Stanisław Matusiak (ur. 1895 w Krakowie, zm. 1948 w Donieckim Zagłębiu Węglowym) – polski malarz, grafik, ilustrator, wykładowca akademicki, organizator lwowskich instytucji szkolnictwa artystycznego.

Życiorys Okres przed 1939 Był synem lwowskiego radcy szkolnego. W tym mieście rozpoczął swoją edukację artystyczną w tzw. Wolnej Akademii Sztuk Pięknych. W latach 1913–1914 studiował pod kierunkiem Teodora Axentowicza na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. W czasie I wojny światowej służył w wojsku gdzie uzyskał order Virtuti Militari. Po wojnie osiadł we Lwowie gdzie brał czynny udział w lokalnym życiu artystycznymAnna Hendzel-Anreew, "Czwarta część rozważań nad "Dziennikiem" Ferdynanda Ruszczyca", Ananke nr 3, s. 7, Biuletyn Gallerii im. Śleńdzińskich w Białymstoku 2001.

W 1923 roku objął funkcję kierownika artystycznego w zakresie zdobnictwa i grafiki na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Był opiekunem i mistrzem honorowym organizacji studenckiej o nazwie Cech św. Łukasza. Na skutek konfliktu z dziekanem Ferdynandem Ruszczycem w 1930 roku opuścił Wilno i ponownie przeniósł się do Lwowa gdzie w 1933 roku założył szkołę malarstwa i zdobnictwa pod nazwą "Fresko"Anna Hendzel-Anreew, "Czwarta część rozważań nad "Dziennikiem" Ferdynanda Ruszczyca", Ananke nr 3, s. 7-8, Biuletyn Gallerii im. Śleńdzińskich w Białymstoku 2001.

II wojna światowa Podczas II Wojny światowej związał się z ruchem młodzieżowym Sodalicji Mariańskiej Żeńskiej działającej przy Parafii św. Wincentego Paulo we Lwowie, gdzie brał udział w organizowaniu tajnego teatru oraz organizował lekcje malarstwa. Był członkiem AK. Aresztowany w kwietniu 1945 roku, zesłany został na teren Donieckiego Zagłębia Węglowego, gdzie zmarł w 1948 rokuSzul, D. (1971). Tajny teatr młodzieżowy Lwów-Sodaliskowo 1942-1945. Nasza Przeszłość, 36, 53–79. https://doi.org/10.52204/np.1971.36.53-79Ignacy Trybowski, "Polski Słownik Biograficzny", Tom XX, PWN, Warszawa 1977.

Życie prywatne Był żonaty, jednak nie zachowały się żadne informacje o jego żonie. Miał córkę o imieniu Barbara. Prywatnie był przyjacielem Stanisława Szukalskiego oraz dawnego podopiecznego Zygmunta KowalskiegoAnna Hendzel-Anreew, "Czwarta część rozważań nad "Dziennikiem" Ferdynanda Ruszczyca", Ananke nr 3, s. 8, Biuletyn Gallerii im. Śleńdzińskich w Białymstoku 2001Dariusz Konstantynów Cech św. Łukasza (1927-1933) i jego ideologia, [w:] Nacjonalizm w sztuce i historii sztuki 1789-1950: materiały z konferencji zorganizowanej przez Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk i Stowarzyszenie Historyków Sztuki w dniach 5–7 grudnia 1995 w Warszawie, s. 204, Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk 1998.

Działalność artystyczna Okres aktywności na scenie artystycznej rozpoczął po powrocie do Lwowa w 1918 roku od organizacji wystawy prac ekspresjonistycznych wraz z Janem Hrynkowskim oraz Zygmuntem Radnickim. W 1920 roku reprezentował lwowskie skrzydło formistów na wystawie Towarzystwa Przyjaciół Sztuk PIęknych razem z Ludwikiem Lillem oraz Zofią Vorzimmerówną. W 1922 roku swoje obrazy wystawiał na zbiorowej wystawie z Lillem oraz Radnickim, a w 1924 roku wziął udział w wystawie Związku Polskich Artystów Plastyków we LwowieIgnacy Trybowski, "Polski Słownik Biograficzny", Tom XX, PWN, Warszawa 1977.

Od 1923 roku większą część swojej działalności artystycznej prowadził na terenie Wilna, gdzie objął posadę na tamtejszym Uniwersytecie. Projektował ilustracje i układy graficzne m.in. do czasopisma "Źródła Mocy", "Podań i legend wileńskich" czy książki "Śpiew o wydrze". Pisał również sprawozdania z wystaw do Kuriera Wileńskiego oraz Źródeł Mocy. Został jednym z założycieli oraz mistrzem honorowym organizacji studenckiej o profilu katolicko-nacjonalistyczno-artystycznym pod nazwą Cech św. Łukasza. W 1929 roku wraz ze studentami z Cechu wykonał polichromię kościoła św. Ignacego Loyoli w WilnieDariusz Konstantynów Cech św. Łukasza (1927-1933) i jego ideologia, [w:] Nacjonalizm w sztuce i historii sztuki 1789-1950: materiały z konferencji zorganizowanej przez Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk i Stowarzyszenie Historyków Sztuki w dniach 5–7 grudnia 1995 w Warszawie Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk 1998.

mały|Rysunek autorstwa Stanisława Matusiaka opublikowany w biuletynie Cechu św. Łukasza pt. "Nasza Forma"

Po utracie stanowiska na Uniwersytecie Stefana Batorego i powrocie do Lwowa jego aktywność artystyczna osłabiła się na rzecz organizacji i prowadzenia szkoły malarstwa i zdobnictwa "Fresko". Ostatnie informacje o jego udziale w wystawach pochodzą z 1939 roku gdy wystawił 5 ilustracji wykonanych techniką akwareli w warszawskim Instytucie Propagandy Sztuki. W trakcie wojny oprócz tworzenia dekoracji do tajnego teatru malował głównie obrazy olejne o tematyce religijnej. Jego prace zachowały się w kolekcjach Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego we Wrocławiu i Muzeum w Toruniu.

Przypisy

Bibliografia https://www.ipsb.nina.gov.pl/a/biografia/stanislaw-matusiak

Kategoria:Ludzie związani z Wilnem (II Rzeczpospolita) Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Urodzeni w 1895 Kategoria:Zmarli w 1948