The Last of Us – amerykański serial dramatyczny o tematyce postapokaliptycznej, stworzony przez Craiga Mazina i Neila Druckmanna dla HBO. Serial, bazujący na wydanej w 2013 roku grze komputerowej studia Naughty Dog pod tym samym tytułem, opowiada o Joelu (Pedro Pascal) – przemytniku podejmującym się eskortowania nastoletniej Ellie (Bella Ramsey) przez postapokaliptyczne Stany Zjednoczone. Poza Pascalem i Ramsey w serialu występują również m.in. Gabriel Luna jako młodszy brat Joela, Tommy, Merle Dandridge jako przywódczyni ruchu oporu, Marlene, i Anna Torv jako partnerka Joela, Tess.
Serial, mający być największą produkcją telewizyjną w historii Kanady, kręcono w Albercie od lipca 2021 do czerwca 2022. Jest to pierwszy serial HBO oparty na grze komputerowej, powstający przy współpracy z Sony Pictures Television, PlayStation Productions, Naughty Dog, The Mighty Mint i Word Games. Na pierwszą serię składać będzie się dziewięć odcinków napisanych przez Mazina i Druckmanna; drugi z nich był też scenarzystą i reżyserem gry. Gustavo Santaolalla, autor muzyki do gier, napisał ją również do serialu.
Premiera pierwszej serii odbyła się 15 stycznia 2023. Druga seria jest nadawana od 13 kwietnia 2025.
Obsada i postacie Główna
Pedro Pascal jako Joel, ocalały z apokalipsy nawiedzany przez wydarzenia z przeszłości, który podejmuje się zadania przemycenia nastoletniej dziewczyny poza strefę kwarantanny, a następnie podróżuje z nią przez Stany Zjednoczone. Po zakończeniu prac nad drugą serią The Mandalorian Pascal otrzymał kilka propozycji od dużych stacji telewizyjnych, ostatecznie decydując się na udział w The Last of Us. Jego gaża za odcinek może wynosić nawet 600 tys. USD, co czyni go jednym z najlepiej opłacanych amerykańskich aktorów telewizyjnych. Widział wcześniej, jak jego siostrzeniec gra w The Last of Us i stwierdził wtedy, że postać Joela jest „imponująca”. Obawiając się, że zbytnia znajomość gry może wpłynąć na jego postrzeganie postaci, zdecydował się „zachować zdrowy dystans”, pozwalając, żeby to showrunnerzy decydowali o charakteryzacji Joela. Bella Ramsey jako Ellie, czternastolatka przejawiająca opór i złość, potrzebująca jednak bliskości i przynależności. Jest odporna na infekcję powodowaną przez Cordyceps, mogąc stanowić klucz do stworzenia lekarstwa na nią. Zgodnie z tym, jak przedstawiono ją w grach, jest lesbijką. Ramsey o angażu dowiedziała się na planie innego projektu; stwierdziła, że udział w The Last of Us jest „najważniejszym, co do tej pory zrobiła”. Po obsadzeniu jej w roli Ellie zachęcano ją, żeby nie grała w gry, co mogło wpłynąć na jej występ. Zapoznała się z nimi jedynie w formie fragmentów zapisów rozgrywki na YouTubie „żeby wiedzieć, z czym to się je”.
Drugoplanowa Gabriel Luna jako Tommy, młodszy brat Joela i były żołnierz, nie porzucający optymizmu i nadziei na lepszy świat. Luna został poproszony o udział w castingu około miesiąca po obsadzeniu Pascala i Ramsey. Znał już sposób pracy Craiga Mazina i producent wykonawczej Carolyn Strauss, wcześniej pracował też przy Detektywie HBO. Tydzień po wysłaniu swojego nagrania Mazin, Strauss i Neil Druckmann zaproponowali mu rolę Tommy’ego, którzy od razu mieli stwierdzić, że „to ten”. Podczas produkcji serialu sprezentowano mu playstation 5, żeby mógł zagrać w gry i zapoznać się z postacią. Anna Torv jako Tess, ocalała i towarzyszka Joela w przemytniczej działalności. Merle Dandridge jako Marlene, przywódczyni Świetlików – ruchu oporu przeciwko wojskowym. Dandridge wcielała się w tę postać również w grze.
