thumb|Ul. M. Reja 9 thumb|Punktowiec Ulica Mikołaja Reja – ulica we Wrocławiu przebiegająca przez osiedla Plac Grunwaldzki oraz Ołbin. Łączy ulicę Marii Skłodowskiej-Curie z ulicą Bolesława Prusa. Do ulicy przypisana jest droga gminna o długości 1.062 m oraz działki o statusie drogi wewnętrznej i rezerwy. Ulica przebiega przez dwa obszary historycznego układu urbanistycznego podlegające ochronie w ramach gminnej ewidencji zabytków: Placu Grunwaldzkiego oraz Przedmieścia Piaskowego. Przy ulicy i w najbliższym sąsiedztwie znajdują się między innymi obiekty wpisane do gminnej ewidencji zabytków.
Położenie Ulica Mikołaja Reja położona we Wrocławiu przebiega przez dwa osiedla: Plac Grunwaldzki w południowym jej odcinku począwszy od ulicy Szczytnickiej i ulicy Marii Skłodowskiej-Curie do ulicy Henryka Sienkiewicza oraz Ołbin w północnym jej odcinku biegnącym od ulicy Henryka Sienkiewicza do ulicy Bolesława Prusa, w dawnej dzielnicy Śródmieście. Część miasta, przez którą przebiega ulica, zaliczana jest do obszarów zabudowy śródmiejskiej, z dużym stopniem wykorzystania terenu oraz z dużą gęstością zaludnienia. Charakterystycznymi cechami takiej zabudowy jest blok urbanistyczny w postaci kwartału zabudowy, z ciągłymi pierzejami wzdłuż ulic i placów. Występują tu także licznie ważne obiekty i obszary publiczne oraz komercyjne. Teren ten charakteryzuje się także wyjątkowo korzystnym lub bardzo dobrym dostępem do infrastruktury komunikacyjnej, a na głównych przecznicach jakimi są ulica Szczytnicka, ulica Marii Skłodowskiej-Curie, ulica Henryka Sienkiewicza oraz ulica Nowowiejska, znajdują się przystanki tramwajowe i przystanki autobusowe dla linii komunikacyjnych w ramach wrocławskiej komunikacji miejskiej.
Historia Ulica powstawała etapami. Najstarszy odcinek od dzisiejszej ulicy Grunwaldzkiej do ulicy Henryka Sienkiewiczawytyczono w 1893 r., a już rok później, w 1894 r., za patronkę ulicy przyjęto św. Jadwigę. Następnie ulicę przedłużano w obu kierunkach. Do 1905 r. nowy odcinek ulicy sięgnął ulicy Nowowiejskiej, a w kolejnych latach droga została przedłużona zarówno w kierunku południowym, jak i północnym, między innymi w 1908 r. zaplanowano jej przedłużenie do obecnej ulicy Gdańskiej. Przed powstaniem ulicy istniała już zbudowana w 1890 r. szkoła pod obecnym numerem 3 na rogu z ulicą Grunwaldzką. Przy ulicy powstała następnie zwarta zabudowa pierzejowa zdominowana przez kamienice czynszowe przeznaczone na budynki mieszkalne, którą w większości zakończono do około 1911 r. Obejmowała między innymi zachowany zespół kamienic zbudowany na początku XX wieku. Powstał on na podstawie projektu J. Justa, w tym dom własny nr 36 i inne jak np. nr 35, 46. Pod numerem 40 powstała kamienica J. Friesego, a pod nrem 47 H. Goedickego. Pojedyncze obiekty powstawały jeszcze w 1925 r. Po wojnie oceniano tę zabudowę jako solidną.
W wyniku działań wojennych prowadzonych podczas oblężenia Wrocławia w 1945 r. pod koniec II wojny światowej część zabudowy uległa zniszczeniu, choć zniszczenia w tej części miasta były w porównaniu choćby z dzielnicami południowymi i zachodnimi znacznie mniejsze. Także budynek szkoły był częściowo zniszczony i po pracach naprawczych szkołę podstawową nr 54 otwarto w 1952 r. Po uporządkowaniu ruin, a pozostawieniu nadającej się do użytkowania zabudowy przedwojennej powstały stosunkowo nieduże wolne tereny przeznaczone następnie do zabudowy. Przy ulicy Mikołaja Reja 48, 50, 52 zbudowano w latach 50. XX wieku budynek mieszkalny połączony z istniejącą pierzeją przedwojenną. Do takich terenów przy ulicy Mikołaja Reja należały także działki pod numerami 21 i 39-41 oraz przy dwóch narożnikach ulicy Grunwaldzkiej. Pierwsza nowa zabudowa powstała dla Wrocławskiej Spółdzielni Mieszkaniowej w ramach budowy zespołu budynków mieszkalno-usługowych przy ulicy Górnickiego. Przy ulicy Mikołaja Reja w ramach tej zabudowy powstały w 1961 r. budynki przy ulicy Henryka Sienkiewicza 74-92 oraz przy ulicy Mikołaja Reja 42-44. Później powstała także zabudowa narożników południowych ulicy Henryka Sienkiewicza. U zbiegu z ulicą Marii Curie-Skłodowskiej w 1967 r. urządzono plac targowy. W 1968 r. zbudowano zespół trzech budynków punktowych pod numerami 4, 6 i 8 projektu Marii Molnickiej. Pierwszy z nich należał ówcześnie do Dyrekcji Lasów Państwowych a dwa pozostałe do miasta. W plebiscycie Słowa Polskiego otrzymały one wówczas tytuł Mistera Wrocławia. W latach późniejszych pojawiła się także zabudowa plombowa, między innymi budynek pod numerami 2a-2f z 1992 r. projektu C. Matuszewskiego.
