Różnice w gramatyce Rodzajniki Rodzajniki w języku oksytańskim standardowym są takie same jak w hiszpańskim, z wyjątkiem hiszpańskiego rodzajnika el, któremu odpowiada oksytański lo. Rodzajniki oksytańskie lo, la ulegają skróceniu do l''' przed wyrazem zaczynającym się samogłoską (nawet wielką literą).

Przyimki Przyimki bez rodzajników: Język hiszpański Język oksytański Znaczenie i uwagi con amb/ambé/amé „z”, „wraz z” de de, d’   en en, dins „w”; dins przed rodzajnikiem określonym lub zaimkiem wskazującym entre entre   para per   por per   sobre sus   Formy skrócone (z apostrofem) są używane przed wyrazem zaczynającym się od samogłoski.

Przyimki hiszpańskie z rodzajnikiem przyimek/rodzajnik el a al de del

Przyimki oksytańskie z rodzajnikiem przyimek/rodzajnik lo los a al als de del dels per pel pels sus sul suls

Rzeczownik Rzeczowniki oksytańskie rodzaju męskiego, w odróżnieniu od hiszpańskich, nie mają końcówki -o. Jest ona zwykle pomijana, zastępowana -e (w przypadku zbitki spółgłosek przed hiszp. -o) lub -u (w przypadku samogłoski przed hiszp. -o).

Czasownik Odmiana czasownika „być” (niektóre formy): Większość dialektów języka oksytańskiego nie posiada dwóch czasowników odpowiadających słowu „być”, jak hiszpańskie ser i estar Język hiszpański Język oksytański Forma gramatyczna ser/estar èsser bezokolicznik es/está es tryb oznajmujący, czas teraźniejszy, 3. osoba, l. pojedyncza son/están son tryb oznajmujący, czas teraźniejszy, 3. osoba, l. mnoga era/estaba èra czas przeszły niedokonany, 3. osoba, l. pojedyncza fue/estuvo foguèt czas przeszły dokonany prosty, 3. osoba, l. pojedyncza

Odmiana czasownika „mieć” (niektóre formy): Język hiszpański Język oksytański Forma gramatyczna ha a tryb oznajmujący, czas teraźniejszy, 3. osoba, l. pojedyncza han an tryb oznajmujący, czas teraźniejszy, 3. osoba, l. mnoga

Odmiana czasownika „móc” (niektóre formy): Język hiszpański Język oksytański Forma gramatyczna puede pòt tryb oznajmujący, czas teraźniejszy, 3. osoba, l. pojedyncza pueden pòdon tryb oznajmujący, czas teraźniejszy, 3. osoba, l. mnoga

Imiesłowy zakończone w hiszpańskim na -ado itp., w oksytańskim kończą się na -at: hiszp. elaborado, acompañado – oksyt. elaborat, acompanhat. Z kolei imiesłowy rodzaju żeńskiego zakończone w hiszpańskim na -ada itp., w oksytańskim mają tę samą końcówkę: hiszp. elaborada, acompañada – oksyt. elaborada, acompanhada.

Spójniki Język hiszpański Język oksytański Znaczenie cuando quand „kiedy” o o „lub” pero, sino mas „ale” y, e e „i”

Zaimki Zaimek osobowo-zwrotny se w języku oksytańskim skraca się do s' przed wyrazem zaczynającym się samogłoską.

Przysłówki Podobnie jak w hiszpańskim, w oksytańskim przysłówki sposobu tworzy się od form przymiotnikowych, dodając do przymiotnika użytego w rodzaju żeńskim przyrostek: w hiszpańskim -mente, w oksytańskim -ment. Inne przysłówki: Język hiszpański Język oksytański Znaczenie como coma „jak” durante pendent „podczas” hoy uèi „dziś” más mai „bardziej” (np. przy tworzeniu stopnia wyższego przymiotników) menos mens „mniej” (np. przy tworzeniu stopnia niższego przymiotników) también tanben „także”, „również”

Inne różnice gramatyczne Hiszpańskiej partykule przeczącej no odpowiada oksytańska pas, stawiana po czasowniku, gdy chodzi o zaprzeczenie orzeczenia.

Różnice w ortografii Początkowe h w słowach hiszpańskich zostaje pominięte w odpowiednikach oksytańskich o ile w łacińskich źródłosłowach jest h: hiszp. human – oksyt. uman (łac. humanus) Hiszpańskiej literze j: odpowiada w słowach oksytańskich lh z reguły tam, gdzie w łacińskich źródłosłowach jest li: hiszp. hijo – oksyt. filh (łac. filius). Hiszpańskiej literze ñ odpowiada w słowach oksytańskich nh: hiszp. puño – oksyt. ponh''.

Przedrostki i przyrostki Przyrostki: Język hiszpański Język oksytański Uwagi -al (l.poj.), -ales (l. mn.) -al (l.poj., r.m.), -ala (l.poj., r.ż.), -als (l.mn., r.m.), -alas (l.mn., r.ż.) Tworzenie przymiotnika. -dad, -tad, -dades (l. mn.), -tades (l. mn.) -tat, -tats (l. mn.)   -ico (r.m), -ica (r.ż.) -ic/-cian (r.m.), -ica (r.ż) W oksytańskim nie zaznacza się akcentu na sylabie poprzedzającej tę końcówkę. Przyrostek -ic w przymiotnikach, -ician w nazwach zawodów: hiszp. científico, matemático – oksyt. scientific, matematician. -ión (l. poj.), -iones (l. mn.) -ion (l. poj.), -ions (l. mn.) Jak polskie „-ja” w końcówkach „-cja”, „-sja”. -ivo -iu Tworzenie przymiotnika. -mente -ment Tworzenie przysłówka; w oksytańskim końcówkę dodaje się do przymiotnika rodzaju żeńskiego: hiszp. inicialmente – oksyt. inicialament.

Kategoria:Języki Hiszpanii Kategoria:Języki Francji Kategoria:Języki zachodnioromańskie Kategoria:Langues d'oc