thumb|Nagrobki na cmentarzu, po lewej grób Safar-Beka Malsaga Muzułmański Cmentarz Tatarski – zabytkowy mizar znajdujący się przy ul. Tatarskiej 8 w dzielnicy Wola w Warszawie.

W lipcu 2014 cmentarz, razem z pięcioma innymi nekropoliami tworzącymi zespół zabytkowych cmentarzy wyznaniowych na Powązkach, został uznany za pomnik historii.

Historia Muzułmański Cmentarz Tatarski został założony w 1867 po zamknięciu z powodu zapełnienia Muzułmańskiego Cmentarza Kaukaskiego przy ul. Młynarskiej, z inicjatywy warszawskiego imama Seifetdina Chosianowa Sinnajewa.

Pierwotnie miał powierzchnię około 0,5 ha, zaś obecnie zajmuje około 1 ha.

Początkowo byli na nim chowani głównie muzułmańscy żołnierze armii rosyjskiej stacjonujący w Warszawie. Później zaczęto grzebać tu innych muzułmanów. Jest on miejscem spoczynku polskich Tatarów, głównie wywodzących się z obszaru Wielkiego Księstwa Litewskiego. Jeszcze pod koniec XIX w. cmentarz podzielony był na część dla bogatszych (na prawo od wejścia) i część dla biedniejszych (na lewo od wejścia). Potem ten podział zarzucono z inicjatywy warszawskiego imama. Podczas I wojny światowej spoczęli tu zmarli w niemieckiej niewoli żołnierze rosyjscy wyznający islam. Cmentarz został zniszczony przez Niemców podczas II wojny światowej (w 1942 na teren cmentarza wjechały niemieckie czołgi i inne pojazdy pancerne kryjąc się przed radzieckim nalotem, w 1944 w rejonie Powązek trwały zacięte walki w czasie powstania warszawskiego).

Najstarsze zachowane nagrobki znajdują się obecnie na lewo od wejścia, przed budynkiem administracyjnym.

W 1984 nekropolia została wpisana do rejestru zabytków.

Pochowani (m.in.)

Aleksander Achmatowicz (zm. 1944) – prawnik, minister sprawiedliwości w rządach Krymu i Litwy Środkowej, senator II RP. Osman Achmatowicz (zm. 1988) – chemik, profesor Uniwersytetu Warszawskiego, prezes Komitetu Budowy Meczetu w Warszawie. Konstanty Bajraszewski (zm. 1955) – adwokat. Mounir Bouamrane (zm. 2004) – montażysta dźwięku i obrazu pochodzenia algierskiego. Jerzy Edigey (zm. 1983) – adwokat, działacz społeczny, autor powieści kryminalnych. Bekier Eksanow (zm. 1974) – imam warszawski. Zeryf Eksanow (zm. 1951) – imam warszawski. Hussein Mohamed Hassan (zm. 2020) – doktor nauk medycznych, konsul honorowy RP w Sudanie. Veli bek Jedigar (zm. 1971) – książę Azerbejdżanu, oficer kawalerii WP. Israfil Bek Jedigar (zm. 1938) – major Wojska Polskiego. Aleksander Jeljaszewicz (zm. 1978) – major WP, ostatni dowódca szwadronu tatarskiego w 13 Pułku Ułanów Wileńskich, kawaler Orderu Virtuti Militari. Zenon Kryczyński (zm. 1953) – pułkownik WP. Safar-Bek Malsag (zm. 1944) – generał. Konstanty Murza-Murzicz (zm. 1953) – prawnik, sędzia, pracownik Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych. Rustym Murza-Murzicz (zm. 1980) – lekarz weterynarii, oficer szwadronu tatarskiego w 13 Pułku Ułanów Wileńskich, kawaler Orderu Virtuti Militari. Bekir Rodkiewicz (zm. 1987) – imam gorzowski. Jakub Romanowicz (zm. 1964) – międzywojenny zastępca muftiego RP. Selim Safarewicz (zm. 1955) – imam nowogródzki i wrocławski. Nedal Abu Tabaq (zm. 2020) – polski lekarz i duchowny muzułmański pochodzenia palestyńskiego, mufti Ligi Muzułmańskiej w Rzeczypospolitej Polskiej, stały mediator sądowy przy Sądzie Okręgowym w Lublinie. Hassan Al-Zubaidi (zm. 2013) – przedsiębiorca.

Groby symboliczne Ali Woronowicz (zm. 1941) – imam 1 Szwadronu Tatarskiego w 13 Pułku Ułanów Wileńskich.

Przypisy Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 3 lipca 2014 r. w sprawie uznania za pomnik historii „Warszawa – zespół zabytkowych cmentarzy wyznaniowych na Powązkach” () F.R., Wyznawcy Allaha, "Tygodnik Ilustrowany" 1892, nr 108, s. 52-54 K. Mórawski, Przewodnik historyczny po cmentarzach warszawskich, Warszawa 1989, s. 136-137

Bibliografia

F.R., Wyznawcy Allaha, Tygodnik Ilustrowany 1892, nr 108, s. 52-54.

Linki zewnętrzne Cmentarz Muzułmański na Powązkach

Warszawa, Tatarski

Kategoria:Powązki (Warszawa) Kategoria:Zabytkowe cmentarze w Warszawie Kategoria:Pomniki historii Kategoria:Islam w Warszawie