Gościnna Nico Parker jako Sarah, córka Joela John Hannah jako Dr Neuman, epidemiolog występujący w prologu, opowiadający w talk-show w 1968, o mrówkach zakażonych przez grzyby; postać wymyślona na potrzeby serialu. Murray Bartlett jako Frank, surwiwalista żyjący z Billem w odizolowanym miasteczku. Bartlett nie znał gier, ale zainteresował go scenariusz serialu. Po otrzymaniu angażu zapoznał się z nimi, stwierdzając, że są bardzo filmowe, chwaląc ich postacie, narrację i tematykę. Nick Offerman jako Bill, surwiwalista mieszkający z Frankiem. Pierwotnie rolę otrzymał Con O’Neill, ale wobec przeciągających się prac nad serialem musiał zrezygnować z udziału w nim, mając inne zobowiązania zawodowe. Melanie Lynskey jako Kathleen, przywódczyni buntowników z Kansas City; postać wymyślona na potrzeby serialu Storm Reid jako Riley Abel, osierocona dziewczyna dorastająca w postapokaliptycznym Bostonie, przyjaciółka Ellie. Przed castingiem nie znała gier, o opinię o nich poprosiła rodzinę i znajomych. Jeffrey Pierce jako Perry, buntownik ze strefy kwarantanny; Pierce w grach wcielał się w Tommy’ego. Postać wymyślona na potrzeby serialu, według Pierce’a „mająca duży wpływ na rzeczy”, które przedstawiono w grze. Lamar Johnson jako Henry Burrell, ukrywający się przed buntownikami z Kansas City wraz ze swoim bratem Samem; w grze postać ta pojawia się w Pittsburghu Keivonn Woodard jako Sam Burrell, głuchoniemy, uzdolniony artystycznie młodszy brat Henry’ego Graham Greene jako Marlon, mężczyzna mieszkający w dziczy Wyoming wraz z żoną; postać stworzona na potrzeby serialu Elaine Miles jako Florence, żona Marlona; postać stworzona na potrzeby serialu Ashley Johnson jako Anna, samotna kobieta zmuszona urodzić dziecko w przerażających okolicznościach. W grach Johnson wcielała się w Ellie. Troy Baker jako James, starszy grupy osadników. W grach Baker wcielał się w Joela, a Jamesa grał Reuben Langdon. Rutina Wesley jako Maria, przywódczyni osady Jackson i żona Tommy’ego. Scott Shepherd jako David, przywódca sekty kanibali.
Historia projektu Wstępny rozwój
Po premierze gry The Last of Us podjęto próby zrealizowania dwóch filmów na jej podstawie. Pierwszy, pełnometrażowy, został napisany przez scenarzystę gry Neila Druckmanna, a jego producentem miał być Sam Raimi, projekt jednak nie został zrealizowany. Druga ekranizacja, w formie krótkometrażowej animacji od studia Oddfellows, została skasowana przez Sony. W marcu 2020 ogłoszono, że do zrealizowania adaptacji w formie serialu przymierza się HBO, a przedstawiać ma ona wydarzenia z gry, być może częściowo adaptując również wątki z jej kontynuacji, The Last of Us Part II (2020). Do pomocy Druckmannowi wybrany został Craig Mazin, podobnie jak on pełniący funkcję scenarzysty i producenta wykonawczego. Dodatkowymi producentami zostali Carolyn Strauss i prezes studia Naughty Dog, Evan Wells. Na kompozytora wybrano Gustava Santaolallę, odpowiedzialnego również za muzykę do gier. The Last of Us zapowiedziano jako współprodukcję Sony Pictures Television, PlayStation Productions i Naughty Dog; jest to też pierwszy serial telewizyjny produkowany przez PlayStation Productions. Tworzony jest pod szyldem firmy Bear and Pear Productions.
W czerwcu 2020 ogłoszono, że Johan Renck, który współpracował wcześniej z Mazinem przy Czarnobylu (2019), zostanie producentem wykonawczym i wyreżyseruje pilotażowy odcinek. W listopadzie zrezygnował z zaangażowania w serial ze względu na konflikt harmonogramów, ponieważ produkcja The Last of Us przeciągała się w związku z pandemią Covidu-19. HBO dało serialowi zielone światło 20 listopada 2020. Na kolejnych producentów wybrano wtedy Asada Qizilbasha i Cartera Swana z PlayStation Productions, a Word Games dołączyło jako firma producencka. W styczniu 2021 współproducentem została firma Mighty Mint, a na reżysera pilota wybrano Kantiemira Bałagowa. Bałagow był zainteresowany zekranizowaniem gry od kilku lat i wyreżyserował kilka odcinków, jednak w październiku 2022 przyznał, że porzucił projekt rok wcześniej ze względu na różnice artystyczne, a nakręcony przez niego materiał nie zostanie wykorzystany w serialu. W lutym 2021 kolejnym producentem została Rose Lam.
