, jeśli jest kobietą, albo 60 lat, jeśli jest mężczyzną; podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 120 kwartałów; zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej.

Historia Zaopatrzenie emerytalne rolników w świetle ustawy z 1962 r. W ustawie z 1962 r. o zaopatrzeniu emerytalnym rolników i ich rodzin wskazano, że prawo do zaopatrzenia emerytalnego mają właściciele gospodarstw rolnych przejętych w zagospodarowanie lub na własność Państwa: Ustawa z dnia 28 czerwca 1962 r. o przejmowaniu niektórych nieruchomości rolnych w zagospodarowanie lub na własność Państwa oraz o zaopatrzeniu emerytalnym właścicieli tych nieruchomości i ich rodzin..

Warunkiem wypłaty zaopatrzenia było, jeśli: obszar przejętej nieruchomości wynosił ponad 2 ha; dochód z pracy w gospodarstwie stanowił główne źródło jego utrzymania; zadłużenie wobec państwa i spółki wodnej nie przekraczało 75% wartości gruntów wchodzących w skład nieruchomości;

Zaopatrzenie emerytalne obejmowało: Świadczenia pieniężne, w tym: rentę starczą; rentę inwalidzką; rentę rodzinną; zasiłek pogrzebowy. Świadczenia w naturze, w tym: pomoc leczniczą i położniczą; protezowanie; przysposobienie zawodowe; umieszczenie w domu rencistów.

Wysokość renty starczej i renty inwalidzkiej wynosiła miesięcznie: 400 zł – gdy obszar przejętej nieruchomości wynosił ponad 2 ha; 500 zł – gdy obszar przejętej nieruchomości wynosił ponad 5 ha; 600 zł – gdy obszar przejętej nieruchomości wynosił ponad 10 ha.

Nowelizacja ustawy z 1968 r. o rentach za ziemię W ustawie z 1968 r. ustalono, że właściciel nieruchomości może otrzymać świadczenie, jeśli jego gospodarstwo obejmuje co najmniej 5 ha użytków rolnych: Ustawa z dnia 24 stycznia 1968 r. o rentach i innych świadczeniach dla rolników przekazujących nieruchomości rolne na własność Państwa..

Rolnik przekazujący gospodarstwo rolne oraz osiągający wiek emerytalny (mężczyzna 65 lat, kobieta 60 lat) lub będący inwalidą, miał prawo do miesięcznej emerytury w wysokości: 800 zł, jeśli obszar przekazanej nieruchomości obejmował 5–6 hektarów przeliczeniowych użytków rolnych; 900 zł, jeśli obszar przekazanej nieruchomości obejmował 6–7 hektarów przeliczeniowych użytków rolnych; 1000 zł, jeśli obszar przekazanej nieruchomości obejmował 7–8 hektarów przeliczeniowych użytków rolnych; 1100 zł, jeśli obszar przekazanej nieruchomości obejmował 8–10 hektarów przeliczeniowych użytków rolnych; 1200 zł, jeśli obszar przekazanej nieruchomości obejmował ponad 10 hektarów przeliczeniowych użytków rolnych.

Właściwości ustawy z 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym rolników W ustawie z 1977 r. stwierdzono, że wprowadzenie systemu zaopatrzenia emerytalnego dla rolników i ich rodzin: Ustawa z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin.: zapewni zaopatrzenie na starość, oraz na wypadek inwalidztwa tym rolnikom, którzy zwiększając produkcję rolną i sprzedając produkty rolne jednostkom gospodarki uspołecznionej, aktywnie uczestniczą w realizacji programu wyżywienia narodu; stworzy warunki do dalszego rozwoju rolnictwa uspołecznionego, oraz do korzystnej przebudowy struktury indywidualnych gospodarstw rolnych i unowocześniania metod gospodarowania; będzie kolejnym aktem realizacji sojuszu robotniczo-chłopskiego.

Zaopatrzenie emerytalne miało objąć rolników, którzy wytwarzają w prowadzonych przez siebie gospodarstw rolnych produkty rolne, sprzedają je jednostkom gospodarki uspołecznionej i spełniają inne warunki przewidziane w ustawie, a także członków ich rodzin.

Emerytura przysługiwała rolnikowi, który spełniał łącznie następujące warunki: osiągnął wiek: 65 lat mężczyzna i 60 lat kobieta, a jeśli jest kombatantem – 60 lat mężczyzna i 55 lat kobieta; wytwarzał w prowadzonym gospodarstwie rolnym i sprzedał jednostkom gospodarski uspołecznionej produkty rolne o wartości nie mniejsze niż  zł rocznie, przez okres przynajmniej 25 lat mężczyzna i 20 lat kobieta; opłacał składki na fundusz emerytalny rolników; przekazał następcy lub Państwu gospodarstwo rolne, którego wartość nie uległa obniżeniu w okresie ostatnich 5 lat prowadzenia gospodarstwa przed jego przekazaniem, chyba że obniżenie wartości gospodarstwa nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez rolnika.

Podstawą wymiaru emerytury stanowiła średnia roczna wartość produktów rolnych sprzedanych przez rolnika jednostkom gospodarki uspołecznionej z okresu ostatnich 5 lat.

Miesięczna wysokość emerytury wynosiła od 1500 zł do 6500 zł.

Ustawa z 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych W ustawie z 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych stwierdzono, że przepisy obejmują rolników prowadzących gospodarstwa rolne: Ustawa z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin.. Ubezpieczenie było obowiązkowe.

Ubezpieczonemu rolnikowi przysługiwało: świadczenia lecznicze i położnicze, zaopatrzenie w leki, przedmioty ortopedyczne, protezy środki opatrunkowe i pomocnicze, pobyt w domu pomocy społecznej; świadczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych; zasiłki porodowe; zasiłki macierzyńskie; zasiłki rodzinne; zasiłki pielęgnacyjne na dzieci; świadczenia emerytalne i rentowe obejmujące emeryturę, rentę inwalidzką, rentę rodzinną oraz dodatki do emerytury i rent; zasiłki pogrzebowe.

Emerytura przysługiwała rolnikowi, który spełniał łącznie następujące warunki: prowadził gospodarstwo rolne lub pracował w nim przez okres co najmniej 25 lat (kobieta 20 lat); w okresie tym sprzedał jednostkom gospodarki uspołecznionej produkty rolne o wartości nie mniejszej niż odpowiadające równowartości 5 q żyta rocznie z każdego ha przeliczeniowego; przekazał nieodpłatnie następcy lub Państwu gospodarstwo rolne, którego wartość nie uległa obniżeniu w okresie ostatnich 5 lat.

Utworzono Fundusz Ubezpieczenia Społecznego, którego dysponentem uczyniono Zakład Ubezpieczenia Społecznego. Składki na ubezpieczenie społeczne wynosiły rocznie: 1200 zł od każdego ubezpieczonego; 500 zł z każdego pełnego ha przeliczeniowego.

Emerytura lub renta inwalidzka przysługiwała każdemu ubezpieczonemu w podstawowej wysokości, równej najniższej emeryturze pracowniczej.

Przypisy

Kategoria:Rolnictwo w Polsce Kategoria:Ubezpieczenia społeczne w Polsce