Ahmad ibn Rustah, także Ibn Rosteh, Ibn Dasta, Ebn Rosta (ur. w VIII w., zm. w IX w.) – arabski pisarz i uczony pochodzenia perskiegoLewicki 1977, autor wielotomowej encyklopedii Kitāb al-A‘lāq al-NafīsaSpotyka się też zapis Ketāb al-aʿlāq al-nafīsa, patrz Bosworth, 1997 (Księgi drogocennych klejnotów).
Ibn Rustah mieszkał w Isfahanie. W roku 903 udał się do Mekki w ramach hadżdżu. Po powrocie napisał wielotomową Kitāb al-A‘lāq al-Nafīsa (Księgi drogocennych klejnotów). Do współczesności dotrwał jedynie tom siódmyLewicki 1977, poświęcony geografii. Omówił w niej astronomię, a następnie geografię Azji od Indii po Półwysep Arabski, a także południowej, wschodniej i środkowej Europy (Rzym, tereny zasiedlone przez Węgrów, Rusów, Słowian, Alanów). Wspominał też o wyspie brytyjskiej. Opis obejmuje zarówno klimat, elementy geografii fizycznej, jak i charakterystykę ludności i jej zwyczajów, czasem również ich dzieje. Stopień szczegółowości opisu jest bardzo różny. Szczególnie detalicznie i na podstawie własnych obserwacji opisał Isfahan, dość dokładnie omówił resztę Persji, Mekkę i Medynę, a także Bizancjum, przy którym przedstawił także życiorysy cesarzy. Inne krainy scharakteryzowane są skrótowoBosworth 1997.
Ibn Rustah nie podróżował do opisywanych przez siebie krain, z wyjątkiem pielgrzymki do Mekki. Dlatego opisy innych krain bazują na opowieściach i kompilacji relacji wcześniejszych, niezachowanych tekstów innych autorów. Tym niemniej opracowanie Ibn Rustaha jest uważane przez naukowców za cenne źródło wiedzy o zwyczajach Słowian z przełomu VIII/IX wiekuLewicki 1977 i o Bizancjum. Najbardziej cenny dla badaczy jest jego opis IsfahanuBosworth 1997.
Dzieło ibn Rustaha zachowało się w dwóch manuskryptachBosworth 1997, jeden znajduje się w British MuseumLewicki 1977, a drugi w CambridgeBosworth 1997.
Przypisy
Bibliografia Bosworth C.E. 1997: Hasło EBN ROSTA, ABŪ ʿALĪ AḤMAD w Encyclopedia Iranica, tom VIII, zeszyt 1, s. 49-50 Lewicki T., 1977: Źródła arabskie do dziejów Słowiańszczyzny, tom 2, część 2. Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Kategoria:Arabscy pisarze epoki Abbasydów Kategoria:Irańscy i perscy pisarze Kategoria:Pisarze X wieku Kategoria:Irańscy i perscy naukowcy Kategoria:Arabscy geografowie Kategoria:Ludzie związani z Isfahanem Kategoria:Urodzeni w VIII wieku Kategoria:Zmarli w IX wieku