Indyk. Melofarsa w 2 aktach – sztuka teatralna Sławomira Mrożka opublikowana w 1960.
Indyk został opublikowany w nr 10 miesięcznika Dialog z 1960, następnie w tomie Utwory sceniczne (Wydawnictwo Literackie, Kraków 1963)Szczepan Gąssowski Współcześnie dramatopisarze polscy, wyd. Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1979, s. 243.
Akcja dramatu toczy się w karczmie, w umownie potraktowanej epoce romantyzmu. Bohaterów dotknął marazm, pesymizm i kryzys wartościJan Błoński Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, wyd. Literackie, Kraków 2002, s. 46Małgorzata Sugiera Dramaturgia Sławomira Mrożka, wyd. Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, Kraków 1997, s. 212–213. Kapitan zrezygnował z werbunku, Poeta z pisania poezji, Chłopom nie chce się pracować na roliJan Błoński Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, wyd. Literackie, Kraków 2002, s. 89. Poszczególne postaci, personifikujące znane stereotypy, pokazane są w parodystyczny sposóbJan Błoński Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, wyd. Literackie, Kraków 2002, s. 44-45, Rudolf ukazany jest jako patetyczny romantyczny kochanek, Poeta jako dotknięty zniechęceniem dekadentJarosław Grządzielski Typologia bohaterów Sławomira Mrożka, w: Prace Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie. Seria Filologia Polska - Historia i teoria literatury, z. VIII/2001, s. 42. Aktywny pozostaje Książę, który chciałby uczynić z pary romantycznych kochanków - Rudolfa i Laury - "Parę Kochanków Państwowych"Jan Błoński Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, wyd. Literackie, Kraków 2002, s. 90, 92, autor przedstawia go, odchodząc od typowego wizerunku romantycznego władcyJarosław Grządzielski Typologia bohaterów Sławomira Mrożka, w: Prace Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Częstochowie. Seria Filologia Polska - Historia i teoria literatury, z. VIII/2001, s. 51.
Prapremiera sztuki nastąpiła 25 lutego 1961 w Starym Teatrze w Krakowie. Początkowo została przyjęta entuzjastycznie, jednak przyćmiło ją późniejsze Tango tego samego autoraMałgorzata Sugiera Dramaturgia Sławomira Mrożka, wyd. Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, Kraków 1997, s. 162. Zdaniem Jana Błońskiego utwór mocno odwołuje się do polskiej tradycji literackiej, co czyni go mniej czytelnym dla odbiorcy zagranicznegoJan Błoński Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, wyd. Literackie, Kraków 2002, s. 92. W Polsce wystawiano go ponad 30 razy.
Zdaniem Ewy Zuberbier utwór jest satyrą na społeczeństwo tzw. małej stabilizacji"Literatura polska XX wieku. Przewodnik encyklopedyczny. Tom 1. A-O, wyd. Naukowe PWN. Warszawa 2000, s. 439, jednak w ocenie Jana Błońskiego polityczny kontekst sztuki szybko się zdezaktualizowałJan Błoński Wszystkie sztuki Sławomira Mrożka, wyd. Literackie, Kraków 2002, s. 92.
Przypisy
Kategoria:Polskie utwory dramatyczne Kategoria:Utwory literackie z 1960 Kategoria:Twórczość Sławomira Mrożka