mały|Wenus z Milo w Luwrze jest uważana za klasyczną wizję pięknahttps://timesmachine.nytimes.com/timesmachine/1922/04/29/103588246.pdf., jednak jeden z ekspertów stwierdził, że jej „niemal matroniczna reprezentacja” miała raczej oddawać „imponujący wygląd” niż „idealne piękno kobiety”. Atrakcyjność fizyczna – zakres, w jakim cechy fizyczne danej osoby są uważane za estetyczne lub piękne. Termin ten często zakłada atrakcyjność seksualną lub pożądanie, ale może być również odrębny od któregokolwiek z nich. Istnieje wiele czynników, które wpływają na atrakcyjność jednej osoby dla drugiej, a aspekty fizyczne są jednym z nich. Atrakcja fizyczna zawiera w sobie uniwersalne percepcje wspólne dla wszystkich kultur ludzkich, takie jak symetria twarzy, uwarunkowania społeczno-kulturowe oraz osobiste preferencje unikalne dla danej jednostki.

Wygląd jest jednym z ważniejszych czynników, decydujących o zachowaniu wobec drugiej osoby. Wpływa także na przypisywanie ludziom określonych cech osobowości oraz sposób przewidywania ich zachowań w przyszłości.

Wyobrażenie o cechach urodziwej i brzydkiej osoby pojawiające się w umyśle sprawia, że nieświadomie modyfikujemy swoje zachowania tak, aby potwierdzić owo wyobrażenie. Staje się to jedną z przyczyn spełniania się tych oczekiwań.

mały|Francuska pocztówka z lat 1910. z orientalizującą sceną Atrakcyjność fizyczna jest silną determinantą sympatii i lubienia, obok podobieństwa, szczerości, częstości kontaktów i innych. Odgrywa ważną rolę zwłaszcza w początkowych fazach tworzenia się związków. Dotyczy to miłości, ale także przyjaźni.

Obiektywność pojęcia urody Część osób jest przekonana, że oceniając urodę człowieka odwołuje się do indywidualnych preferencji i wyobrażeń. W związku z tym próby opisania cech wyglądu, które są trwale związane z atrakcyjnością fizyczną nie mają sensu.

Okazuje się jednak, że w większości przypadkówM.R. Cunningham, A.R. Roberts, A.P. Barbee, P.B. Druen, C-H. Wu, Their ideas of beauty are, on the whole, the same as ours: Consistency and Variability in the cross-cultural perception of female physical attractiveness, „Journal of Personality and Social Psychology”, 1995, 68, 261-279. ludzie trafnie oceniają to, czy dana osoba (np. na fotografii) będzie się innym podobać. Oznacza to, że ludzie znają „wzorzec urody”, obowiązujący i powszechny w danej kulturze w danym czasie. Metaanaliza badań przeprowadzonych na przestrzeni 67 lat wykazała również wysoką (objaśniającą 88% wariancji, r² = 0,94) zgodność międzykulturową.

Ponadto indywidualne preferencje w zakresie atrakcyjności fizycznej są bardzo podobne i wykazują wiele cech wspólnych. Pewni mężczyźni podobają się zarówno mężczyznom, jak i kobietom, a kobiety wyglądające w określony sposób podobają się także obu płciom. Oznacza to, że wzory kobiecej i męskiej urody są powszechne w danej społeczności – znakomita większość jej członków zgadza się co do tego, jaka osoba uchodzi za atrakcyjną. Odziedziczalność atrakcyjności fizycznej szacuje się na 50–70%Mitchem, D.G., Purkey, A.M., Grebe, N.M. et al. Estimating the Sex-Specific Effects of Genes on Facial Attractiveness and Sexual Dimorphism. Behav Genet 44, 270–281 (2014). https://doi.org/10.1007/s10519-013-9627-5., a do jej trafnej oceny wystarczają 33 milisekundySouth Palomares, J.K., & Young, A.W. (2018). Facial First Impressions of Partner Preference Traits: Trustworthiness, Status, and Attractiveness. Social Psychological and Personality Science, 9(8), 990–1000. https://doi.org/10.1177/1948550617732388..

Wzór męskiej urody mały|Adonis odrestaurowany i uzupełniony przez Francois Duquesnoy, wcześniej w kolekcji kardynała Mazarina (Muzeum Luwru). Istnieją cechy wyglądu trwale związane z atrakcyjnością fizyczną. Powtarzają się one we wszystkich kulturach i nie zmieniają się ze względu na epokę – to cechy uniwersalne. Ludzie z różnych kultur trafnie oceniają atrakcyjność przedstawicieli innych ras (np. przedstawionych na zdjęciach). Jednak pewne cechy wyglądu związane są z atrakcyjnością jedynie w określonej kulturze lub w określonej epoce.

