Wadżda (arab. وجدة, Waǧda; marok. arab. Wežda; fr. Oujda) – miasto w północno-wschodnim Maroku, w pobliżu granicy z Algierią, na północnym stoku Atlasu Tellskiego, siedziba Regionu Wschodniego. W 2024 roku liczyło ok. 506 tys. mieszkańców. Ośrodek przemysłu spożywczego, chemicznego, metalurgicznego, cementowego i drzewnego. Węzeł drogowy, międzynarodowy port lotniczy. Muzeum etnograficzne, wielki meczet z XII wieku.
Historia Wadżda została założona w X wieku przez Berberów. Na przestrzeni wieków była przedmiotem licznych sporów terytorialnych i przechodziła pod panowanie wielu mocarstw i dynastii. W XIII i XIV wieku była okupowana przez Abdalwadydów z Tilimsanu, a od 1727 roku do początków XIX wieku jako jedyne miasto współczesnego Maroka znajdowała się pod panowaniem Turcji osmańskiej. Na przełomie XIX i XX wieku miasto było dwukrotnie zdobywane przez Francuzów – po raz ostatni w 1912 roku, kiedy na stałe przyłączono je do francuskiego protektoratu. W późniejszych latach, ze względu na odległość od władz w Rabacie i bliskość algierskiej granicy Wadżda cieszyła się opinią miasta niespokojnego i dysydenckiego – na początku lat 60. doszło tu nawet do wojny przygranicznej, a w latach 80. przez miasto przetoczyła się fala strajków studenckich. Krótkotrwały rozkwit miasta nastąpił po przywróceniu przez Maroko stosunków dyplomatycznych i otwarciu granicy z Algierią w 1988 roku, jednak wymianę handlową i kulturową skutecznie zatrzymało ponowne zamknięcie granicy po wybuchu wojny domowej w Algierii.
Demografia Zmiany liczby mieszkańców na przestrzeni lat: 676 000 (1994) 434 000 (2004) 494 252 (2014)
Ludzie związani z Wadżdą
Współpraca Miejscowości partnerskie: Aix-en-Provence, Francja Dżudda, Arabia Saudyjska Jouy-le-Moutier, Francja Lille, Francja Molenbeek-Saint-Jean, Belgia Oran, Algieria Sevran, Francja Syrta, Libia Trowbridge, Wielka Brytania
Przypisy
Bibliografia
Wilczyński, Piotr L., Osadnictwo miejskie Maroka, (w:) Kiniorska I., Sala S. (red.), Rola geografii społeczno-ekonomicznej w badaniach geograficznych, t. II, Nauki geograficzne w badaniach regionalnych, IG AŚ i PTG, Kielce 2007, s. 49-56.
Kategoria:Miasta w Maroku Kategoria:Wadżda