Pośród współczesnych inwestycji w rejonie ulicy Mikołaja Reja można wymienić między innymi realizowaną w latach 2014–2016 w miejscu zlikwidowanego targowiska budowę budynku o funkcji biurowca nazwanego Nobilis Business House. Inne nowopowstałe budynki to przykładowo blok sportowy przy szkole, budowany w latach 2021-2023 budynek handlowo-usługowy Reja 55, czy przedsięwzięcie Ogrody Reja pod numerem 74.
Nazwy W swojej historii ulica nosiła następujące nazwy: Hedwigstrasse, od 1894 r. do 1945 r. Kleine Fürsten Strasse, fragment w rejonie ulicy Marii Skłodowskiej-Curie, po wojnie ulica Płowiecka, która obecnie nie istnieje; jej zachowany fragment włączony jest do ulicy Mikołaja Reja ulica św. Jadwigi, od 1945 r. do 1946 r. (prawdopodobnie nieoficjalnie) ulica Mikołaja Reja, od 1945 r. / 1946 r. Pierwotna nazwa niemiecka – Hedwigstrasse – upamiętniała św. Jadwigę. Współczesna nazwa ulicy – ulica Mikołaja Reja – została nadana przez Zarząd Miejski i ogłoszona w okólniku z dnia 15.11.1945 r.. Upamiętnia ona Mikołaja Reja, pisarza doby renesansu. Można także wspomnieć, iż nazwy związane z luminarzami literatury polskiej doby renesansu nadano także położonym w pobliży innym ulicom jak np. ulica Łukasza Górnickiego i ulica Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego.
Układ drogowy Ulica biegnie od jej skrzyżowania z ulicami: Szczytnicką, Marii Curie-Skłodowskiej oraz Władysława Nehringa, Benedykta Polaka i Ładnej do łącznika przypisanego do ulicy Bolesława Prusa. Ulica łączy się z następującymi ulicami:
+ Drogi powiązane powiązanie droga nr drogi foto objaśnienia kontynuacja ulica Władysława Nehringagminna 105214D Benedykta Polakagminna 105243D skrzyżowanie ulica Szczytnickagminnatorowisko tramwajowe 105340D ul. M. Skłodowskiej-Curiegminnatorowisko tramwajowe 105264D ulica Ładnagminna 105192D skrzyżowanie ulica Grunwaldzkagminna 105150D 160px w lewo skrzyżowanie ulica Henryka Sienkiewiczagminnatorowisko tramwajowe 105330D 160px w lewo i dół zdjęcia włączenie do drogi publicznej ulica Chemicznawewnętrzna nie dotyczy skrzyżowanie ulica Nowowiejskagminnatorowisko tramwajowe 105329D skrzyżowanie ulica Walecznychgminna 105297D włączenie do drogi publicznej sięgaczwewnętrzna nie dotyczy kontynuacja ulica Bolesława Prusa – łącznikwewnętrzna nie dotyczy
Droga Ulica Mikołaja Reja jest drogą publiczną, której nadano kategorię drogową – droga gminna, klasy lokalnej. Droga ta ma przypisany numer 105251D (numer ewidencyjny drogi G1052510264011). Jej długość wynosi 1.062 m. Oprócz drogi gminnej do ulicy przypisane są: sięgacz o statusie drogi wewnętrznej i długości wynoszącej 32 m oraz działki stanowiące rezerwę komunikacyjną. Teren ten leży na wysokości bezwzględnej wynoszącej od około 116,0 do 117,7 m n.p.m.. Jest drogą jednojezdniową, z ruchem dwukierunkowym, z wyłączeniem pierwszego odcinka ulicy, który jest ulicą jednokierunkową, z jazdą wyznaczoną od ulicy Marii Skłodowskiej-Curie do ulicy Grunwaldzkiej. Duża jej część ma nawierzchnię z granitowej kostki brukowej, z wyłączeniem pierwszego odcinka początkowego oraz niektórych odcinków związanych z przejściami dla pieszych i skrzyżowaniami, gdzie zastosowano inny rodzaj nawierzchni – z masy bitumicznej oraz odcinka końcowego za ulicą Walecznych, gdzie bruk ułożono ze współczesnej kostki betonowej. Ulica na całej długości przebiega w strefach ograniczonej prędkości do 30 km/h, z wyłączeniem skrzyżowań: z ulicą Szczytnicką i ulicą Marii Skłodowskiej-Curie, z ulicą Henryka Sienkiewicza oraz z ulicą Nowowiejską. Na ulicy Szczytnickiej i ulicy Marii Skłodowskiej-Curie przy skrzyżowaniu z ulicą Mikołaja Reja, zlokalizowane są przystanki: tramwajowe i autobusowe. W ramach wrocławskiej komunikacji miejskiej przebiegają tędy linie komunikacyjne: dzienne linie tramwajowe i nocne linie autobusowe. Przystanki te noszą nazwę „Reja”. Natomiast w ramach samej ulicy Mikołaja Reja nie ma żadnych linii komunikacyjnych. Ulica w ramach stref ograniczonej prędkości przeznaczona jest także dla ruchu rowerowego, w szczególności w powiązaniu z pozostałymi ulicami tych stref oraz z drogami dla rowerów wytyczonymi wzdłuż ulicy Marii Skłodowskiej-Curie i Nowowiejskiej. Na odcinku od ulicy Marii Skłodowskiej-Curie do ulicy Grunwaldzkiej wyznaczono kontraruch.
