thumb|Buchnera hispida thumb|Buchnera juncea Buchnera – rodzaj roślin z rodziny zarazowatych (Orobanchaceae). Należy do niego 139 gatunków. Zasięg rodzaju obejmuje wszystkie kontynenty w strefie międzyzwrotnikowej oraz wschodnią Azję i wschodnią Amerykę Północną (sięgając do południowo-wschodniej Kanady). Centrum zróżnicowania gatunkowego znajduje się w Afryce. Rośliny są półpasożytami. Niektóre gatunki wykorzystywane są jako rośliny lecznicze, np. B. leptostachya stosowana jest w Tanzanii do leczenia bólu uszu.

Niejasna jest geneza nazwy rodzajowej. Karol Linneusz w 1738 napisał, że nazwa upamiętnia „A.E. von Büchner”, w kolejnych publikacjach (1753, 1754) pomijając informacje o genezie nazwy. Niektóre źródła wskazują na niemieckiego botanika Johanna Gottfrieda Büchnera (1695–1749), mimo niezgodności inicjałów.

W XIX wieku proponowano dla rodzaju polską nazwę „owłasta”.

Morfologia thumb|Buchnera linearis Pokrój Rośliny zielne (zwykle byliny, rzadziej rośliny roczne), często z drewniejącą szyją korzeniową. Łodygi są prosto wzniesione, niemięsiste, nagie lub owłosione, często szorstkie. Liście Naprzeciwległe, czasem w górze pędu skrętoległe, siedzące do krótkoogonkowych, blaszki nitkowate, równowąskie, lancetowate, jajowate do zaokrąglonych, cienkie (niemięsiste i nieskórzaste), ząbkowane, karbowane lub całobrzegie. Kwiaty Zebrane w szczytowy kwiatostan groniasty lub kłosowaty w zależności od obecności lub nie u różnych gatunków szypułek kwiatowych, które jeśli są to krótkie. Kielich rurkowaty, niemal symetryczny, 5-działkowy, zakończony zwykle wąskotrójkątnymi łatkami. Korona grzbiecista, dwuwargowa, powstaje ze zrośnięcia 5 płatków. Ma kolor purpurowy, niebieski, fioletowy, czerwonawy lub biały. Dolna warga ma trzy łatki, górna dwie, gardziel korony wewnątrz jest zwykle owłosiona. Pręciki są 4, dwusilne, ich nitki są owłosione. Nitki są krótkie i pręciki w efekcie schowane w rurce korony. W główkach pręcików rozwija się tylko jeden pylnik. Zalążnia dwukomorowa, jajowata. Szyjka słupka jest krótka i zakończona maczugowatym lub dwudzielnym znamieniem. Owoce Torebki otwierające się komorowo. Zawierają liczne i drobne, ciemnobrązowe do czarnych nasiona.

Systematyka Pozycja systematyczna Rodzaj z plemienia Buchnereae z rodziny zarazowatych (Orobanchaceae).

Wykaz gatunków

Przypisy

Kategoria:Zarazowate Kategoria:Rośliny pasożytnicze