Szymon Szewc (Simon z Aten, gr. Σίμων Ἀθηναῖος, σκυτοτόμος; V w. p.n.e.) – był uczniem Sokratesa i „ pracującym filozofem”. Znany jest głównie z relacji podanej w Żywotach i poglądy słynnych filozofów Diogenesa Laertiosa. Wspomniany jest również przez PlutarchaPlutarch, Maxime cum principibus philosopho esse disserendum, 776b i SynezjuszaSynezjusz, Dion, 14; wiadomo, że uczeń Sokratesa, Fedon z Elidy, napisał dialog zatytułowany SzymonDiogenes Laërtius, Lives and Opinions of Eminent Philosophers, ii. 105; Suda, Phaidon.

Wpływ Ksenofont donosi, że ponieważ młodzież nie miała wstępu na Agorę, gromadziła się w okolicznych warsztatachKsenofont, Memorabilia. 4.2.1. Sokrates odwiedzał te sklepy, aby rozmawiać z kupcami, wśród których był Szymon. Szymon spisał te rozmowy, na ile je pamiętał. Były to pierwsze dialogi sokratejskieDiogenes, Żywoty i poglądy słynnych filozofów. Rzeczywiście, doskonałość Szymona w sztuce szewskiej była formą wiedzy, którą Sokrates z Apologii PlatonaPlato, Obrona Sokratesa 22c–e przedstawił jako jedyny przykład prawdziwej wiedzyJ. Sellars, (2003), Simon the Shoemaker and the Problem of Socrates. Classical Philology 98, 207-216..

Pisma Szymona zwróciły uwagę Peryklesa, który zaoferował mu utrzymanie, pod warunkiem, że zamieszka on z nim. Szewc odmówił, argumentując, że nie chce rezygnować z niezależności.

Wielu późniejszych filozofów kojarzyło Szymona z określonym filozoficznym stylem życiaJ. Sellars, (2003), Simon the Shoemaker and the Problem of Socrates. Classical Philology 98, 207-216..

Wydaje się, że cynicy wyidealizowali Szymona. Wśród ocalałych listów cynickich znajduje się kilka fałszywych listów sokratejskich, napisanych w II lub III wieku, w których różni uczniowie Sokratesa, w tym Antystenes, Arystyp i Ksenofont, omawiają filozofię z cynicznego punktu widzenia. Szymon jest opisany w tych listach jako idealna postać cynika. Jeden z tych listów rzekomo pochodzi od samego Szymona i jest skierowany do Arystypa:Słyszałem, że wyśmiewasz naszą mądrość w obecności Dionizego. Przyznaję, że jestem szewcem i wykonuję taką pracę, i podobnie, gdyby to było konieczne, przeciąłbym jeszcze raz rzemyki, aby napomnieć głupców, którzy myślą, że żyją w wielkim luksusie. Antystenes będzie karcił twoje głupie żarty. Piszecie bowiem do niego listy, w których wyśmiewacie się z naszego sposobu życia. Ale niech wystarczy to, co ci powiedziałem żartem. W każdym razie pamiętaj o głodzie i pragnieniu, gdyż są one wiele warte dla tych, którzy dążą do panowania nad sobąSocratic Epistle 12, in A. J. Malherbe, (1977) The Cynic Epistles, A Study Edition. SBL..W dialogu Cataplus Lukiana grupa zmarłych, w tym tyran Megapenthes, dociera do Zaświatów w łodzi Charona. Lukian łączy swojego idealnego cynika, Cyniskusa, z szewcem Micyllusem, który jako jedyny - choć z rezygnacją - akceptuje swój los. Tutaj Lukian podąża za konwencją literacką swoich czasów, łącząc cynika z szewcemR. F. Hock, (1976), Simon the Shoemaker as an ideal Cynic, Greek, Roman and Byzantine Studies 17. 41-53..

Pod wpływem cyników stoicy również czerpali inspirację od Szymona. Mówi się, że Zenon z Kition stworzył zbiór anegdot o KratesieDiogenes Laertios, Żywoty i poglądy słynnych filozofów. Stobajos zachował jedną z nichStobajos. 4.32.21:Zenon powiedział, że Krates siedział w warsztacie szewskim i czytał na głos Protrepictus Arystotelesa, napisany dla Temisona, króla Cypru. Stwierdził on o nim, że nikt nie ma większych korzyści z bycia filozofem, ponieważ miał wielkie bogactwo, aby móc wydawać pieniądze na tę działalność i nadal mieć nienaruszoną reputację. Zenon powiedział, że kiedy Krates czytał, szewc był uważny, ale cały czas szył. Na co Krates powiedział: „Wydaje mi się, Philiscusie, że powinienem napisać dla ciebie Protreptyk, ponieważ widzę, że masz więcej korzyści z bycia filozofem niż człowiek, o którym pisał Arystoteles”.