Działki Droga położona jest na następujących działkach:
+ Działki odcinek oznaczenie powierzchnia suma kategoria lub status od ulicy Marii Skłodowskiej-Curie do ulicy Grunwadzkiej nr 85, AM-28, obręb Plac Grunwaldzki 3.897 m² 4.354 m² gminna nr 145/2 AM-29, obręb Plac Grunwaldzki 184 m² rezerwa nr 144/3, AM-29, obręb Plac Grunwaldzki 273 m² rezerwa od ulicy Grunwaldzkiej do ulicy Henryka Sienkiewicza nr 34, AM-28, obręb Plac Grunwaldzki 3.370 m² gminna od ulicy Henryka Sienkiewicza do ulicy Nowowiejskiej nr 89, AM-15, obręb Plac Grunwaldzki 5.648 m² gminna od ulicy Nowowiejskiej do ulicy Walecznych nr 20, AM-15, obręb Plac Grunwaldzki 2.137 m² gminna od ulicy Walecznych do końca nr 38/2, AM-8, obręb Plac Grunwaldzki 2.315 m² 2.664 m² gminna nr 36/3, AM-8, obręb Plac Grunwaldzki 349 m² gminna sięgacz (pomiędzy nr 72 a nr 74) nr 39/5, AM-8, obręb Plac Grunwaldzki 199 m² wewnętrzna razem 17.716 m² gminne razem 457 m² rezerwa razem 199 m² wewnętrzne razem 18.372 m² całość thumb|Hala sportowa thumb|Nobilis Business House Zabudowa i zagospodarowanie Południowy odcinek ulicy, począwszy od ulicy Marii Skłodowskiej-Curie do ulicy Walecznych, przebiega przez teren z zachowaną w dużym stopniu zabudową przedwojenną kwartałów ulicznych, z ciągłymi pierzejami wzdłuż ulicy kształtowanymi w przez zachowane kamienice, ale także z lukami w zabudowie po zniszczeniach wojennych. Natomiast północy odcinek ulicy za ulicą Walecznych przebiega przez obszary, na których powstała zabudowa współczesna. Ulica kończy się w obszarze, na którym urządzono rodzinne ogrody działkowe. Jak wyżej wspominano część zabudowy ulicy w przedwojennych kwartałach uległa jednakże zniszczeniu. Na wolnych terenach powstała nowa zabudowa współczesna. I tak w szczególności przy odcinku początkowym ulicy pomiędzy ulicą Marii Skłodowskiej-Curie a ulicą Grunwaldzką można wymienić po stronie zachodniej zespół trzech punktowców, a po stronie wschodniej współczesny budynek biurowy Nobilis Business House, stanowiący dominantę architektoniczną oraz nowy blok sportowy przy szkole. Za tymi obiektami leży Pasaż Grunwaldzki. W dalszej części ulicy pośród zabytkowej zabudowy kamienicowej powstały budynki mieszkalne lub mieszkalno-usługowe, w tym w zabudowie plombowej. Na uwagę zasługuje także położony po stronie zachodniej odcinka ulicy począwszy od ulicy Henryka Sienkiewicza do ulicy Chemicznej, zespół zabudowy mieszkalno-usługowej (Osiedle WSM), zbudowany już z uwzględnieniem postulatów i zasad wynikających z Karty Ateńskiej oraz z charakterystycznym dla modernizmu rozluźnionym układem zabudowy i dużą ilością zieleni międzyblokowej, przy czym przy ulicy Mikołaja Reja położony jest jedne budynek pod numerami 42 i 44. thumb|Grow Green Park
Zieleń i rekreacja