Według Kanadyjskiej Gildii Reżyserów (DGC), preprodukcja serialu w Calgary rozpoczęła się 15 marca 2021, a Mazin przybył na miejsce w maju. W kwietniu 2021 poinformowano, że część odcinków wyreżyserują Ali Abbasi i Jasmila Žbanić. W lipcu Mazin ogłosił, że na pierwszą serię składać będzie się dziesięć odcinków i konieczne będzie zatrudnienie jeszcze dwóch reżyserów; w listopadzie 2022 potwierdzono ostatecznie, że pierwsza seria będzie liczyć dziewięć odcinków. W lipcu 2021 DGC poinformowała, że jednym z reżyserów będzie Peter Hoar, jako następnych ujawniono Mazina (sierpień), Druckmanna (wrzesień) i Lizę Johnson oraz Jeremy’ego Webba (styczeń 2022). W lutym 2022 Druckmann potwierdził, że wyreżyserował jeden z odcinków, co pozwoliło mu nabrać doświadczenia, które może wykorzystać przy reżyserowaniu gier. Operator Nadim Carlsen, często współpracujący z Abbasim, przyznał, że pracował przy dwóch odcinkach. Za choreografię pierwszej serii odpowiadał Paul Becker, a projekt protez, w tym wygląd zarażonych, opracował Barrie Gower. W tworzenie serialu zaangażowane jest również zajmujące się efektami specjalnymi studio DNEG.
The Last of Us ma być największą produkcją telewizyjną, jaką kiedykolwiek zrealizowano Kanadzie, a zyski, jakie ma ona przynieść Albercie, szacuje się na ponad 200 mln CAD. Według Damiana Pettiego, przewodniczącego kanadyjskiego związku artystów IATSE 212, budżet serialu przekracza 10 mln CAD za odcinek; inne źródła sugerują, że koszt pojedynczego odcinka bliższy jest 15 mln CAD. Według byłego premiera Alberty, Jasona Kenneya, HBO na produkcję serialu może wydawać rocznie nawet 200 mln CAD. Petti i komisarz Calgary ds. filmów Luke Azevedo stwierdzili, że producenci zdecydowali się na Albertę prawdopodobnie częściowo ze względu na wprowadzone w 2021 prawo zmieniające limit ulg podatkowych. IATSE 212 poinformowało, że realizacja serialu w prowincji o 30% zwiększyła zatrudnienie i członkostwa w związku, a pracuje przy nim pięciu scenografów i setki specjalistów technicznych. Według Kenneya, wyprodukowanych może zostać nawet osiem serii; Mazin zasugerował, że jeżeli pierwsza zostanie pozytywnie oceniona, niewykluczone jest stworzenie drugiej. Druckmann ujawnił, że serial pierwsza będzie pokrywała się z wydarzeniami z pierwszej części gry.
Druckmann przyznał, że serial będzie znacznie mniej brutalny niż gra. Już na wczesnym etapie wraz z Mazinem stwierdzili, żeby w adaptacji pozostawić wyłącznie niezbędne sceny przemocy; w grze przemoc stanowiła środek wyrazu pozwalający rozwinąć postać i utożsamić się graczowi z nią, ale w pasywnym medium takim jak serial cel ten można osiągnąć innymi sposobami. Na potrzeby serialu zmieniono również charakterystykę Joela, który jako mężczyzna w średnim wieku, przez długi czas posługujący się bronią palną, ma problemy ze słuchem, a ze względu na liczne podróże zmaga się z bólem kolan. Zmiany te również wynikają ze specyfiki obu mediów – w grze komputerowej realistyczne oddanie wieku Joela mogłoby negatywnie wpływać na rozgrywkę.
Casting mały|upright=0.64|Pedro Pascal i Gabriel Luna na planie zdjęciowym serialu (2021)