Wzór męskiej atrakcyjności zmienia się wolniej w porównaniu ze wzorcem urody kobiecej. Mężczyzna atrakcyjny w jednej kulturze będzie prawdopodobnie postrzegany jako atrakcyjny w innej. Osiemdziesiąt lat temu i dzisiaj bardzo podobni mężczyźni uchodzili za przystojnych.

Cechy wyglądu związane z atrakcyjnością fizyczną mężczyzny: Symetryczna twarz i symetryczne ciało – asymetria ciała i twarzy może być informacją o chorobach. Wiadomo także, że wraz z wiekiem rośnie asymetria budowy ciała – twarze i ciała ludzi starych są znacznie bardziej asymetryczne niż młodych. Czysta, zdrowa skóra – oznaka zdrowia. WzrostPierce C.A. 1996; Cunningham, M.R. 1990; Pawlowski B, Dunbar RI, Lipowicz A 2000. – jest silnie skojarzony z autorytetem; na przykład mężczyzna przedstawiony jako „profesor Kowalski” wydaje się ludziom wyższy (przeciętnie o 6 cm) niż mężczyzna przedstawiony jako „pan Kowalski”. Kobiety wydają się być bardziej wrażliwe na postawę wyprostowaną niż na wzrost, chociaż oba są elementami atrakcyjności. Wydaje się to wiązać z preferencją dla mężczyzn, którzy poprzez swoją postawę prezentują pewność siebie, siłę fizyczną i dużą wytrzymałość. Niedawne badania wykazały, że kobietom bardziej podobają się mężczyźni średniego wzrostu, gdy biorą pod uwagę długoterminowe zaangażowanie, podczas gdy przy podejściu krótkoterminowym preferowani są mężczyźni wyżsiSohn, E. Health, Nov2005, Vol. 19 Issue 9.. Preferencje kobiet zależą również od fazy cyklu miesiączkowego, przy czym wyżsi mężczyźni wydają się im bardziej atrakcyjni w czasie dni płodnych. Niska różnica między talią i biodrami oraz duża różnica między talią a barkami – wąskie biodra w stosunku do talii, a także węższe niż barki związane są z obecnością męskiego hormonu płciowego – testosteronu. Zdrowe zęby – cechy twarzy mężczyzny, które sugerują jego dojrzałość, zdrowie i dominację kojarzone są z atrakcyjnością. Duży podbródek – zarysowuje się w okresie dojrzewania. Płaski brzuch. Jędrne pośladki. Wyraziste oczy. Pierwsze dwie cechy wyglądu są uniwersalne, związane z atrakcyjnością we wszystkich kulturach, u obu płci.

Wykazano, że kobiety preferują bardziej umięśnionych mężczyzn w czasie dni płodnych cyklu miesiączkowego, a mężczyzn o bardziej „kobiecych” cechach w trakcie reszty cyklu. To zróżnicowanie przemawia za hipotezą, która zakłada ewolucyjną korzyść dla kobiet, które raczej wybierają na ojców mężczyzn, którzy są bardziej umięśnieni niż nawet najlepszych opiekunów.

Jeśli wszystkie inne cechy wyglądu pozostają bez zmian, to na atrakcyjność fizyczną mężczyzny nie mają wpływu: włosy (kolor, gęstość ani długość), usta, zarost, wielkość mięśni ani rozmiar penisa. Pewne badania sugerują, że pot mężczyzny może pełnić rolę feromonu. Niekiedy spotyka się przekonanie, że dłonie mężczyzny są ważnym atrybutem atrakcyjności, brak jednak systematycznych badań, które potwierdziłyby to mniemanie.

Wzór urody kobiecej mały|Gal Gadot, najseksowniejsza kobieta 2017 roku według FHM mały|Długie nogi, zaokrąglone biodra, wyraźne piersi, symetryczne ciało i twarz – czynniki silnie skorelowane z urodą kobiety

