Janusz Kwiek – polski Rom, działacz polityczny w tym środowisku w okresie II RP, król Cyganów w Polsce, koronowany w 1937 w Warszawie.

Życiorys Pochodził z rodziny Kwieków, wpływowego i wpływowego klanu polskich Romów (Kełderaszów). Według części źródeł po urodzeniu otrzymał romskie imię Todor, które dopiero jako dorosły zmienił na polskie Janusz. Dokładna data jego urodzenia jest nieznana i trudna do ustalenia. Sam podawał, że przyszedł na świat 12 maja 1899 w Choroszczy na Podlasiu. Nie istnieją jednak dokumenty ani inne źródła to potwierdzające. Jego ojcem był Jurij Kwiek, zamożny Rom i hodowca krów mlecznych. O matce brak informacji.

O wczesnych latach życia Janusza Kwieka nie wiadomo zbyt wiele. W 1923 roku przejął majątek po zmarłym ojcu. Zawarł dwa związki małżeńskie, co było dozwolone u Romów. Posiadał jedno dziecko, syna Władysława urodzonego w 1932 roku.

4 lipca 1937 został koronowany w Warszawie (na Stadionie Wojska Polskiego) na króla cygańskiego (jako Janosz I). W tej uroczystości wzięli udział przedstawiciele polskich władz, a także korpusu dyplomatycznego. Jego wybór na ta pozycję miał pewne poparcie ze strony środowisk prawosławnych, spotkał się jednak z ostrą krytyką Kościoła katolickiego. Był też kontrowersyjny w samej społeczności Romów polskich. W tym roku też Janusz Kwiek oświadczył, że zwróci się do Benito Mussoliniego w sprawie udostępnienia części Abisynii na miejsce osiedlenia CyganówAdamczyk, Anita. "Romowie–naród bez ojczyzny." Przegląd Narodowościowy–Review of Nationalities 3 (2014): 11-29..

Dalsze losy Kwieka owiane są tajemnicą. Istnieje kilka teorii co do jego dalszych losów. Według najpopularniejszej przeżył II wojnę światową i masową eksterminację Cyganów przez Niemców. W 1946 roku wobec złego stanu zdrowia zrzekł się tytułu króla cygańskiego (którego nie pełnił już od 1939 roku) na rzecz swojego małoletniego syna Władysława i wraz z kilkudziesięcioosobowym taborem ruszył, aby przemierzać kraj.

Według innej teorii został w 1940 roku aresztowany przez Niemców i umieszczony w obozie koncentracyjnym. Miał jednak przeżyć wojnę i później zamieszkać w rejonie Bełżca. Jerzy Ficowski przez wiele lat starał się ustalić powojenne losy Janusza Kwieka. Nie było to możliwe, głównie z powodu braku dokumentów, zniszczeń wojennych oraz ogólnego zaniedbania wśród społeczności cygańskiejJerzy_Ficowski, Cyganie w Polsce. Dzieje i obyczaje, Interpress, Warszawa 1989..

Zobacz też Szero Rom

Przypisy

Kategoria:Polscy Romowie Kategoria:Kełderasze Kategoria:Królowie cygańscy