Park Narodowy Femundsmarka () – park narodowy znajdujący się we wschodniej Norwegii, przy granicy ze Szwecją. Został utworzony 9 lipca 1971 roku i obejmuje obszar 573 km². Pod względem administracyjnym jego teren wchodzi w skład gminy Engerdal w okręgu Innlandet oraz gminy Røros w okręgu Trøndelag.
Charakterystyka thumb|left|Jedno z jezior na terenie parku (2015) Park Narodowy Femundsmarka zlokalizowany jest we wschodniej Norwegii, tuż przy granicy ze Szwecją. Granica norwesko-szwedzka stanowi wschodnią granicę parku, natomiast od zachodu granicę obszaru chronionego wyznacza jezioro Femunden – trzecie pod względem wielkości jezioro Norwegii. Park wraz z obszarami chronionymi po stronie szwedzkiej (np. rezerwatem przyrody Rogen) tworzy największy jednolity obszar dzikiej przyrody w południowej Skandynawii.
Teren parku narodowego opada w kierunku zachodnim. Przecinają go górskie grzbiety, a najwyższym szczytem na jego obszarze jest znajdujący się w części północnej (1561 m n.p.m.). Na południu wznoszą się natomiast masywy (1421 m n.p.m.) i (1460 m n.p.m.). Oprócz tego wyraźnie widoczne są formy rzeźby glacjalnej, takie jak wały morenowe, moreny denne () oraz ozy. Liczne występują polodowcowe jeziora i stawy oraz rzeki i wartkie strumienie, z których największe to i . Łącznie wody stojące oraz płynące zajmują ok. 10% powierzchni parku narodowego.
thumb|left|Statek pływający po jeziorze Femunden (2015) W krajobrazie przeważają stare lasy sosnowe przechodzące w lasotundrę i tundrę górską porastającą blokowiska skalne powstałe w wyniku wietrzenia mrozowego (zamrozu).
Park narodowy jest czynny przez cały rok, ale turyści najczęściej odwiedzają go w lipcu i sierpniu. Wielu z nich decyduje się na rejs po jeziorze Femunden zabytkowym promem , który w okresie letnim kursuje między miejscowościami Synnervika i . Przez teren parku przebiegają oznakowane szlaki trekkingowe, w ograniczonym zakresie istnieje również możliwość biwakowania oraz wędkowania i uprawiania kajakarstwa na jeziorach.
We wsi Elgå w gminie Engerdal od 2005 roku funkcjonuje wspólne dla Parku Narodowego Femundsmarka oraz pobliskiego centrum dla odwiedzających. Znajduje się w nim wystawa poświęcona historii i przyrodzie obu parków, kulturze rdzennej ludności tego obszaru, a także organizowane są lekcje muzealne i wycieczki z przewodnikiem.
Flora i fauna thumb|left|Widok na masyw Stor-Svuku (2015) Różnorodność roślinności nie jest na obszarze Parku Narodowego Femundsmarka duża. Wpływ na to mają surowy, suchy klimat kontynentalny oraz jałowe, kwaśne gleby. Dominują stare lasy sosnowe z domieszką modrzewia (Larix sp.) stanowiące miejsce występowania porostów, m.in. chrobotka reniferowego (Cladonia rangiferina) oraz rzadkiej, wpisanej do norweskiej czerwonej księgi jaskroty wilczej (Letharia vulpina). Lasy przechodzą w tundrę górską i lasotundrę, na terenie parku występują też tereny podmokłe i wrzosowiska.
Licznie reprezentowana jest ichtiofauna i awifauna; w wodach na terenie parku narodowego żyją m.in. golec zwyczajny (Salvelinus alpinus), pstrąg potokowy (Salmo trutta), sieja (Coregonus lavaretus), lipień (Thymallus thymallus), okoń (Perca fluviatilis), szczupak (Esox lucius) oraz miętus (Lota lota). Park jest ważnym obszarem lęgowym dla wielu gatunków ptaków wodno-błotnych, takich jak nur rdzawoszyi (Gavia stellata) i nur czarnoszyi (G. arctica), a także norweskiej populacji rybołowa (Pandion haliaetus). Oprócz nich występują tu również białozór (Falco rusticolus), śnieguła (Plectrophenax nivalis) oraz różne gatunki pardw (Lagopus sp.), a także gatunki typowe dla tajgi: sikora północna (Poecile cinctus) i szlamnik (Limosa lapponica).
thumb|Pasące się w parku narodowym renifery (2022) Ssakami występującymi na terenie parku narodowego są m.in. niedźwiedzie brunatne (Ursus arctos arctos) i rosomaki (Gulo gulo), które żyją na niedostępnych terenach położonych przy granicy ze Szwecją. Po całym obszarze chronionym swobodnie wędrują łosie (Alces alces) i renifery (Rangifer tarandus), zaś północną część parku zamieszkuje niewielka populacja piżmowołu arktycznego (Ovibos moschatus) pochodząca z Dovre, gdzie została reintrodukowana w latach 70. XX wieku. W lasach żyje kuna leśna (Martes martes), a wzdłuż cieków wodnych oraz w stawach i jeziorach – wydra (Lutra lutra) i bóbr (Castor fiber).
Krajobraz kulturowy Park Narodowy Femundsmarka jest najdalej na południe wysuniętym obszarem w Norwegii zamieszkiwanym przez Saamów (Lapończyków), którzy od XVII wieku aż do czasów współczesnych zajmują się tradycyjną hodowlą i wypasem reniferów na tym terenie. (zwane w języku południowosaamskim sïjte, zaś w języku norweskim – siida) wciąż wspólnie wyprowadzają na pastwiska swoje stada; sïjte Saanti i Gåebrien na północy parku, a sïjte Svahken w południowej jego części.
W niewielkiej odległości od parku znajduje się od miasta Røros, które niegdyś było znaczącym ośrodkiem wydobycia miedzi. Po wycięciu lasów w najbliższym otoczeniu kopalni, drewno na jej potrzeby zaczęto pozyskiwać w rejonie , a surowiec spławiany był do jeziora Femunden rzekami (m.in. rzeką ) oraz powstałymi w XVIII wieku sztucznymi kanałami. Z tego okresu na terenie parku narodowego zachowało się wiele starych drewnianych chat, w których dawniej mieszkali pracownicy sezonowi zatrudnieni przy wyrębie lasu.
Galeria
Przypisy
Kategoria:Innlandet Femundsmarka Kategoria:Trøndelag