Kultura zachodnia Cechy wyglądu kobiety związane z postrzeganiem jej jako atrakcyjnej fizycznie: Zgrabne pośladki – tę część kobiecego ciała większość mężczyzn uważa za najatrakcyjniejszą. Symetryczna twarz i symetryczne ciało. Znaczenie może mieć, że u kobiet asymetria części ciała (związana z objętością tkanek miękkich) jest najmniejsza w trakcie owulacji. Czysta, zdrowa skóra – gładka bez pryszczy czy wyprysków, bez zmarszczek, łupieżu itp. Mężczyźni we wszystkich (lub prawie wszystkich) kulturach preferują kobiety o jaśniejszej skórze od przeciętnej. Długie nogi – w dziecięcych proporcjach budowy ciała nogi są znacząco krótsze w stosunku do tułowia niż u ludzi dorosłych; jedna z hipotez głosi, że jest to związane z częstymi upadkami dzieci, w związku z czym krótkie nogi łagodzą skutki takich upadków; wydłużenie się kończyn w stosunku do tułowia pojawia się w okresie dojrzewania, zatem długie nogi są objawem dojrzałości płciowej, co jest postrzegane jako atrakcyjne. Zaokrąglone biodra – badacze odkryli, że dla postrzeganej atrakcyjności ważny jest stosunek obwodu talii do obwodu bioder (WHR), nie zaś sama szerokość bioder; za najatrakcyjniejsze uważane są kobiety, których WHR wynosi 0,7; znaczne odstępstwa od tej wartości obniżały atrakcyjność fizyczną. Mimo że Miss Ameryki jest z roku na rok coraz szczuplejsza, to proporcje talii do bioder pozostają od kilkudziesięciu lat niezmienione; także pierwsze operacje plastyczne polegały m.in. na usuwaniu dolnych żeber w celu poprawienia wcięcia w talii; kobiece proporcje budowy bioder związane są z ilością żeńskich hormonów płciowych produkowanych przede wszystkim przez jajniki – estrogenów; wcięcie w pasie rośnie wraz ze stężeniem tych hormonów w okresie dojrzewania; kobiety o takich proporcjach mają także mniej poronień, mniej kłopotów z zajściem w ciążę, rzadziej chorują na nowotwory jajników i piersi oraz szybciej dojrzewają; prawdopodobnie więc postrzeganie jako atrakcyjnego takiego właśnie ciała kobiety przyczyniało się do sukcesu reprodukcyjnego (zobacz więcej: sekcja Interpretacje). Kobieta z nadmiernie podniesionym poziomem męskich hormonów płciowych – androgenów może mieć problemy z trądzikiem, a także mieć męski typ owłosienia (m.in. włosy w okolicy brody).. Takie cechy sprawiają, że kobieta jest ogólnie postrzegana jako mniej atrakcyjna fizycznie. Młodość – atrakcyjna kobieta to młoda kobieta; wszelkie cechy wyglądu i zachowania, które związane są z młodością: sprężysty krok, różowa skóra bez zmarszczek, błyszczące oczy, lśniące włosy, wigor – podnoszą atrakcyjność. Przeciętna twarz – badania dowiodłyETCOFF, N. (1994). Beauty and the beholder. Nature (Lond) 368, 186-187.ENQUIST, M & GHIRLANDA, S. (1998). The secret of faces. Nature (Lond) 394, 826-827., że najbardziej atrakcyjne są twarze typowe, bliskie przeciętnym wymiarom. Np. jeśli 32 zdjęcia różnych twarzy nałoży się na siebie i w ten sposób wypreparuje „przeciętną twarz”, to będzie ona najprawdopodobniej oceniana jako ładniejsza niż te wszystkie, które się na nią złożyłyJ.H. Langlois, L.A. Roggman, L. Musselman, What is average and what is not average about attractive face? „Psychological Science” 1994, 5, 214-220.. O tym, że twarze typowe są atrakcyjne, świadczy także fakt o wiele częstszego mylenia między sobą twarzy ładnych niż brzydkich. Brzydkim można być na wiele sposobów, zaś urodziwe twarze są do siebie bardzo podobne. Skłonność do postrzegania jako atrakcyjnych cech o przeciętnym nasileniu dotyczy nie tylko twarzy. Skrajne natężenie jakiejś cechy lub jej zupełna nieobecność obniża atrakcyjność. W genetyce pojęciem oznaczającym dobieranie się zwierząt w pary z preferencją dla przeciętności jest koinofilia. Z kolei badanie przeprowadzone przez Davida Perretta wskazuje na to, że przeciętność niekoniecznie musi dawać najlepszy obraz tego, co najbardziej atrakcyjne; okazało się, że najbardziej atrakcyjne kobiety różnią się nieznacznie pewnymi cechami od średniej populacyjnej. Cechy, które je wyróżniają, to: mniej wydatne szczęki, oczy większe w proporcji do całej twarzy oraz mniejsza odległość od ust do podbródka. Jest to wygląd twarzy wyglądającej na młodszą niż przeciętnaLANGLOIS, J.H. & ROGGMAN, L. (1990). Attractive faces are only average. Psychol. Sci. 1, 115-121. i to stwierdzenie jest prawdopodobnie prawdziwe również dla innych kultur. Najbardziej atrakcyjne kobiety posiadają również mniejsze nosy. Gęste włosy – łysienie jest u mężczyzn cechą dominującą, u kobiet zaś recesywną. Gęste włosy odczytywane mogą być jako oznaka „pełnej kobiecości”, podobnie jak łysienie może być oznaką męskości – zarówno mężczyźni łysi, jak i gęsto owłosieni mogą być postrzegani jako atrakcyjni.