Historyczność

Wątpliwości Niektórzy uczeni sugerowali, że Szymon był postacią czysto fikcyjnąE. Zeller, (1868), Socrates and the Socratic Schools, trans. O. J. Reichel. Longmans, Green & Co.. Główną podstawą wątpliwości jest fakt pominięcia go w dziełach Platona, Ksenofonta i Arystofanesa – głównych źródeł o Sokratesie. Inni uczeni zwracają uwagę, że brak dowodów istnienia nie jest dowodem na nieistnienieR. F. Hock, (1976), Simon the Shoemaker as an ideal Cynic, Greek, Roman and Byzantine Studies 17. 41-53..

Jeśli rzeczywiście jest postacią fikcyjną, najprawdopodobniej mógł być wymyślony przez Fedona z Elidy w jego dialogu Szymon – z którego zachowało się tylko kilka fragmentówR. F. Hock, (1976), Simon the Shoemaker as an ideal Cynic, Greek, Roman and Byzantine Studies 17. 41-53..

Argumenty za Badania archeologiczne ujawniły pozostałości sklepu w pobliżu Tholos w południowo-zachodnim rogu agory w Atenach, w którym znaleziono duże ilości ćwieków i podstawę garnka z inskrypcją „Szymona” ()D. B. Thompson, (1960), The House of Simon the Shoemaker, Archeology 13, 234-240.. Sceptycy twierdzą, że nie ma pewności, czy to sklep Szymona.

W listach cyników Szymon jest wymieniany przez Antystenesa i Arystypa, a nawet bierze udział w rozmowie. Jednak te listy są późniejszymi dziełami rzymskimiAbraham J. Malherbe, (1977), The Cynic Epistles: A Study Edition. SBL.

W Heraklesie Antystenes odwołuje się do Szymona. Byłoby więc mało prawdopodobne, aby był postacią literacką wykorzystaną przez dwóch wczesnych pisarzy: Antystenesa i Fedona z ElidyR. F. Hock, (1976), Simon the Shoemaker as an ideal Cynic, Greek, Roman and Byzantine Studies 17. 41-53..

W spisie dialogów Szymona u Diogenesa Laertiosa brak porządku, a powtórzenia niektórych tytułów przemawiają przeciwko sfabrykowaniu dziełJ. Sellars, (2003), Simon the Shoemaker and the Problem of Socrates. Classical Philology 98, 207-216..

Prace Według Diogenesa Laertiosa, pisma Szymona były pierwszymi dialogami sokratejskimi. Sugerowano, że wszystkie jego prace mogły zmieścić się na dwóch paginacji StefanaJ. Sellars, (2003), Simon the Shoemaker and the Problem of Socrates. Classical Philology 98, 207-216..

Podobnie jak w przypadku samego Szymona, również podano w wątpliwość prawdziwość tych zaginionych dzieł, ale brak jakiegokolwiek porządku w liście Diogenesa i powtarzanie się niektórych tytułów przemawiają przeciwko jej sfabrykowaniuJ. Sellars, (2003), Simon the Shoemaker and the Problem of Socrates. Classical Philology 98, 207-216..

Diogenes Laertios wymienia trzydzieści trzy rozmowy (dialogi), które znalazły się w jednym tomie. Tytuły jego prac są następujące:

1) O bogach

2) O dobru

3) O pięknie

4) Czym jest piękno

5 i 6) O sprawiedliwości dwa dialogi

7) O tym, że cnoty nie można się nauczyć

8, 9 i 10) O męstwie trzy dialogi

11) O prawie

12) O przywódcach ludu

13) O honorze

14) O poezji

15) O dobrym samopoczuciu

16) O miłości

17) O filozofii

18) O wiedzy

19) O muzyce

20) O poezji

21) Czym jest piękno

22) O nauczaniu

23) O umiejętności prowadzenie rozmów

24) O wydawaniu sądów

25) O bycie

26) O liczbach

27) O staranności

28) O sprawności

29) O chciwości

30) O chełpliwości

31) O pięknie

Jednak ostatnio argumentowano, że Diogenes Laertios miał na myśli raczej to, że Szymon był pierwszym, z którym Sokrates prowadził filozoficzne rozmowyS. Molinelli (2018), 'Simon the Athenian: archaeological, sociological and philosophical remarks on a philosopher-shoemaker', in S. Pickup and S. Waite (eds.), Shoes, Slippers & Sandals: Feet and footwear in Classical Antiquity, Routledge: 133-142, at 140..

Przypisy

Kategoria:Filozofowie starożytnej Grecji Kategoria:V wiek p.n.e.