thumb|Ławka patriotyczna w Kielcach Ławka patriotyczna, oficjalna nazwa: Ławka z polską flagą – 16 ławek, które planowano ustawić w całej Polsce (po jednej w każdym województwie, ostatecznie ustawiono ich mniej). Projekt sfinansował Bank Gospodarstwa Krajowego, a ówczesny rząd zdecydował o przeznaczeniu na ten cel części środków z funduszu na pilne i nieprzewidziane wydatki. Ławka miała wiatę w kształcie konturu Polski i była elementem kampanii społecznej „Inwestycje z polską flagą”, którą zorganizowała Kancelaria Premiera. Cena jednej ławki wyniosła 100 000 zł netto, dodatkowo wydano 5 milionów złotych na promocję projektu. Montaż ławek rozpoczęto pod koniec sierpnia 2022 roku, z planowanych szesnastu ostatecznie stanęło 12, a zdemontowano je 23 listopada 2022 roku.
Idea Instalacja była elementem kampanii promocyjnej poświęconej inwestycjom, których wspomaganie leży w zakresie działania banku BGK. Bank w chwili rozpoczęcia kampanii wspierał 11 tys. inwestycji o łącznej wartości 60 miliardów złotych. W zamyśle twórców akcji, z ławeczek siedzący mieli oglądać polskie inwestycje.
Ławka
Instalacja była ławką, choć zdaniem fundatora jest to cała konstrukcja ważąca 5 ton, której ławka jest tylko jednym z elementów. Podstawa wykonana była z betonu, a pozostała część z drewna. Składała się z siedziska i podestu zabezpieczonego łańcuchem. Siedziskiem była zwykła ławka wykonana z ocynkowanej stali i drewna. Konstrukcja była pomalowana w kolorze niebieskim, a otaczający ławkę uproszczony kontur Polski miał barwy biało-czerwone. Pełne wymiary tej konstrukcji to: wysokość – 4 m, szerokość 3,3 m, głębokość 2 m.
Mimo iż konstrukcja była certyfikowana (1000 razy przyciśnięto ją ciężarem 300 kg), ławki okazały się nietrwałe, instalacje po deszczach zaczynały się odbarwiać. W Rzeszowie kilka dni po instalacji chwiała się barierka przy schodach, we Wrocławiu rozwarstwiły się płyty, w Poznaniu konstrukcja wypaczyła się po deszczu. Potocznie nazywano je „patriotaboret”, „polzydel” i „jarosławka”. Ławka prawie natychmiast stała się tematem memów internetowych.
Lokalizacja ławek w Polsce O wyborze miejsc na postawienie ławek decydowały poszczególne urzędy wojewódzkie. Lokalizacja ławek w niektórych miejscowościach była krytykowana: w Poznaniu ustawiono ją tyłem do jeziora, w Gdańsku kontrastowała ze szklanym Muzeum II Wojny Światowej. We Wrocławiu ustawiono ją przy XIX-wiecznym dworcu kolejowym. W województwie mazowieckim zdecydowano, że instalacja stanie w Radomiu. W województwie zachodniopomorskim wybrano Międzyzdroje, a w śląskim Chorzów. W Białymstoku ustawieniu ławki sprzeciwił się prezydent miasta Tadeusz Truskolaski. Protest ominięto ustawiając ławkę w ogrodach Branickich, należących do Uniwersytetu Medycznego. Ławki nie pojawiły się w Krakowie, Opolu, Łodzi i Gorzowie Wielkopolskim. Według BGK nie udało się zakończyć formalności z właścicielami terenów. Województwo Miasto Lokalizacja Uwagi Źródło Dolnośląskie Wrocław Dworzec Główny Kujawsko-Pomorskie Toruń Błonia Nadwiślańskie Lubelskie Lublin Plac Teatralny Lubuskie Gorzów Wielkopolski przy Centrum Sportowo-Rehabilitacyjnym Słowianka lokalizacja planowana, instalacji nie ustawiono Łódzkie Łódź Dworzec Fabryczny lokalizacja planowana, instalacji nie ustawiono Małopolskie Kraków bulwary wiślane lokalizacja planowana, instalacji nie ustawiono Mazowieckie Radom Park Kościuszki Opolskie Opole przy dworcu kolejowym lokalizacja planowana, instalacji nie ustawiono Podkarpackie Rzeszów Bulwary Podlaskie Białystok Pałac Branickich PomorskieGdańskMuzeum II Wojny Światowejnajszybszy demontaż, 15 listopada Śląskie Chorzów Planetarium Śląskie Świętokrzyskie Kielce Rynek Warmińsko-Mazurskie Olsztyn przed urzędem wojewódzkim Wielkopolskie Poznań Jezioro Maltańskie Zachodniopomorskie Międzyzdroje Promenada Gwiazd
Regulamin thumb|Regulamin ławki patriotycznej Korzystający z ławki byli zobowiązani do zapoznania się z 15-punktowym regulaminem i przestrzegania specjalnych warunków, które musiał spełniać siedzący. Regulamin określał, ile osób mogło jednorazowo siedzieć na ławce (3 osoby o łącznej masie 225 kg), nakazywał wchodzić na ławkę przy użyciu schodów, trzymając się poręczy. Z ławki należało korzystać wyłącznie w pozycji siedzącej, jednocześnie trzymając się poręczy i opierając o oparcie. Ponadto „osoby oczekujące na skorzystanie z ławki powinny znajdować się poza obrębem całej instalacji w odległości 1,5 metra”. Regulamin zakazywał spożywania alkoholu, palenia papierosów, skakania z ławki, a także przebywania na niej w rolkach. Nieprzestrzegający powyższych reguł użytkownicy byli narażeni na kary. Krytycy wskazywali, że regulamin był napisany „językiem rodem z PRL-u”.
Regulamin wykpił Donald Tusk, szef Platformy Obywatelskiej – Miało być patriotycznie, wyszło po pisowsku i rosyjsku. Niby śmieszne, ale straszne. Ten regulamin to jest przepis prezesa PiS na Polskę – skomentował. W Sosnowcu na Stawikach odbył się happening, podczas którego prezydent Sosnowca Arkadiusz Chęciński przy jednej z ławek zamocował regulamin „ławki wolności i szacunku”.
Koszt Ławki były sfinansowane przez Bank Gospodarstwa Krajowego, a za instalację odpowiedzialna była agencja Hackett Hamilton. Nie rozpisano przetargu na ich wykonanie. Cena jednej ławki wyniosła 100 000 zł netto, co łącznie kosztowało 1,6 miliona zł. 5 milionów złotych na promocję pochodziło z budżetu rezerwy ogólnej państwa. Demontaż ławek kosztował 176 tys. złotych netto i był przeprowadzony na koszt podatnika. Koszt ławek był powszechnie krytykowany i był przedmiotem zapytań poselskich do KPRM, m.in. senatora Bogdana Klicha. W wyniku odpowiedzi na zapytanie senatora Krzysztofa Brejzy okazało się, iż drewno z ławek trafiło do jednego z nadleśnictw.
Zobacz też Ławka Niepodległości
Przypisy
Kategoria:Meble miejskie Kategoria:Mała architektura w Polsce Kategoria:2022 w Polsce Kategoria:Instalacje (sztuka) Kategoria:Polskie memy internetowe