Lenik (Zodarion) – rodzaj pająków z rodziny lenikowatych i podrodziny . Obejmuje 176 opisanych gatunków. Zamieszkują Europę, Afrykę Północną i palearktyczną Azję, a jako zawleczone także Amerykę Północną i Hawaje. Polują na mrówki.

Morfologia Pająki osiągające od około 2 do około 7 mm długości ciała. W ubarwieniu ich dominują kolory od bladożółtego przez żółtopomarańczowy po ciemnobrązowy i niebieskawobrązowy.

Karapaks jest słabiej niż u Acanthinozodium zwężony i ma ośmioro oczu w dwóch szeregach. Oczy przednio-środkowe są duże, ciemne, okrągłe i leżą nieco bardziej z przodu niż oczy przednio-boczne, w odległości od tych ostatnich mniejszej niż promień. Oczy tylno-środkowe są owalne, jasne, niewielkie i położone znacznie bardziej z przodu niż tylno-boczne, rozstawione na dystans wynoszący od dwóch do trzech ich średnic. Oczy par środkowych rozstawione są na planie prawie kwadratowym. Wysokość silnie sklepionego nadustka wynosi półtorakrotność średnicy oka przednio-środkowej pary. Szczękoczułki są pośrodkowo zrośnięte w części tylnej. Nie występuje chilum, a trójkąt międzyszczękoczułkowy jest duży. Pazur jadowy jest krótszy niż szerokość jego podstawy. Silnie zbieżne szczęki są w przybliżeniu prostokątne. Sternum ma kształt trójkąta o długości 1,2 raza większej niż szerokość i zaokrąglonych bokach.

Odnóża są smukłe, o zredukowanej liczbie kolców i gęstym owłosieniu. Narząd udowy zwykle ma od dwóch do sześciu włosków z zadziorami. Na goleniach trichobotria tworzą dwa szeregi, zaś na nadstopiach i stopach jeden. Stopy mają dwa pazurki górne z około sześcioma ząbkami i jeden pazurek dolny. Nogogłaszczki samicy mają drobno grzebykowany pazurek zakrzywiony dowewnętrznie pod kątem nie większym niż prosty.

Owalna opistosoma (odwłok) ma szeroką przetchlinkę. System tchawkowy uwsteczniony jest do dwóch pni sięgających prosomy. U samic występuje sześć kądziołków przędnych. Kądziołki przednie są duże, stożkowate i zbudowane z dwóch członów, kądziołki środkowe bardzo drobne i jednoczłonowe, a kądziołki tylne niewielkie i dwuczłonowe. Samce mają tylko jedną parę kądziołków. Stożeczek ma postać szerokiego pola porośniętego włosami.

Ekologia i występowanie Przedstawiciele rodzaju wyspecjalizowani są w polowaniu na mrówki (myrmekofagia). Aktywni są głównie nocą. Dzień spędzają w oprzędzie pokrytym grudkami podłoża, fragmentami ściółki lub małymi patyczkami, często przymocowanym do spodu kamienia lub innego twardego elementu.

Rodzaj pierwotnie palearktyczny, rozmieszczony od Wysp Kanaryjskich i Azorów przez Europę, Afrykę Północną, Azję Zachodnią i Środkową oraz Iran po Indie i Chiny. Ponadto zawleczony do Kanady, kontynentalnych Stanów Zjednoczonych i na Hawaje. Największą różnorodność gatunkową osiąga w rejonie śródziemnomorskim. W Polsce reprezentowany jest tylko przez dwa gatunki, lenika germańskiego i .

Taksonomia i ewolucja Kladogram Zodariinae wg Ortiza i innych, 2025 thumb|Zodarion rubidum thumb|Młodociany osobnik Zodarion styliferum thumb|Zodarion fuscum thumb|Lenik włoski thumb|Zodarion pusio z ofiarą thumb|Samiec Zodarion elegans thumb|Zodarion gallicum Rodzaj ten wprowadzili jako pierwsi w 1825 roku Marie J.C. Savigny i Jean Victoire Audouin pod nazwą Enyo. Okazała się ona jednak młodszym homonimem, w związku z czym za ważną uznaje się nazwę Zodarion wprowadzoną w 1826 roku przez Charlesa Athanase’a Walckenaera.

Według wyników analiz filogenomicznych Davida Ortiza i innych z 2025 roku omawiany rodzaj zajmuje pozycję siostrzaną dla Acanthinozodium, tworząc z nim klad siostrzany dla kladu tworzonego przez Zodariellum i Parazodarion. Linie ewolucyjne Zodarion i Acanthinozodium rozejść się miały w oligocenie.

Do rodzaju należy 176 opisanych gatunków:

Przypisy

Kategoria:Lenikowate Kategoria:Rodzaje i podrodzaje zwierząt nazwane w 1826 roku